Plus

Franse burgerbeweging probeert het hopeloos verdeelde links te verenigen: ‘Het is 2022 of nooit’

Met nog maar ruim twee maanden te gaan voor de Franse presidentsverkiezingen staan de linkse kandidaten op grote achterstand in de peilingen. In een laatste poging probeert burgerbeweging La Primaire Populaire het hopeloos verdeelde links te verenigen.

Het Parool
Activisten plakken een campagneposter van de linkse kandidaat Christiane Taubira, die eerder deze maand aankondigde een gooit te doen naar het presidentschap.  Beeld AFP
Activisten plakken een campagneposter van de linkse kandidaat Christiane Taubira, die eerder deze maand aankondigde een gooit te doen naar het presidentschap.Beeld AFP

Communisten, socialisten en linkse radicalen bundelden vijftig jaar geleden in Frankrijk hun krachten. Met deze union de la gauche hoopten zij het Elysée te veroveren op de Gaullisten. Hun samenwerking betaalde zich tien jaar later uit toen Frankrijk met François Mitterrand na decennia een linkse president kreeg.

Jarenlang was de voorman van de Parti Socialiste de onbetwiste leider op links. Ook tien jaar geleden wist progressief Frankrijk met François Hollande nog een president te leveren.

Hoe anders ziet het er nu uit voor het sterk verbrokkelde linkse blok. In de aanloop naar de presidentsverkiezingen in april heeft het geen enkele koploper weten voort te brengen. Van de zeven kandidaten die op de linkervleugel een gooi doen naar het presidentschap tikt er slechts een in de peilingen de dubbele cijfers aan.

Alleen de radicaal linkse Jean-Luc Mélenchon (La France Insoumise) komt in de polls in de buurt van de 10 procent. Anne Hidalgo van de Parti Socialiste, ooit de dominante speler op links, komt vooralsnog niet boven zo'n 3 procent van de stemmen uit. En daarmee dreigen de linkse kandidaten, als er niet snel iets gebeurt, als de ‘zeven dwergen’ ten onder te gaan.

Vereniging van jonge, linkse stemmers

Terwijl experts en commentatoren op de opiniepagina’s van de Franse kranten en in talkshows de neergang van links probeerden te verklaren, sloeg een groep burgers afgelopen maanden de handen ineen. Deze vooral jonge linkse stemmers van divers pluimage konden de verdeeldheid op de linkerflank niet langer aanzien en verenigden zich wél, onder de noemer ‘2022 ou jamais’ (2022 of nooit).

Volgens de burgerbeweging – waar onder andere maatschappelijke organisaties en activisten uit de klimaatbeweging en de gele hesjes zich bij hebben aangesloten, is er ook veel wat de partijen bindt. Zo hechten ze allemaal belang aan thema’s als klimaat, sociale rechtvaardigheid en democratische vernieuwing. Onderwerpen die in de debatten en campagnes nauwelijks aan bod komen en worden verdrukt door de meer ‘rechtse’ onderwerpen als migratie en veiligheid.

Online-stemming

Met een eigen online-stemming, de Primaire populaire genoemd, wil de beweging bij de achterban peilen wie zij van de kandidaten het meest geschikt acht om deze thema's uit te dragen. De winnaar kan rekenen op steun van de beweging tijdens de rest van de campagne.

Bijna 500.000 mensen hebben zich inmiddels op de site geregistreerd en aangegeven hun stem voor 30 januari uit te zullen brengen. Een groep bekende Fransen – acteurs, journalisten, regisseurs maar bijvoorbeeld ook econoom Thomas Piketty – hebben zich eveneens achter de actie geschaard.

Gehoopt wordt dat na de uitslag van de Primaire populaire de overige zes ‘verliezers’ opzij zullen stappen en met vereende krachten achter ‘de morele winnaar’ zullen gaan staan. Alleen dan bestaat de kans dat een linkse kandidaat de tweede ronde van de presidentsverkiezingen haalt, is de verwachting van de initiatiefnemers.

Veel wrevel

Maar onder de kandidaten lijkt deze hele voorverkiezing vooral voor veel wrevel te zorgen. Zowel Mélenchon als de presidentskandidaat van de groene partij EELV, Yannick Jadot, hebben al laten weten zich niet neer te zullen leggen bij het resultaat. Zij wilden überhaupt niet aan het project meewerken. Ook de socialistische kandidaat Hidalgo ziet weinig in de Primaire populaire.

Christiane Taubira beloofde wel op voorhand zich terug te zullen trekken als zij zondag niet de meeste steun weet te vergaren. De voormalige minister van justitie kondigde pas twee weken geleden aan zich in de presidentsrace te storten, tot groot ongenoegen van de andere linkse kandidaten die niet op nog meer concurrentie zaten te wachten. En zo lijkt de laatste poging om het linkse blok te verenigen vooral pijnlijk bloot te leggen hoe weinig eensgezind het is.

Meer over