Plus

Shinzo Abe (67) was de langstzittende premier van Japan, die zich internationaal veel liet zien

De vrijdag doodgeschoten Shinzo Abe (67) was de langstzittende premier van Japan toen hij in september 2020 opstapte om gezondheidsredenen. Hij was in eigen land niet altijd even populair, onder meer omdat zijn plannen om de economie te verbeteren niet volledig slaagden.

Tom van der Meer
De laatste tijd liet hij zich weer veel zien, om met lokale kandidaten campagne te voeren voor de Hogerhuisverkiezingen.  Beeld Reuters
De laatste tijd liet hij zich weer veel zien, om met lokale kandidaten campagne te voeren voor de Hogerhuisverkiezingen.Beeld Reuters

Abe leed aan een chronische darmontsteking, die hem veel energie kostte. In 2007 moest hij door die ziekte al na één jaar stoppen met zijn eerste termijn als premier. Hij keerde in 2012 terug. Het was voor veel Japanners een verrassing toen hij twee jaar geleden zijn vertrek bekendmaakte. “Ik ben veel energie en kracht kwijtgeraakt, ik mis het vertrouwen om een efficiënt beleid te kunnen voeren,” legde hij uit.

In eigen land wordt zijn regeringsperiode namens de Liberaal-Democratische Partij (LDP) niet gezien als heel succesvol. Hij had als speerpunt om de economie te verbeteren, maar onder zijn bewind kreeg Japan te maken met een flinke recessie. De laatste jaren van zijn premierschap was hij erg druk met het aftreden van de keizer, een unieke gebeurtenis. Ook kreeg hij veel kritiek op zijn afwachtende coronabeleid, wat leidde tot een grote tweede golf in het land.

Internationaal liet Abe zich veel zien. Hij bouwde een goede relatie op met de toenmalige Amerikaanse president Donald Trump, vooral vanwege de Noord-Koreaanse dreiging. Ook de verhouding met de EU en vooral de handelsrelatie met Europa is onder Abe wel beter geworden.

Een andere kwestie is de relatie met China. Die leek even beter, maar door de Chinees-Amerikaanse ruzies en de nationale veiligheidswet die aan Hongkong werd opgelegd, waait er weer een koele wind tussen Tokio en Peking. Een grensconflict met Rusland blijft de verhouding met dat land parten spelen. En met het ooit door Japan gekoloniseerde Zuid-Korea zijn de banden heel slecht.

Nationalistische houding

In omringende landen werd met enige zorg gekeken naar de nationalistische houding van Abe. Hij pleitte er meermaals voor om de grondwet te veranderen en daarmee een ander defensiebeleid te voeren. Nadat Japan in de Tweede Wereldoorlog werd verslagen, werd vastgelegd dat het land geen sterk leger meer mag opbouwen. Pogingen van Abe om dit te wijzigen mislukten afgelopen jaren.

Tijdens de huidige campagne voor de Hogerhuisverkiezingen, die zondag gehouden worden, liet Abe weer veel van zich horen. Hij was de afgelopen weken onder meer te zien in stadions, maar ook op kleinschaligere bijeenkomsten zoals vrijdagochtend op straat in de stad Nara. Daar prees hij de lokale LDP-kandidaten. Ook voor later vandaag stonden zulke bijeenkomsten gepland. Abe zou onder andere speechen in Kyoto.

Meer over