Plus

Doelpuntenmachine Lewandowski kan niet schitteren in het matige Poolse elftal

Natuurlijk is de Nations League ook voor superster Robert Lewandowski geen droomtoernooi. Maar de 33-jarige spits maakt zich op om op het veld te antwoorden op de kritische Poolse voetbalfans en zijn huidige werkgever Bayern München.

Mikos Gouka
Robert Lewandowski scoort het enige Poolse doelpunt tegen België. Beeld AFP
Robert Lewandowski scoort het enige Poolse doelpunt tegen België.Beeld AFP

Toen de Belgen woensdag in het Koning Boudewijnstadion echt het gaspedaal indrukten, had Robert Lewandowski zijn trainingsjack alweer aan. Een paar minuten na de 2-1 van Kevin De Bruyne had bondscoach Czeslaw Michniewicz de aanvoerder uit zijn lijden verlost. De 3-1, 4-1, 5-1 en 6-1 zag de Poolse recordinternational en topscorer aller tijden (76 goals in 131 interlands) van buiten de lijnen vallen.

Het zal in Polen vast weer voor gefronste wenkbrauwen hebben gezorgd, want in zijn vaderland wordt al langer geroepen dat Lewandowski bij zijn club Bayern München veel beter presteert dan in het shirt van de nationale ploeg. In 2018, direct na de roemloze aftocht van de Polen op het WK in Rusland, zuchtte de spits zelf nog hardop na een nieuwe lading kritiek van zijn landgenoten. “Ik zou boos op mezelf kunnen zijn als ik werkelijk kansen had gemist. Maar ik heb niet eens kansen gekregen.”

Geen brede selectie

Zo zorgde ook het uitgestelde EK afgelopen zomer vooral voor frustratie. De Polen sneuvelden in de poulefase na nederlagen tegen Slowakije en Zweden. Het gelijkspel tegen Spanje (1-1, doelpunt Lewandowski) was het enige lichtpuntje.

“We willen ons meten met de beste landen,” zei de Portugees Paulo Sousa toen hij nog bondscoach was van Polen. “Maar we hebben niet hetzelfde niveau. Als bij die landen een topspeler wegvalt, hebben ze er nog drie die hetzelfde kunnen brengen. Polen heeft alleen maar Lewandowski.”

Dat is natuurlijk wat overdreven. En ook Bayern München moet puzzelen als Lewandowksi onverhoopt een keer ontbreekt. De spits haalde eerder dit jaar zijn tweede opeenvolgende Fifa Men’s Player of the Year Award op, twee maanden nadat hij bij de Ballon d’Or achter het net had gevist. In München werkte Joshua Zirkzee nauw samen met de Pool. De speler van Jong Oranje vertelde dat van Lewandowski leren vooral een kwestie was van naar Lewandowski kijken. De topspits was niet zo van het geven van panklare tips, zoals bijvoorbeeld Thomas Müller dat wel deed.

Sociaal bewogen

Leg dat vooral niet uit als alleen maar met zichzelf bezig zijn, want Lewandowski heeft geen oogkleppen op. Hij beëindigde dit jaar nog zijn miljoenencontract met sponsor Huawei, nadat het Chinese bedrijf werd beticht van misdadige hulp bij de oorlog tussen Rusland en Oekraïne. En samen met zijn vrouw doneerde hij 1 miljoen euro aan de strijd om de verspreiding van het coronavirus tegen te gaan.

Het was Leo Beenhakker die de aanvaller in de periode voor het EK van 2008 in Zwitserland en Oostenrijk liet debuteren in de nationale ploeg. Jan de Zeeuw, destijds teammanager, vertelde weleens over de bijzondere gesprekken in de media tussen de bondscoach en de toen nog onervaren spits. “Vraag eens of hij na de wedstrijd wel heeft gedoucht,” zei Beenhakker dan tegen De Zeeuw. “Ik heb hem op het veld namelijk niets zien doen.”

Brandend vuurtje

Zo kan de spits nog altijd vaak spelen bij Bayern, wetende dat de topspelers om hem heen hem toch wel in stelling brengen. Bij Polen leeft Lewandowski in een andere wereld. Woensdag in Brussel moest de aanvoer naar de spits komen van Sebastian Szymanski (Dinamo Moskou) en Jacub Kaminski (Lech Poznan), geen grote namen in het internationale voetbal.

Aan de lopende band doelpunten produceren, zoals hij voorheen in Dortmund en de afgelopen acht seizoenen in München deed, is in de Poolse ploeg daardoor vrijwel onmogelijk. “Een hoofdprijs met Polen is erg onwaarschijnlijk,” zei Lewandowski zelf al. Maar toch brandt het vuurtje, de hoop dat er iets bijzonders ontstaat, zoals Gareth Bale en zijn teamgenoten bij Wales tijdens het EK van 2016 in Frankrijk pas in de halve finale strandden, tegen de latere winnaar Portugal.

‘Beweegzaam als een boom’

Een jaar na dat toernooi rondde Lewandowksi aan een privé-universiteit de bachelor sportmanagement af met een scriptie over zichzelf: RL9, de weg naar roem. De spits, die vroeger met het shirt van de Italiaanse ster Alessandro Del Piero van Juventus rondliep en als kind net zo’n paardenstaart liet groeien als Roberto Baggio, veegde daarin min of meer de vloer aan met de Poolse voetballegende Franciszek Smuda. Die werd ooit getipt om het jonge talent Lewandowski eens te komen bekijken. De spits bewoog die middag zo weinig dat Smuda zei: “Als ik een boom wil zien, ga ik wel naar het bos.” Zoals ze bij de Poolse topclub Legia Warschau ooit zeiden geen enkele interesse te hebben in de spits: “We hebben hem helemaal niet nodig, wij hebben Mikel Arruabarrena al.”

Die Bask kwam tot slechts tien wedstrijden en nul goals in het shirt van Legia. Zoals hij nergens schitterde als voetballer. Lewandowski deed dat in de nationale ploeg ook te weinig. Maar kijk nog eens terug hoe hij de Polen woensdag op briljante wijze op 0-1 zette tegen de Belgen. Maar als de defensie vervolgens zes tegengoals incasseert, zet dat geen zoden aan de dijk.

Met Saoedi-Arabië, Argentinië en Mexico later dit jaar als opponenten tijdens het WK wordt de groepsfase overleven al een karwei voor de Polen. Maar de man die jaar in jaar uit een doelpunt of 45 per seizoen maakt, wil de voetbalwereld juist daar nog wel iets laten zien.

Weg bij Bayern

Tegen die tijd zal Lewandowski spelen in een ander shirt dan dat van Bayern. Dat oud-doelman en huidige directeur van Bayern Oliver Kahn meende dat zijn club er goed aan zou doen contact te leggen met Erling Haaland van Borussia Dortmund, zit de Pool hoog. “Het is over hier,” zei de spits, die in München nog een contract heeft tot volgend jaar zomer.

Kahn die Haaland benaderde, dat voelde een beetje als die vergelijking met een bewegingsloze boom door Smuda. Iedereen weet inmiddels hoe Lewandoski’s antwoord daar uiteindelijk op luidde. Na de zomervakantie kan ook Bayerns ceo Oliver Kahn een reactie op het veld verwachten.

Als het aan Lewandowski ligt, doet hij dat in het shirt van Barcelona en later dit jaar tijdens het WK in Qatar in het wit van Polen – in de hoop dat het nationale team voor grote successen kan gaan, tegen alle verwachtingen in.

Van Gaal stelt zijn A-ploeg op

Met veel spelers die vorige week de basis legden voor een fraaie uitzege op België begint het Nederlands elftal zaterdag in een uitverkochte Kuip aan het derde groepsduel in de Nations League, met Polen als tegenstander. “Het stadion zit vol en de grasmat is geweldig,” zei bondscoach Louis van Gaal. “We hebben er veel zin in.”

De stemming zit er na een lang seizoen nog goed in bij Oranje, na de gewonnen uitduels met België (1-4) en Wales (1-2). De spelers krijgen het systeem met drie centrale verdedigers en opkomende backs steeds beter onder de knie. Van Gaal vindt het huidige Nederlands elftal al beter dan het Oranje waarmee hij op het WK van 2014 als derde eindigde. “Toen was het een mirakel dat we zo ver kwamen.”

Op de persconferentie in Zeist ging Van Gaal ook in op de kritiek die Ruud Gullit had geuit in het tijdschrift Helden. Volgens Gullit krijgen donkere trainers onvoldoende kansen bij Oranje; zo mocht hij naar eigen zeggen zelf als assistent van bondscoach Dick Advocaat nooit een training leiden. Van Gaal benoemde onlangs Edgar Davids als opvolger van zijn naar FC Utrecht vertrokken assistent Henk Fraser. “Mij bekruipt het gevoel dat ze dachten: we moeten wel weer iemand hebben die donker is,” zei Gullit.

“Ik verbaas me erover dat Gullit in zijn woning in Italië of in Amsterdam-Zuid kan zien of een assistent trainingen geeft of niet,” zei Van Gaal. Hij benadrukte dat Fraser veel verantwoordelijkheden van hem kreeg bij Oranje. “Henk Fraser heeft als hoofdtrainer fantastisch gepresteerd. Dan moet je wel goed zijn. Danny Blind is ook mijn hoofdscout en analist. Hij is niet altijd op de training. Daarom heeft Fraser vaak een training geleid, net zoals Davids nu gaat doen. Iedereen mag maar wat roepen. Ook jullie,” mopperde Van Gaal tegen de media in Zeist.

Polen verschijnt mogelijk niet met de beste formatie aan de aftrap in Rotterdam. Sterspeler Robert Lewandowski krijgt wellicht rust, zodat hij dinsdag wel in Polen tegen België kan spelen. (ANP)

Meer over