Nieuws

Overwinningssfeer in Oekraïense leger, ‘keerpunt oorlog in tweede helft augustus’

De oorlog die Rusland voert in Oekraïne gaat na bijna 3 maanden de ‘derde fase’ in, zeggen leiders in de Oekraïense hoofdstad Kiev. Volgens hen zal de nieuwste fase zich kenmerken door langdurige gevechten.

Sanne Schelfaut
Volgens het Oekraïense leger is een bijna volledig Russisch bataljon vernietigd bij het oversteken van de rivier Severski Donets in de Donbas.  Beeld AP
Volgens het Oekraïense leger is een bijna volledig Russisch bataljon vernietigd bij het oversteken van de rivier Severski Donets in de Donbas.Beeld AP

Volgens een adviseur van het Oekraïense ministerie van Binnenlandse Zaken, Viktor Androesiv, bestond de eerste fase uit pogingen van Rusland om Oekraïne binnen een paar dagen in te nemen. Daarna volgde een fase waarin Rusland de Oekraïense troepen probeerde te omsingelen en in meerdere belegerde gebieden uit te schakelen.

Tijdens de nieuwste fase zal het Russische leger de terreinwinst verdedigen die het sinds de invasie op 24 februari heeft geboekt, stelt Androesiv. Het gaat dan bijvoorbeeld om veroverde gebieden in de oostelijke regio’s Donetsk en Loehansk (Donbas). “Dit laat zien dat ze van plan zijn om er een lange oorlog van te maken,” aldus de adviseur. Volgens Androesiv lijkt het erop dat Moskou door de oorlog te rekken het Westen aan de onderhandelingstafel hoopt te krijgen. Het Westen zou dan Oekraïne ervan kunnen overtuigen zich over te geven, zou de gedachte zijn.

Optimistischer

Het hoofd van de Oekraïense inlichtingendiensten Kirilo Boedanov is een stuk optimistischer over het verloop van de oorlog. Hij voorziet zelfs dat het conflict nog voor het einde van het jaar eindigt met een Russische nederlaag. Dat zei hij vrijdagavond bij de Britse omroep Sky News.

Volgens Boedanov gaat de oorlog zó goed dat Oekraïne tegen het einde van het jaar alle veroverde gebieden terug zal krijgen, inclusief het schiereiland de Krim en de Oost-Oekraïense Donbas-regio. Het keerpunt zou in de tweede helft van augustus komen.

Het Russische leger is volgens Boedanov lang niet zo sterk als gedacht wordt. “De Russische kracht is een mythe. Het is niet zo krachtig. Het Russische leger is gewoon een horde mensen met wapens,” aldus het hoofd van de inlichtingendienst.

Hij had nog meer opvallende uitspraken. De inlichtingenbaas stelt dat er al een staatsgreep gaande is tegen de Russische president Vladimir Poetin. “Uiteindelijk zal de leiding van de Russische Federatie veranderen. Dat proces is al in gang gezet en het gaat die kant op. Het kan onmogelijk worden gestopt,” aldus Boedanov tegen Sky News. Bovendien beweerde hij dat Poetin ernstig ziek is en er psychisch en fysiek slecht aan toe is. Die geruchten gaan al langer, maar ook Boedanov geeft geen bewijs voor zijn beweringen.

Tegenoffensief Charkov

De overwinningssfeer is op dit moment vooral gebaseerd op het succesvolle Oekraïense tegenoffensief ten noorden van de stad Charkov. De Oekraïense eenheden hebben ongeveer 600 vierkante kilometer van hun gebied kunnen heroveren en bevinden zich op tien kilometer van de grens met Rusland. Van daaruit kunnen ze met hun artillerie Belgorod, een Russische stad met ongeveer 370.000 inwoners, bedreigen.

Daarnaast hebben de Oekraïners het Russische leger een zware nederlaag toegebracht bij de Severski Donets-rivier in de Donbas. De Russen hadden enkele dagen geleden een pontonbrug aangelegd om de rivier over te steken, maar verloren door een tegenaanval van Oekraïne mogelijk een hele gevechtsgroep van tientallen voertuigen en honderden militairen.

Volgens de Belgische defensiespecialist Roger Housen hoeven de Oekraïense successen nog geen kantelpunt in de oorlog te betekenen. Ook de Russen boeken namelijk nog terreinwinst in de Donbas-regio. “Deze strijd kan nog lang duren. De Oekraïners zijn niet in staat om de Russen achteruit te dringen, en anderzijds hebben zíj weer te weinig mankracht om de Oekraïners achteruit te dringen. Het wordt een wedloop tegen de tijd: wie heeft de grootste reserves en kan die zo snel mogelijk naar het front brengen, en hoe snel gaan de Europese en Amerikaanse wapens arriveren,” aldus Housen op de Vlaamse Radio 1.

Hongersnood

Volgens de Oekraïense president Volodimir Zelenski kan de oorlog leiden tot hongersnood in tientallen landen, politieke instabiliteit veroorzaken en de migratiestromen vergroten. “Hoeveel zou iemand moeten investeren om dergelijke gevolgen te overwinnen? Deze vragen moeten worden beantwoord door degenen die sancties tegen Rusland uitstellen of de hulp aan Oekraïne proberen uit te stellen,” zei de president vrijdag in zijn dagelijkse videotoespraak.

Tot dusver heeft Rusland volgens Zelenski 200 militaire vliegtuigen, meer dan 3000 tanks en andere gepantserde voertuigen en bijna 27.000 soldaten verloren. Cijfers van Oekraïense verliezen zijn niet bekendgemaakt.

Inreisverbod journalisten

De Oekraïense inlichtingendienst SBU heeft sinds het begin van de Russische invasie dertien journalisten de toegang tot het land ontzegd. “In hun provocerende ‘bijdragen’ publiceerden ze valse informatie over het front en brachten ze de Oekraïense strijdkrachten in diskrediet,” aldus een verklaring van de dienst.

De Nederlandse journalist Robert Dulmers werd het land uitgezet nadat hij foto’s had gepubliceerd van een brandstofdepot in Odessa dat door raketten was geraakt. Hij heeft een inreisverbod gekregen van tien jaar. Na het begin van de invasie voerden de autoriteiten strenge regels in voor de publicatie van foto’s van burgerlijke en militaire doelwitten die door Russische aanvallen werden getroffen.

Die onder het oorlogsrecht geldende censuur verbiedt de autoriteiten ook om verslag uit te brengen over de bewegingen en posities van het Oekraïense leger. Buitenlandse journalisten kunnen naast uitzetting vanwege overtredingen ook worden aangeklaagd voor spionage.

Update 16 mei 2022

In een eerdere versie van dit artikel stond dat Robert Dulmers eerst een inreisverbod had voor drie jaar. Dit is incorrect en is daarom aangepast.