PlusNieuws

Barbados schuift de Britse koningin aan de kant

Barbados gaat verder als republiek zonder Elizabeth II als staatshoofd. Het is voor het eerst in bijna dertig jaar dat een land die stap neemt.

Isabel Bolle
Barbados was een van de eerste koloniën van het uiteindelijke Britse rijk. Beeld REUTERS
Barbados was een van de eerste koloniën van het uiteindelijke Britse rijk.Beeld REUTERS

In Barbados zingen ze al meer dan een halve eeuw geen God Save the Queen meer, maar vanaf vandaag heeft het Caribische eiland eindelijk alle banden met het Britse koningshuis verbroken. Barbados riep al in 1966 de onafhankelijkheid uit. Toch was Elizabeth II, net als in meer voormalige Britse koloniën, nog altijd het officiële staatshoofd.

Daar is nu een einde aan gekomen. Precies om middernacht is de monarchie afgeschaft en de republiek ingeluid. Elizabeth II is vervangen als staatshoofd door de voormalig gouverneur-generaal van het eiland Sandra Mason, die in een speciale ceremonie tot president werd benoemd.

Barbados zal overigens wel lid blijven van het Gemenebest, een confederatie van 54 landen waarvan er veel voormalige Britse koloniën zijn en de Britse monarch het symbolische hoofd is.

Opzijgeschoven

Het is voor het eerst in bijna dertig jaar dat de Britse monarch opzijgeschoven wordt door een voormalige kolonie: het laatste land dat deze stap nam was het eiland Mauritius, in 1992. Een jaar geleden maakte de regering van Barbados bekend dat het van plan was om op de volgende onafhankelijkheidsdag (30 november) de republiek uit te roepen. In een toespraak liet Sandra Mason, destijds in haar rol als gouverneur-generaal, weten dat “het tijd is geworden om onze koloniale geschiedenis achter ons te laten”.

Barbados was een van de eerste koloniën van het uiteindelijke Britse rijk. De Engelse kapitein John Powell claimde het eiland in 1625 voor de Engelse koning James I, en de eerste Engelse kolonisten arriveerden in 1627. In de daaropvolgende eeuwen verdienden de Engelsen veel geld aan de suikerplantages op het eiland, waar tot slaaf gemaakten tewerk werden gesteld.

Koloniaal verleden

Bijna vierhonderd jaar nadat de eerste Engelsen voet aan wal zetten, lijkt het uitroepen van de republiek onderdeel van een bredere afrekening met het koloniale verleden. In 2020, ten tijde van de Black Lives Matter-protesten, ontstond er verzet tegen een standbeeld van de Britse admiraal Horatio Nelson in de hoofdstad Bridgetown. Nelson was een voorstander van slavernij. Datzelfde jaar werd het standbeeld verwijderd.

De Britse koninklijke familie lijkt niet verbitterd over de breuk. Prins Charles is samen met zijn vrouw Camilla overgevlogen zodat hij erbij kon zijn op het moment dat zijn moeder officieel werd afgezet en de stichting van de republiek gevierd werd. De kroonprins is er als eregast op uitnodiging van de premier van Barbados, Mia Motley.

Met het vertrek van Barbados uit Britse sferen heeft de Britse koningin nog altijd vijftien landen waar ze fungeert als staatshoofd, waaronder Australië, Canada, Nieuw-Zeeland en Jamaica. Of die geïnspireerd worden door Barbados, zal moeten blijken.

Meer over