Nieuws

Oekraïne scant gezichten van dode Russische soldaten en stuurt foto’s naar familie

Oekraïne gebruikt gezichtsherkenningstechnologie om gesneuvelde Russische soldaten te identificeren en stuurt die foto’s dan naar familieleden van de dode militairen. Op die manier werd al met de families van 582 gesneuvelde Russen contact opgenomen. Dat meldt de Amerikaanse krant The Washington Post.

Het Parool
Een Oekraïense militair bij de lichamen van twee dode Russische militairen in Charkov. Beeld AFP
Een Oekraïense militair bij de lichamen van twee dode Russische militairen in Charkov.Beeld AFP

De Oekraïense vicepremier Mykhailo Fedorov deelde vorige maand al mee dat Oekraïne de controversiële software Clearview AI gebruikt “om sociale netwerken te doorzoeken naar profielen van Russische soldaten op basis van (beelden) van hun lichamen, om hun dood te melden aan vrienden en familieleden”.

Meer dan 340 medewerkers van vijf verschillende Oekraïense overheidsdiensten kunnen ondertussen gratis gebruikmaken van Clearview AI, meldt Hoan Ton-That, CEO van het softwarebedrijf. Sinds het begin van de Russische invasie hebben de Oekraïense autoriteiten al de gezichten van meer dan 8.600 gesneuvelde Russen door de database gehaald. Een groep vrijwillige hackers en activisten onder leiding van de Oekraïense regering heeft aan de hand van deze beelden de families van 582 Russen op de hoogte gebracht van het overlijden van hun dierbare, onder meer door hen de foto’s van achtergelaten lijken te sturen.

Psychologische oorlogsvoering

Fedorov zei vorige maand dat de actie tot doel had om “de mythe te ontkrachten van een ‘speciale operatie’ waaraan ‘geen dienstplichtige deelneemt’ en waarbij ‘niemand sterft’”. Op die manier hoopt Oekraïne in Rusland het verzet aan te wakkeren tegen de Russische militaire campagne.

Sommige militaire en IT-analisten spreken echter van “psychologische oorlogsvoering” en vrezen dat de aanpak een averechts effect kan hebben. In plaats van hun woede te richten op het Russische bewind dat de oorlog coördineert vanuit het Kremlin, is het immers goed mogelijk dat de moeders die de gruwelijke foto’s ontvangen woedend reageren op wat de Oekraïners hun jongens hebben aangedaan.

Oekraïne gebruikt de technologie ook om mensen te identificeren die werden aangehouden in Rusland en zo via hun socialemedia-accounts op zoek te gaan naar verdachte informatie, inclusief hun contacten.

De software is echter niet waterdicht, en experts vrezen dat sommige families verkeerd zullen worden ingelicht over het overlijden van hun familielid.

Privacy International, een niet-gouvernementele organisatie die wereldwijd het recht op privacy verdedigt, roept Clearview op om hun werk in Oekraïne stop te zetten. Volgens het bedrijf zijn “de mogelijke gevolgen, zoals per vergissing burgers aanwijzen als militairen, te gruwelijk om te tolereren”. Ton-That stelt echter dat de Clearview-zoekmachine accuraat is.

Het lichaam van een dode Russische soldaat nabij Charkov. Beeld ANP / EPA
Het lichaam van een dode Russische soldaat nabij Charkov.Beeld ANP / EPA
Meer over