Nieuws

Rusland noemt het ‘bevrijden’ van de Donbas nu het belangrijkste doel van oorlog met Oekraïne

Een maand sinds het begin van de Russische inval in Oekraïne, zegt Moskou ‘de doelen van fase 1 grotendeels te hebben voltooid’ en zich te richten op het ‘bevrijden’ van de Donbas. Het Kremlin lijkt daarmee zijn doelen naar beneden bij te stellen – al is een einde nog lang niet in zicht.

Tom Kieft
Russische militairen op een pantservoertuig in de havenstad Marioepol. Beeld REUTERS/Alexander Ermochenko
Russische militairen op een pantservoertuig in de havenstad Marioepol.Beeld REUTERS/Alexander Ermochenko

“De belangrijkste doelstellingen van de eerste fase van de operatie zijn over het algemeen bereikt," zei Sergej Roetskoj, een van de hoogste Russische militairen, vrijdag in een toespraak.

“Het gevechtspotentieel van de strijdkrachten van Oekraïne is aanzienlijk verminderd, wat het mogelijk maakt om onze kerninspanningen te concentreren op het bereiken van het hoofddoel, de bevrijding van Donbas.”

De aankondiging van Roetskoj komt tamelijk onverwacht. Het Russische leger is al dagen praktisch vastgelopen op het sterke Oekraïense verzet en heeft nog altijd geen grote steden weten te veroveren. De Oekraïense strijdkrachten beweerden deze week juist een aantal Russische legioenen te hebben teruggedrongen.

Bescheidener doel

Volgens Westerse analisten zou de aankondiging daarom suggereren dat Moskou doorheeft dat de oorlog niet gaat zoals gehoopt – en dus de plannen aanpast naar een bescheidener doel: alleen het veroveren van de Donbas.

President Poetin kondigde daags voor de Russische aanval op zijn buurland deze regio als onafhankelijk gebied te erkennen. In de Oekraïense provincies Loehansk en Donetsk, die samen de Donbas vormen, brak na de Russische annexatie van de Krim in 2014 oorlog uit tussen Oekraïne en door Russen gesteunde separatisten.

Roetskoj sluit niet uit dat het Russische leger Oekraïense steden zal bestormen die zich niet overgeven. Militaire experts waarschuwen tevens dat een omsingeling van de Oekraïense troepen in de Donbas – die gelden als de beste gevechtseenheden van het land – een kantelpunt in de oorlog kunnen zijn voor het moraal in Oekraïne. Volgens het Russische ministerie van Defensie is inmiddels 93 procent van Loehansk in handen van de Russen en 54 van Donetsk.

Snel oplopend dodental

Het Russische ministerie van Defensie heeft – na dagen van stilte over het onderwerp – ook een nieuwe inschatting gemaakt van het aantal gesneuvelde Russische militairen. Dat zouden er 1351 zijn – tien keer minder dan Westerse inlichtingen vermoeden.

Tegelijkertijd zijn er volgens Roetskoj veertienduizend Oekraïense militairen gesneuveld – wat weer tien keer hoger dan de lezing van Oekraïense regering is.

Hoewel de precieze aantallen onmogelijk te verifiëren zijn, staat het vast dat de dodentallen snel oplopen. Ook onder burgers. De havenstad Marioepol, een belangrijke schakel tussen schiereiland de Krim en de Donbas die nog altijd niet in handen is van de Russen, ligt aan gruzelementen door artillerievuur.

Erdogan voorzichtig positief

Het team van de Verenigde Naties dat mensenrechten onderzoekt zei vrijdag steeds meer informatie te hebben dat zich in de stad op meerdere plekken massagraven bevinden. Op satellietbeelden zouden meerdere provisorische graven met in sommige wel tweehonderd lichamen gezien zijn.

De onderhandelingen over een staakt-het-vuren lijken ook nog altijd muurvast te zitten. De Turkse president Erdogan, die de bemiddelaar is in de gesprekken, was vanochtend nog voorzichtig positief. Maar volgens het Kremlin wordt nog altijd slechts beperkt vooruitgang geboekt wat betreft de ‘grote obstakels’.

Poetin eist dat Oekraïne neutraliteit belooft – lees: geen Navo- of EU-lid wordt – en erkent dat de Krim als Russisch grondgebied is en de Donbas onafhankelijk. Zelenski zegt dat het uitgesloten is dat Oekraïne grondgebied zal opgeven – wel heeft hij inmiddels aangegeven zijn wens voor Navo-lidmaatschap te willen laten varen.

Meer over