PlusExclusief

Komt er in Padua tussen de 78 mannen eindelijk een standbeeld van een vrouw?

In Italië staan relatief maar erg weinig standbeelden van vrouwen. Daar moet verandering in komen, vinden velen. Zeker in Padua.

Pauline Valkenet
Padua Beeld Universal Images Group via Getty
PaduaBeeld Universal Images Group via Getty

Op het grote plein middenin de Noord-Italiaanse stad Padua bevindt zich een ovaal grasveld, als een eiland omgeven door een strook water. Het opvallende geheel is omzoomd met een rits standbeelden van vooraanstaande wetenschappers, pausen en kunstenaars die een link met de Noord-Italiaanse stad hebben. Galileo Galilei staat er, en beeldhouwer Antonio Canova. De inwoners van Padua hangen graag rond bij het karakteristieke, 18de- eeuwse monument Prato della Valle. Maar wél jammer, klinkt het nu in de stad, dat er 78 standbeelden van mannen staan en nul van vrouwen.

Twee gemeenteraadsleden hebben daarom eind december voorgesteld om er een vrouw tussen te zetten. “Onze pleinen behoren onze geschiedenis toe, maar bovenal onze gemeenschap,” vindt raadslid Margherita Colonnello. Ze wil dat vrouwen, die in de hedendaagse geschiedenis toch een prominente rol spelen, aan het stadsbeeld worden toegevoegd, ter inspiratie en emancipatie. Colonnello zou graag een beeld van de filosofe Elena Lucrezia Cornaro Piscopia op het plein zien. Dat was in 1678 de allereerste vrouw die aan een universiteit afstudeerde, en wel aan die van Padua.

Cancelcultuur

Het voorstel zorgt voor discussie. Critici hekelen ‘een gevaarlijke cancelcultuur’ waarin de geschiedenis wordt herschreven. Cultuurhistoricus Davide Tramarin uit Padua meent: “Of je het nou leuk vindt of niet, Prato della Valle is een uitdrukking van het verleden, waarin het geaccepteerd was dat een monument voor illustere, lokale personen uit alleen maar mannen bestond. We moeten leren van de geschiedenis, en haar niet veranderen.” Hoogleraar geschiedenis Carlo Fumian vindt het ‘niet intelligent om standbeelden te verplaatsen alsof het legoblokken zijn’.

De twee raadsleden hebben ook veel medestanders. Die wijzen op een onderzoek door een vereniging voor cultureel erfgoed, uit 2021, waaruit blijkt dat er minder dan tweehonderd standbeelden van vrouwen in heel Italië te vinden zijn – terwijl er duizenden van mannen staan. Vaak gaat het niet eens om invloedrijke wetenschappers of politici, maar om ‘moeders’ en ‘wasvrouwen’. En bijna altijd zijn de vrouwen slank en jong vormgegeven, en sexy gekleed – áls ze al kleren aan hebben. In het stadje Acquapendente zijn twee omgekomen Italiaanse oorlogsjournalistes samen spiernaakt uitgebeeld.

In Milaan pikken ze de trend alvast op. Daar gaat een standbeeld van de vooraanstaande astrofysica Margherita Hack verschijnen. En in Florence werken ze aan journaliste Oriana Fallacci.

Of ze in Padua inderdaad een vrouw aan de 78 mannen gaan toevoegen, beslist de gemeenteraad later deze maand.

Meer over