PlusExclusief

Verrassend herstel in deel van het Great Barrier Reef: er groeit nieuw koraal

Na jaren van afsterven van het Great Barrier Reef neemt de bedekking met koraal het laatste jaar weer toe. Naar het waarom wordt onderzoek gedaan.

Erik van Zwam
Waarom een deel van het Great Barrier Reef een opleving beleeft is nog onduidelijk. Beeld Getty Images
Waarom een deel van het Great Barrier Reef een opleving beleeft is nog onduidelijk.Beeld Getty Images

Het Great Barrier Reef voor de Australische kust ziet in een korte tijd een verrassend herstel. Het noordelijke en centrale deel van het rif hebben het hoogste percentage aan koraal sinds het monitoren 36 jaar geleden begon.

De afgelopen jaren was er sprake van ernstige verbleking en afsterving van het Great Barrier Reef. Sinds 1995 is de helft verloren gegaan. De oorzaken zijn talrijk, maar klimaatopwarming geldt als de belangrijkste boosdoener. Koraal kan slecht tegen warmer water. Tot nu toe is de gemiddelde temperatuur op aarde met ruim 1 graad gestegen sinds de industriële revolutie in de negentiende eeuw. Een stijging van 2 graden is funest voor koraal.

Het Australian Institute of Marine Science (Aims) maakte de nieuwe cijfers bekend in zijn jaarverslag over het gebroken jaar 2021 en 2022. Van augustus vorig jaar tot en met mei dit jaar zijn 86 riffen onderzocht. De bedekking met hard koraal in het noordelijk deel van het rif kwam uit op 36 procent in vergelijking met 2021, toen slechts 27 procent bedekt was. In 2017 was dit zelfs gedaald tot nog maar 12 procent.

Het centrale deel van het 2300 kilometer lange Great Barrier Reef herstelde zich van 26 procent bedekking vorig jaar naar 33 procent dit jaar. In 2019 was de bedekking van de centrale regio nog slechts 13 procent.

Zeesterrenplaag

In de zuidelijke tak van het Great Barrier Reef daalde het harde koraal het afgelopen jaar wel van 38 procent naar 34 procent bedekking. De voornaamste oorzaak van het afsterven van het koraal op deze locatie is een plaag van doornenkroonzeesterren die zich tegoed doen aan het koraal. Australië bestrijdt die zeesterren inmiddels.

Waarom het noordelijke en centrale deel van het Great Barrier Reef een opleving beleeft is voor de ceo van Aims, Paul Hardisty, nog onduidelijk. Wetenschappers weten nog weinig van het koraal-ecosysteem onder water.

Het bleken van het koraal hangt ook samen met vier hittegolven die elkaar sinds 2016 kort na elkaar opvolgden. In die periode begon het koraal massaal af te sterven. De algen die in symbiose leven met het koraal en die voor de intense kleuren zorgen worden bij hogere watertemperaturen wit en sterven, en dan sterft het koraal ook.

Hardisty heeft grote zorgen over het duurzame karakter van het koraalherstel. Slechts een van de 400 soorten koraal keert namelijk terug: het Acroporakoraal, een stenige soort met uitsteeksels. Het Great Barrier Reef blijft uitermate kwetsbaar voor menselijke verstoringen en de opwarming van het zeewater, waarschuwt hij.