PlusIn beeld

Onderzoek naar klimaatverandering aan het einde van de wereld: ‘Wij zijn de stem van de natuur’

Een team van 19 Chileense wetenschappers was mee op de expeditie naar ‘het einde van de wereld’. Beeld AFP
Een team van 19 Chileense wetenschappers was mee op de expeditie naar ‘het einde van de wereld’.Beeld AFP

Gedijen schadelijke micro-organismen bij de opwarming van de oceanen? Onderzoekers op het zuidelijkste puntje van Chili doen onderzoek naar het smelten van gletsjers. Een kanarie in de kolenmijn voor de rest van de wereld.

Tom Kieft

The end of the world wordt het gebied wel genoemd. De reden laat zich raden: de Magallanes in Chili – de regio op de meest zuidelijke punt van Zuid-Amerika, waar de Atlantische en Stille Oceaan samenkomen – is een van de meest desolate plekken ter wereld.

Vrij van menselijke invloed is het gebied niet, integendeel zelfs. Gelegen aan de voet van gletsjerrijke bergen is het zeewater nu al minder zuur en zout dan op veel andere plekken in de wereld. Daardoor zouden de gevolgen van klimaatverandering op het leven in de oceaan hier volgens onderzoekers sneller te zien kunnen zijn – en daarmee mogelijk een voorbode vormen voor wat zeeën en oceanen elders ter wereld te wachten staat. Als een kanarie in de kolenmijn.

Mede daarom koos een team Chileense wetenschappers deze afgezonderde plek om te kijken naar de invloed van klimaatverandering op het leven in de oceaan. Specifiek: ze onderzoeken of schadelijke micro-organismen, die de oceaan onleefbaar kunnen maken voor andere dieren, gedijen bij de opwarming van de aarde.

Rode getijden

Het vermoeden bestaat dat ‘rode getijden’ – schadelijke algenbloei die de zee rood kan kleuren – zullen toenemen naarmate het zeewater zoeter wordt door het smelten van gletsjers. Die alg is giftig, zowel voor zeedieren als voor mensen. Sinds de rode getijden zo’n vijftig jaar geleden bij de Magallanes voor het eerst zijn waargenomen, zijn zeker 23 mensen aan vergiftiging door de algen overleden.

Of deze alg door de opwarming van de aarde aan terrein wint, moet vervolgonderzoek in het lab uitwijzen. De monsters van het zeewater en uitwerpselen van onder meer walvissen worden de komende maanden onderzocht. De resultaten worden vermoedelijk nog gepresenteerd voor de volgende klimaattop dit jaar, in Egypte.

Zoals Wilson Castillo, een van de 19 wetenschappers aan boord van het schip, tegen een meegereisde journalist van persbureau AFP zei: “Wij zijn de stem van wat de natuur niet kan zeggen.”

Het gletsjerijs komt in de oceaan terecht, waardoor het water zoeter wordt.  Beeld AFP
Het gletsjerijs komt in de oceaan terecht, waardoor het water zoeter wordt.Beeld AFP
De onderzoekers verzamelden ook monsters van uitwerpselen van zeezoogdieren, waaronder deze walvis. Beeld AFP
De onderzoekers verzamelden ook monsters van uitwerpselen van zeezoogdieren, waaronder deze walvis.Beeld AFP
Onderzoeker Maximo Frangopulos aan boord van de Cabo de Hornos. Beeld AFP
Onderzoeker Maximo Frangopulos aan boord van de Cabo de Hornos.Beeld AFP
Gelegen aan de voet van gletsjerrijke bergen, is het zeewater nu al minder zuur en zout dan op veel andere plekken in de wereld. Beeld AFP
Gelegen aan de voet van gletsjerrijke bergen, is het zeewater nu al minder zuur en zout dan op veel andere plekken in de wereld.Beeld AFP
Dolfijnen in de buurt van Dawsoneiland.  Beeld AFP
Dolfijnen in de buurt van Dawsoneiland.Beeld AFP
Een magelhaenpinguïn op Dawsoneiland.  Beeld AFP
Een magelhaenpinguïn op Dawsoneiland.Beeld AFP
Meer over