Korreltje zout

Is ‘gewone’ koffie sterker dan espresso?

We geloven het niet zomaar: de zin en onzin van ons eten en drinken. Deze week: is ‘gewone’ koffie sterker dan espresso?

Laura Obdeijn
null Beeld Shutterstock
Beeld Shutterstock

Terwijl de P.C. Hooftstraat op een zaterdag was getransformeerd tot een catwalk voor ronkende bolides, liet iemand in de Nespressowinkel tussen het lawaai van optrekkende auto’s door vallen dat ‘gewone koffie’ meer cafeïne bevat dan een espresso. Hij praatte door alsof dit vanzelfsprekend was, maar bij mij stond de wereld op zijn kop.

Joost Leopold, baristatrainer en eigenaar van De Koffieschool, stelt me gerust: ik blijk niet de enige die zich vergist. De sterkte van de koffiesmaak heeft niets te maken met de hoeveelheid cafeïne. “Sterker nog, cafeïne proef je niet of nauwelijks.” De smaak wordt overschaduwd door de smaak van de gebrande suikers.

Cafeïne is een werkzame stof die van nature in de koffieplant zit en is zijn eigen natuurlijke pesticide. Hoe lager de plant groeit op de berg, hoe meer insecten en hoe meer cafeïne. Hoeveel uiteindelijk in je kop koffie belandt, heeft ook te maken met de hoeveelheid water. “Cafeïne wordt pas uit de koffie geëxtraheerd nadat het water er 19 seconden doorheen is gelopen. Daarna geldt: meer water, meer cafeïne.”

Dat komt neer op zo’n 27 milligram cafeïne in een espresso en 95 milligram in filterkoffie, zegt Leopold, al willen de exacte cijfers volgens verschillende bronnen nog weleens van elkaar verschillen. “Ter vergelijking: in een kop zwarte thee zit zo’n 45 milligram cafeïne.”

Of je nu een kopje espresso wegtikt of een emmer koffie, de cafeïne slaat op hetzelfde moment in – ongeveer een halfuur na inname. “Voel je het eerder, zijn dat vermoedelijk de suikers in de koffie.” De werkingsduur kan wel verschillen. “Bij filterkoffie is de cafeïne zo’n drie uur actief, bij espresso drie kwartier. Tenzij je er melk doorheen gooit, dan duurt het langer. De koffie hecht zich aan de vette melk, die je lichaam minder goed kan verwerken.”

Espressoliefhebber of filterkoffiefanaat: uiteindelijk gaat het tegenwoordig vooral om de smaak, zegt Leopold. “Koffie als stookolie, dat hebben we wel gehad.”

Meer over