Ontreddering in de VS: ‘We wisten dat de tornado eraan kwam, maar konden nergens heen’

null Beeld EPA
Beeld EPA

In zes Amerikaanse staten is een race tegen de klok aan de gang in de hoop nog mensen te vinden in ingestorte gebouwen. Gevreesd wordt dat veel meer mensen zijn omgekomen bij de reeks extreem gewelddadige tornado’s, die in de nacht van vrijdag op zaterdag over het centrale en zuidelijke deel van de Verenigde Staten raasden.

Bob van Huët

In Mayfield staat het ongeloof over wat er gebeurde nog te lezen op het gezicht van de bewoners. Hele straten zijn met de grond gelijk gemaakt of gestript, auto’s weggeslingerd, bomen geknakt of ontworteld. Het lijkt een einde-van-de-wereldscène uit een rampenfilm, maar dit is echt. Daags na de ‘historische tornado’s’ worstelen de bewoners van Mayfield met het besef van de omvang van de schade in dit kleine stadje in Kentucky.

Broadway, de belangrijkste verkeersader door het stadje van 10.000 inwoners, oogt als na een bombardement, meldt het Franse persbureau AFP. De rechtbank zit nu zonder dak, toren en klok. Twee nabijgelegen kerken werden volledig gestript door de storm. Bij een kerk bleef er niets over van het majestueuze orgel. De bovenste verdieping van veel gebouwen op Broadway kijken nu naar een open lucht.

Eruit geblazen

Ook het kleine familierestaurant dat al 38 jaar door Mitchell Fowler wordt gerund, ging eraan. De ramen werden eruit geblazen, de keukens ondersteboven gekeerd, het dak weggeblazen, een deel van de buitenmuur is op de parkeerplaats geland. Vrijdagavond, na de waarschuwing van de autoriteiten, sloot Fowler zijn restaurant om 20.00 uur. Toen hij terugkwam, was zijn zaak weg. Omdat een deel van de stad geen elektriciteit had, was Mitchell Fowler de hele dag bezig met het uitdelen van voedsel dat in zijn kapotte koelkasten zou gaan rotten. “We proberen mensen in nood te helpen.”

Kentucky betaalde de hoogste prijs voor deze tornado’s, die vrijdagavond en zaterdagochtend over een uitgestrekt gebied van het midden en zuiden van de Verenigde Staten raasden. Daar kwamen meer dan 80 mensen om het leven. “Het is alsof er een bom is afgegaan in onze buurt,” vertelde Alex Goodman, een andere inwoner van Mayfield. “We wisten dat de tornado eraan kwam, maar we konden nergens heen,” zegt David Norseworthy, 69, die in de bouw werkt. Zijn huis, waarvan het dak en de veranda weggewaaid zijn, bleef nog relatief gespaard.

Volgens The Washington Post raasden meer dan 30 afzonderlijke tornado’s met een verwoestende kracht en snelheid over een gebied van Mississippi tot Illinois. Mandi Sanders, die werkt in een bejaardentehuis in Arkansas, was de was aan het opvouwen toen ze de tornado door het raam zag aanzwellen. “Het was als een brullende trein,” zegt ze tegen The New York Times. Samen met haar collega’s duwde ze meteen de bedden van de bewoners de gang in en legden kussens op hun hoofden om ze te beschermen tegen gebroken glas.

Intenser

President Joe Biden heeft de getroffen staten alle hulp geboden. Maar hij zei ook dat meteorologische verschijnselen ’intenser’ waren geworden door de opwarming van de aarde, zonder echter een direct oorzakelijk verband te leggen tussen klimaatverandering en de ramp die het land teisterde. Dit onderwerp ligt gevoelig bij veel Amerikanen.

Er is wel iets aan de hand. De getroffen regio is bekend met tornado’s maar gewoonlijk vindt zo’n groot en krachtig lagedruksysteem als vrijdag is waargenomen plaats in mei of april. Elf dagen voor het begin van de winter is het hoogst ongebruikelijk, aldus waarnemers.