Plus

Uefa ontneemt Rusland de CL-finale – en andere gevolgen van de oorlog voor de sportwereld

De oorlog tussen Rusland en Oekraïne heeft ook grote gevolgen voor de sportwereld. De Champions Leaguefinale is verplaatst van Sint-Petersburg naar Parijs, en ook de Grand Prix van Sotsji is gecanceld. En wat doen de Europese teams en organisaties die worden gesponsord met Russisch geld?

Marijn Abbenhuijs
Het stadion van Zenit in Sint-Petersburg, waar de finale van de Champions League op 28 mei oorspronkelijk zou worden gespeeld. Beeld AP
Het stadion van Zenit in Sint-Petersburg, waar de finale van de Champions League op 28 mei oorspronkelijk zou worden gespeeld.Beeld AP

Wat gebeurt er met de grote sportevenementen in Rusland?

De Uefa heeft vrijdag de Russische stad Sint-Petersburg de finale van de Champions League ontnomen. De Europese voetbalbond heeft dat besluit genomen naar aanleiding van de aanval van Rusland op Oekraïne. Parijs is nu de locatie voor de eindstrijd van het belangrijkste clubtoernooi. De finale staat voor 28 mei op het programma. De Uefa kondigde ook aan dat Russische en Oekraïense clubs en nationale teams die deelnemen aan internationale competities ‘tot nader order’ thuiswedstrijden op neutrale locaties moeten spelen.

De Grand Prix van Sotsji, die 25 september op de kalender stond, komt ook te vervallen. Dat is vrijdag bekendgemaakt. Volgens de Formule 1 is men donderdagavond samen met de FIA en de teams tot de conclusie gekomen ‘dat het onmogelijk is om de Grote Prijs in deze omstandigheden plaats te laten vinden’.

Donderdag kwamen er vanuit Barcelona, waar heel de Formule 1-wereld is samengekomen voor de eerste testdagen in aanloop naar het nieuwe seizoen, al veelzeggende reacties van de coureurs zelf. Van Sebastian Vettel, bijvoorbeeld, die ook in de coureursbond GPDA zit. “Met de GPDA hebben we er nog niet over gesproken, maar persoonlijk ben ik wakker geworden met een geschokt gevoel. Wat betreft de race in Rusland: ik wil niet, ik ga niet. Het zou fout zijn daar nu te racen.” En ook Max Verstappen had er een duidelijke mening over. “Het is niet verantwoord om naar Rusland gaan als je ziet wat er nu aan de hand is,” zei hij. “Het voelt niet correct om te gaan racen in een land waar oorlog is.”

Vijf wereldbekerwedstrijden in het skiën die voor de komende periode in Rusland zouden worden gehouden, gaan evenmin door, heeft de overkoepelende organisatie FIS besloten.

Hoe gaan teams die worden gesponsord door Russische bedrijven met de situatie om?

Het meest veelzeggende bericht uit de Formule 1 kwam van degene die niets zei. Teambaas Günther Steiner werd donderdag door zijn team Haas uit alle mediaverplichtingen gehouden. Haas heeft in Uralkali een grote Russische geldschieter en met Nikita Mazepin een Russische coureur. ’s Avonds maakte de renstal bekend op vrijdag, de laatste dag in Barcelona, in een volledig witte auto te rijden, zonder de sponsoruitingen van Uralkali. Normaal gesproken staan de kleuren van de Russische vlag op de Formule 1-wagen. Het team lichtte het besluit de wagen aan te passen verder niet toe.

Haas is uiteraard niet het enige sportteam in deze situatie. Zo is het Russische aardgasbedrijf Gazprom een grote sponsor van clubs als Chelsea en Schalke 04. De Duitse club heeft daadkrachtig op de situatie in Rusland gereageerd en gemeld de naam van de sponsor van haar shirts af te halen: ‘Gelet op de ontwikkelingen van de afgelopen dagen heeft Schalke besloten om niet langer met de naam ‘Gazprom’ op het shirt te spelen.’

Nog dichter bij huis heeft ook Vitesse te maken met Russisch geld. De club uit Arnhem heeft met Valeri Oyf een Russische eigenaar. De huidige nummer 6 van de eredivisie is met een korte verklaring over de situatie gekomen. ‘Vitesse functioneert normaal en richt zich op de sportieve prestaties. De club verkeert in financieel stabiele omstandigheden en op dit moment voorzien we geen significante gevolgen voor Vitesse.’

Kunnen internationale wedstrijden tegen Russische teams nog wel doorgaan?

Op de eerste dag na de Russische inval in Oekraïne stond er al meteen een voor Nederland pikant duel op het programma. De Nederlandse basketballers, die al in Rusland waren, speelden donderdag een WK-kwalificatieduel met Rusland in Perm. Die wedstrijd ging gewoon door, al voelden de Nederlanders zich volgens de Nederlandse Basketbalbond wel ongemakkelijk bij de situatie.

‘In Perm, op ruim 2000 kilometer van de Russisch-Oekraïense grens, is de situatie rustig en de veiligheid gegarandeerd door de Russische basketbalbond en de lokale autoriteiten,’ maakte de NBB duidelijk. ‘Voor de terugvlucht op vrijdagochtend worden de maximale veiligheidsmaatregelen genomen. We begrijpen dat dit tot gemengde reacties zal leiden. Na terugkomst in Nederland zal daarop een verklaring van het team en de basketbalbond volgen.’

De Nederlandse basketbalbond heeft vrijdag besloten dat de return van het kwalificatieduel, zondag in Almere, niet doorgaat. ‘Dit mede gezien de reacties in Nederland, de demonstraties en de maatschappelijke onrust.’ Dat er in Rusland werd gespeeld is volgens de bond ‘geen erkenning van acties van Rusland, dat is geen politiek statement, dat is zoeken naar een praktische en veilige oplossing voor een team dat al in Rusland is en veilig thuis wil komen’.

Hoe zit het met de Nederlandse sporters in Rusland en Oekraïne?

Die leven in onzekerheid. Eén van hen is Glenn Bijl. De voetballer, afgelopen zomer van FC Emmen overgestapt naar Krylja Sovetov Samara, is momenteel met zijn Russische club op trainingskamp in Turkije en weet nog niet wat hem te wachten staat. “We zouden dit weekend een uitduel spelen met FK Rostov, maar die wedstrijd is eruit gehaald,” zegt hij. Dat besluit is genomen omdat Rostov dicht bij de grens met Oekraïne ligt. “We vliegen met een omweg vanuit Turkije naar Moskou en verder weet ik nog niet wat de gevolgen zijn. Het enige wat ik weet, is dat ik later aan mijn kinderen kan vertellen dat er duels zijn afgelast door oorlog. Dat zoiets nog gebeurt, is ongelooflijk.”

Bijl denkt dat de sporters die in Oekraïne zitten meer last hebben van de situatie dan hij. Sowieso werd al snel bekendgemaakt dat in elk geval de komende maand geen sportwedstrijden in Oekraïne worden gehouden. En dat de situatie angstaanjagend is, bleek ook uit een filmpje van onder anderen David Neres. De Braziliaanse oud-Ajacied speelt momenteel bij Sjachtar Donetsk en zit met zijn teamgenoten vast in een hotel in Kiev. Samen met de andere Brazilianen die bij de Oekraïense club onder contract staan, vroeg hij zijn thuisland om hulp. “De situatie is er een van wanhoop. We vragen jullie deze video te verspreiden zodat deze de Braziliaanse regering bereikt,” wordt er gezegd in het filmpje. “We hebben ons verzameld in afwachting van een plan om Oekraïne te verlaten. De situatie is ernstig.”

Meer over