PlusReportage

Twerken: de helende werking van schuddende billen

null Beeld Hilde Harshagen
Beeld Hilde Harshagen

Twerken, de dans waarbij de billen en de heupen op indrukwekkende wijze worden geschud, wordt steeds populairder. Ook in Amsterdam zijn twerklessen te volgen. ‘Jullie zijn allemaal queens, vergeet dat niet!’

Sara Luijters

Elke woensdagavond geeft de uit London afkomstige Roxanne Pratt (29), alias FoxxyRoxyyy, Twerk After Work-les in de Indische Buurt. Ze leert een groep van gemiddeld twintig vrouwen om hun heupen en billen soepel te bewegen. Halverwege de les laat Pratt zien waaraan ze haar bijnaam ‘Queen of Twerk of the Netherlands’ heeft te danken. Haar leerlingen kijken vol bewondering toe hoe ze schudt met haar billen, die een eigen leven lijken te leiden. Ze laat het er vrij moeiteloos uitzien, maar de dans, waarbij naast de billen de core en heupen centraal staan, vergt de nodige oefening, blijkt bij het meedoen aan de les. Want hoe beweeg je je derrière als je niet gezegend bent met soepele heupen, zittend werk doet en nog nooit één dansles hebt gevolgd? Natuurlijk, we zijn hier niet om auditie te doen voor een clip van Cardi B, maar als beginner moet je wél de nodige schroom overwinnen. Wat helpt, is dat er allerlei verschillende vrouwen aan de les meedoen – zwart en wit, jong en wat ouder, met dikke en platte billen, afgetraind en met vetrolletjes. Waar het bij Pratts les om draait, is plezier, benadrukt ze. En natuurlijk om die booty eens flink aan het werk te zetten!

Twerk After Work-oprichter Bami Kuyeti (29) is deze woensdagavond over vanuit haar woonplaats Londen om hier het Zomercarnaval en Kwaku te bezoeken – en om meer twerkinstructeurs te vinden voor de lessen. “Nederlandse vrouwen zijn dol op twerken. Ik denk dat het komt omdat de Nederlandse cultuur misschien nogal rechtlijnig en vaak wat stijfjes is. Tijdens een twerkles ontdekken ze hoe goed het voelt om dat allemaal los te kunnen laten, letterlijk. Het valt me op dat sommige vrouwen heel serieus binnenkomen, maar de les met een grote lach op hun gezicht weer verlaten.”

‘Queen of Twerk’ Roxanne Pratt (links), danser Fernando van der Kraats en Twerk After Work-oprichter Bami Kuyeti. Beeld Hilde Harshagen
‘Queen of Twerk’ Roxanne Pratt (links), danser Fernando van der Kraats en Twerk After Work-oprichter Bami Kuyeti.Beeld Hilde Harshagen

Vanavond doet ze zelf ook mee, net als goede vriend en danser Fernando van der Kraats (29), die halverwege de les komt binnenvallen. Met aanstekelijke energie zweept hij de vrouwen op hun billen los te gooien en zich nergens voor te schamen. “Jullie zijn allemaal queens, vergeet dat niet!”

Het gaat bij twerken niet per se om hoe flexibel je bent. Ook niet of je man of vrouw bent, zwart of wit. Wat vooral telt, is dat je lef en zelfvertrouwen hebt, laat een wit meisje met het frêle lichaam van een ballerina zien als ze aan het einde van de les in de ‘circle of empowerment’ (waarbij de leerlingen in duo’s in het midden van een kring dansen voor de rest van de groep) haar pas geleerde moves toont. Ze duikt op de vloer, steekt haar achterwerk in de lucht en laat haar billen indrukwekkend snel op en neer bewegen.

Ook vrouwen met wat minder zelfvertrouwen moeten eraan geloven en een dansje doen. Pratt: “Goed of slecht bestaat hier niet, onthou dat je dit doet voor de lol. We moedigen elkaar allemaal aan, be loud and proud.”

Twerken met dwarsfluit

Twerken zoals we dat in het Westen kennen, is in de jaren tachtig ontstaan in de dancescene van New Orleans. Het grote publiek pikte het pas op toen Miley Cyrus in 2013 niet alleen haar tong, maar ook haar kont uitstak bij een optreden tijdens MTV’s Video Music Awards. Deze zomer werd TikTok overladen met video’s van billen die stuiterden op het ritme van het nummer GYHO van Amber Rose – voormalig stripper, ex van rappers Kanye West en Wiz Khalifa en zelfverklaard feminist. Maar hét boegbeeld van de twerk is Lizzo, die twerkt terwijl ze op haar dwarsfluit speelt.

Toch gaat de dans om veel meer dan het seksueel getinte schudden dat je ziet in clips, tijdens optredens en op TikTok, legt Pratt uit. “Twerken heeft zijn oorsprong in de Afro-Caribische cultuur en traditie. Het bewegen van de heupen en billen gaat in eerste instantie over het vieren van de vrouwelijkheid en het stimuleren van vruchtbaarheid. Natuurlijk kan het ook heel seksueel geladen zijn, maar daar gaat het bij de Twerk After Work-lessen in ieder geval niet om, die draaien om female empowerment, je vrij voelen in je eigen lichaam en zelfvertrouwen. Er zijn vrouwen die me vertellen dat ze door de lessen eindelijk durfden een ongezonde relatie te beëindigen of van baan durfden te veranderen, omdat ze door het twerken hebben geleerd trots te zijn op zichzelf. Ik voel me gezegend dat ik ze die ervaring kan geven. Ik beoefen ook nog andere dansen, maar twerk is mijn eerste liefde omdat het de meest bevrijdende dans is van allemaal. Twerken kan altijd en overal, op de tafel, op de stoel, op de vloer. Er zijn geen regels.”

Bevrijdend

Lucia Borraccino (37) vertelt na de les dat Twerk After Work haar leven heeft veranderd: “Ik heb me nog nooit ergens zo welkom en thuis gevoeld. Doordat ik me op een andere manier heb leren bewegen, voel ik me voor het eerst echt comfortabel in mijn lichaam. Ik hield altijd al van de muziek, maar ik wist niet hoe ik erop moest bewegen. Nu ga ik met vrouwen die ik tijdens de lessen heb ontmoet naar feesten om samen te dansen.”

Caroline Becker (30) uit Berlijn is op vakantie in Amsterdam en hoorde van de les via vrienden. “Ik ben als wit meisje in Duitsland opgegroeid met een bepaalde standaard van hoe ik er als vrouw uit moet zien, terwijl ik daar met mijn ronde heupen en billen niet aan voldoe. Op dancehallfeesten ontdekte ik dat alle vrouwelijke lichaamsvormen worden gevierd en dat je je seksualiteit als vrouw mag tonen, voor jezelf, zonder oordeel van anderen. Net zoals vanavond tijdens de les: in de cirkel dansen was wel spannend, maar ook bevrijdend. Op feesten zoek ik die aandacht trouwens niet op, als witte vrouw ben ik me ervan bewust dat ik slechts te gast ben in de zwarte cultuur.”

Mette van Dijk (22) geeft daar zo haar eigen invulling aan. “Ik ben voor een groot deel opgegroeid in Afrika, ik hou van de cultuur en de manier van dansen en ben hier om het beter te leren. Maar ik doe ook mee omdat ik onderzoek doe voor het boek dat volgend jaar verschijnt, over mijn seksleven met zwarte mannen.” Haar vriendin Jinny Jin (23) heeft weer een heel andere reden om te willen leren twerken: “Ik heb een account op Only Fans en daarvoor is het een goede skill om te beheersen.”

Vrouwelijkheid omarmen

Twerken is niet alleen bevrijdend en een stevige full-bodyworkout (tijdens een les verbrand je al gauw 600 calorieën), de roterende bewegingen hebben volgens Bami Kuyeti ook een helende werking. “Vrouwen die een traumatische ervaring hebben meegemaakt, bijvoorbeeld een miskraam of een heftige bevalling, verliezen vaak het contact met hun onderlichaam en komen daar vast te zitten. Terwijl je juist uit dat deel van je lichaam veel levensenergie kunt halen. Je heupen en billen leren schudden is voor deze vrouwen ook een manier om leren los te laten en hun vrouwelijkheid weer te omarmen.”

Rachaila Isenia (30) was een van de eerste Amsterdamse vrouwen die Twerk After Work-les gaf. Dat doet ze nu niet meer, maar de dans is wel een deel van haar leven geworden. “Twerken helpt je los te komen van wat anderen van je denken over hoe je lichaam eruitziet of hoe je beweegt. In onze maatschappij is een kont vooral om op te zitten, maar het geeft veel meer plezier en een veel bevrijdender gevoel als je trilt, draait en schudt, met alles wat je hebt!”

De objectificatie en seksualisering zal altijd wel aan het twerken blijven kleven, zegt Isenia. “Maar vrouwen die twerken, trekken zich daar niets van aan, ze maken zich niet kleiner vanwege de male gaze, maar laten zichzelf juist zien, stoer en kwetsbaar tegelijk.”

Kijk voor de Twerk After Work-lessen van Foxy Roxy op foxxyroxyyy.com. Twerken op dancehall, afrobeats en socca kan tijdens De Danshal en Shelly’s Shelldown in Club NYX.