PlusInterview

Makers van Ballad of a White Cow: ‘Een verhaal over de doodstraf is noodzaak’

Ballad of a White Cow, over een vrouw die ontdekt dat haar man ten onrechte de doodstraf kreeg, vermengt de sterke traditie van sociaalrealistische films met niet mis te verstane symboliek. Zoals die witte koe, een onschuldig offer bij religieuze rituelen.

Joost Broeren-Huitenga
Hoofdrolspeelster Maryam Moghaddam (r) schreef en regisseerde Ballad of a White Cow samen met haar man.   Beeld
Hoofdrolspeelster Maryam Moghaddam (r) schreef en regisseerde Ballad of a White Cow samen met haar man.

Het leven van Mina ligt compleet overhoop als blijkt dat haar man Babak de misdaad waarvoor hij ter dood ver­oordeeld werd, niet pleegde. De ambtenaar die het haar meedeelt heeft slechts een zeer schrale troost te bieden: “Blijkbaar was dit Gods wil.” Maar hoe harder Mina roept om gerechtigheid, hoe meer de maatschappij zich tegen haar lijkt te keren. De hoofdrol wordt indrukwekkend ingetogen gespeeld door Maryam Moghaddam, die samen met haar echtgenoot Behtash Sanaeeha ook ­tekende voor de regie en het scenario van de film.

Waarom wilden jullie een film over de doodstraf maken?

Moghaddam: “Mijn eigen vader is ter dood veroordeeld. Dat was een politieke veroordeling, dus iets heel anders dan waar de film om draait, maar daar komt wel de noodzaak uit voort om een verhaal over de doodstraf te vertellen.”

Sanaeeha: “We deden uitgebreid research en spraken met advocaten, rechters en familieleden van terdood­veroordeelden. Want dit is het verhaal van vele mensen, niet alleen in Iran, maar in alle landen met de doodstraf.”

Waarom kozen jullie ervoor Mina een dove dochter te geven?

Sanaeeha: “Dat heeft vooral een symbolische betekenis: het verwijst naar een generatie Iraanse vrouwen die niet gehoord wordt. Een andere reden is stilistisch: we zoeken in ons werk naar minimalisme, naar een poëtische vorm waarin stilte een hoofdrol heeft, en dit was een manier om een film met minder dialogen te maken.”

Wat trekt jullie aan in dat minimalisme?

Sanaeeha: “Dat is simpelweg een kwestie van smaak. Maar het past ook bij dit verhaal – dat vroeg om een stijl zonder onnodige camerabewegingen en met minimale montage.”

Moghaddam: “Less is more, daar draait het voor ons om. Niet alleen voor film, maar voor elke kunstvorm. Zo geef je de kijker meer ruimte om zelf na te denken, zelf te voelen, en dieper in een onderwerp op te gaan. Als een film alle emoties op het scherm gooit, is er geen ruimte meer om zelf iets te voelen.”

Hoe verhoudt zich dat tot de sterke symboliek in de film, zoals de witte koe uit de titel?

Sanaeeha: “Onze ambitie was een uiterst realistische film te maken, waarin desondanks ruimte is voor symboliek en metafoor. Het is een combinatie die ook kenmerkend is voor de Perzische literatuur en poëzie, onze grootste ­inspiratiebron.”

Moghaddam: “De titel verwijst naar de soera De koe, het tweede en langste hoofdstuk van de Koran. Dat draait om misdaad en straf en vormt de basis voor de shariawetten, ook de doodstraf. Daarnaast wordt in veel islamitische ceremonies een offer gebracht, en vaak is dat een witte koe, een symbool van onschuld – en voor ons dus een symbool van de onschuldig ter dood veroordeelde.”

Sanaeeha: “Maar die verwijzingen hoef je niet volledig te begrijpen. Iedereen bedenkt zijn eigen betekenis, en zo ­willen we het ook. Bij een screening werd ik onlangs aangesproken door iemand uit het publiek die vegetariër was. Zij had, vanuit haar overtuiging, de scènes met de koe weer heel anders begrepen. Dat is precies waar we op hopen.”

Te zien in Cinecenter, Eye, Filmhallen, Rialto De Pijp

Meer over