Nieuws

De nacht in Oekraïne: enorme Russische legermacht nadert Kiev

De gevechten in Oekraïne worden heviger. Ten noorden van Kiev trekken zich grote aantallen Russische troepen samen. In de hoofdstad loeien de sirenes dinsdagochtend als waarschuwing voor lucht- en andere aanvallen.

Bob van Huët
Het Russische militaire konvooi bij het Oekraïense Kiev. Beeld AP
Het Russische militaire konvooi bij het Oekraïense Kiev.Beeld AP

Amerikaanse satellietbeelden tonen dat een groot Russisch militair konvooi ten noorden van de Oekraïense hoofdstad Kiev verder is gegroeid. De file van legervoertuigen strekt zich inmiddels uit over zo’n 64 kilometer. Het is daarmee beduidend langer dan de eerder gemelde 27 kilometer, verduidelijkt het Amerikaanse commerciële bedrijf Maxar Technologies over de eigen opnames.

Het konvooi begint bij Hostomel Airport in het noordwesten van Kiev en loopt tot het dorp Prybirsk, dat tussen Kiev en Tsjernobyl ligt. De situatie is gespannen, erkent de Oekraïense generale staf.

Plan B

Volgens veel militaire experts zijn de Russen overgeschakeld op plan B. Plan A was een soort blitzkrieg, waarin Oekraïne zich, na imponerend machtsvertoon plus de uitschakeling van de luchtverdediging, snel zou overgeven. Maar de taaiheid van het verzet en het vastlopen van verschillende aanvallen heeft de Russen verrast, zeker in het oosten van het land, waar veel meer bijval van de Russischsprekende meerderheid werd verwacht. Plan A mislukte, nu is plan B in werking, waarbij het Russische leger als een stoomwals wil oprukken naar Kiev.

Er zijn naast het groeiende konvooi ook aanvullende grondtroepen en gevechtshelikopters waargenomen in het zuiden van Wit-Rusland, minder dan 32 kilometer ten noorden van de Oekraïense grens. Dit wijst allemaal op een grootschalige aanval op de hoofdstad van Oekraïne. De autoriteiten van Kiev hadden alle inwoners van de stad al opgedragen de nacht door te brengen in bunkers of in de metrotunnels. In één metrostation speelde een trompettist het Oekraïense volkslied, dat door schuilende burgers werd meegezongen.

Tekst gaat verder na de tweet.

Staatstelevisie

De Russische staatstelevisie (RT) herhaalde maandagavond dat de ‘de operatie van Rusland in Oekraïne’ de enige optie blijft om ‘verder bloedvergieten in het land te voorkomen en te voorkomen dat Kiev een totale aanval probeert uit te voeren op de afgescheiden regio’s Donetsk en Lugansk in het oosten van het land’.

Ondertussen woeden er hevige gevechten in het zuiden. Het Russische plan lijkt om de hele Zwarte Zeekust te veroveren, vanaf de eerder geannexeerde Krim. Maar ook daar hebben de Russen het moeilijk: de Zuid-Oekraïense havenstad Marioepol zou weer onder controle van het Oekraïense leger staan, meldt het Oekraïense persbureau UNIAN op basis van informatie van de regering. De Oekraïense strijdkrachten zeggen maandag vijf Russische gevechtsvliegtuigen en een helikopter te hebben neergehaald. De Oekraïense luchtmacht maakte deze cijfers dinsdagochtend bekend.

De toestellen werden neergeschoten terwijl ze aanvallen uitvoerden op de plaatsen Vasilkov en Brovary, in de omgeving van de hoofdstad Kiev. Daar zou ook een Russische kruisraket door de luchtafweer zijn neergehaald. De Russische verliezen zijn niet te verifiëren.

Geen elektriciteit

Na een luchtaanval zat de stad in de regio Donetsk echter bijna zonder elektriciteit, aldus de burgemeester van Marioepol. Ook zijn er internet- en gsm-storingen. De stad aan de Zwarte Zee is een van de belangrijkste havens van Oekraïne.

Volgens de burgemeester van Charkov, de op een na grootste stad van het land, blaast het Russische leger daar onderstations op, schreef het Ukrinform-bureau. Dit zou problemen geven met de elektriciteits- en watervoorziening. Het persbureau Unian meldde dat de bovenste verdiepingen van twee wolkenkrabbers waren verwoest. Volgens de Oekraïense staatsinformatiedienst is er ook een aanval begonnen in de zuidelijke stad Cherson.

Een ambulance in Kiev, maandag. Beeld Agencja Wyborcza.pl via REUTERS
Een ambulance in Kiev, maandag.Beeld Agencja Wyborcza.pl via REUTERS

Zware verliezen

Een aanval in de regio Soemy in het noordoosten van Oekraïne zou aan beide zijden tot zware verliezen hebben geleid. Het Oekraïense anticorruptieportaal Antikor schreef dinsdagochtend vroeg dat er mogelijk 70 doden zijn gevallen aan Oekraïense kant en een groot aantal slachtoffers aan Russische kant. Russische artillerie trof een militaire eenheid. Lichamen werden onder het puin geborgen. De informatie kon niet onafhankelijk worden geverifieerd. Volgens het Unian-agentschap beweert het Oekraïense leger ongeveer 100 Russische militaire voertuigen in de regio Soemy te hebben vernietigd.

De hoofdaanklager van het Internationaal Strafhof in Den Haag, Karim Kahn, wil onderzoek doen naar mogelijke oorlogsmisdaden in de Russische oorlog tegen Oekraïne. Volgens de Oekraïense ambassadeur in de Verenigde Staten heeft Rusland maandag een verboden bom op Oekraïne gegooid. “Ze hebben vandaag een vacuümbom gebruikt, wat volgens de Conventie van Genève verboden is,” zei ambassadeur Oksana Markarova tegen het Amerikaanse Congres.

Een vacuümbom gebruikt zuurstof uit de omringende lucht. Daarmee heeft het explosief veel langer een dodelijk zuigeffect na de explosiegolf. Een Russische reactie op de beschuldiging is er niet.

Explosies boven en in de Oekraïense hoofdstad Kiev. Beeld Screenshot
Explosies boven en in de Oekraïense hoofdstad Kiev.Beeld Screenshot

Protesten

Ondertussen gaan de protesten in Russische steden door. Sinds het begin van de anti-oorlogsdemonstraties zijn er 6481 mensen gearresteerd. Volgens het burgerrechtenportaal Owd-Info vond ongeveer de helft van de arrestaties plaats in Moskou. 2.084 mensen werden gearresteerd in St. Petersburg. In Jekaterinenburg, Krasnodar en Nizjni Novgorod waren er elk meer dan 100.

Sinds het begin van de Russische aanval op Oekraïne zijn er protesten geweest in 103 Russische steden. Maandag werden 413 mensen in 13 Russische steden gearresteerd.