Verkeersregels bestaan niet in Amsterdam: twee derde voelt zich onveilig in het verkeer

De drukte, de infrastructuur, maar in de allereerste plaats het gedrag van anderen in het verkeer zorgen ervoor dat Amsterdammers zich in toenemende mate onveilig voelen als ze onderweg zijn in de stad.

Marc Kruyswijk
Verkeersgewoel op de Weteringschans: roekeloos gedrag is volgens veel Amsterdammers de oorzaak van onveiligheid. Beeld Eva Plevier
Verkeersgewoel op de Weteringschans: roekeloos gedrag is volgens veel Amsterdammers de oorzaak van onveiligheid.Beeld Eva Plevier

Verkeersregels in Amsterdam bestaan niet, staat in een maandag verschenen rapport over de beleving van de verkeersveiligheid van Amsterdammers. We rijden te hard, we stoppen niet voor zebrapaden of rode lichten en houden hoe langer hoe minder rekening met elkaar.

Een enquête laat zien dat 67 procent van de Amsterdammers zich bezorgd voelt in het verkeer, 19 procent zelfs zeer bezorgd. Er zijn meer dan 5700 plekken aangegeven die als onveilig worden ervaren. De Rozengracht, Linnaeusstraat en Middenweg, de Osdorperweg en het Meester Visserplein zijn veelgenoemde onveilige plekken.

Roekeloos gedrag

Meer dan 1300 plekken zijn tegelijkertijd als veilig aangeduid. De Sarphatistraat en het Leidseplein, waar de auto’s hun dominante positie hebben moeten opgeven, zijn plekken waar de verkeersveiligheid volgens veel mensen de afgelopen jaren is verbeterd.

Maar toch: het meest typerende woord dat Amsterdammers noemen in de enquête naar de verkeersveiligheid in de stad is ‘roekeloos’. Van de respondenten wijt 82 procent de onveiligheid aan het verkeersgedrag van anderen. Slechts 1 procent is te spreken over het gedrag van andere weggebruikers. Als het gaat om onveiligheid in het verkeer wijzen Amsterdammers vooral naar elkaar.

Te hard en op de stoep

Te hard rijden is de belangrijkste klacht. Ook op kruisingen en oversteekplaatsen gaat er veel mis: het negeren van het rode licht en zebrapaden zijn volgens de enquête aan de orde van de dag. Ook wordt vaak gereden op plekken waar het niet mag. Zo rijden fietsers en scooters vaak over de stoep en negeren auto’s en vrachtwagens de inrijverboden.

De oplossing, volgens de inwoners van de stad? Meer handhaving. In vrijwel alle stadsdelen vinden de inwoners in de eerste plaats dat er meer toezicht moet komen op verkeersdeelnemers die zich niet aan de regels houden. Dat is waar de gemeente het verkeersveiligheidsbudget vooral aan zou moeten besteden.

Slimme handhaving

Daarbij pleiten sommigen ook voor slimme handhaving, waaronder de invoering van een kenteken voor elektrische voertuigen als e-bikes en handhaving van de snelheid met camera’s.

Anderen zien heil in voorlichtingscampagnes en verkeerslessen. Niet alleen voor kinderen, maar ook voor elektrische fietsers en flits-, maaltijd- en pakketbezorgers in het bijzonder. Om de weg op te mogen, zouden zij verkeersexamen moeten doen, vinden sommigen.

Verkeerswethouder Egbert de Vries is niet tegen meer handhaving, maar stelt dat afgezien van het gegeven dat extra handhavers moeilijk te vinden zijn, andere manieren efficiënter zijn.

“Verkeersveiligheid is een onderwerp waarover we meer met elkaar moeten praten. Het is aan de gemeente om verkeersdeelnemers te helpen of te dwingen zich veiliger te gedragen. En dan is er handhaving, dat is geen taboe voor mij, maar dat moet haalbaar en betaalbaar zijn. Ik voel veel voor camerahandhaving, zoals we dat nu al inzetten tegen snorfietsen op fietspaden.”

Van 50 naar 30

Een van de maatregelen die de komende tijd wordt getroffen, is het terugbrengen van de maximumsnelheid op de meeste wegen in de stad van 50 naar 30 kilometer per uur. Insteek: een stillere, rustigere en veiligere stad vanaf januari 2023. De verwachting is dat het aantal ernstige ongevallen hierdoor met 20 à 30 procent zal dalen.

Tegelijk: naast hard rijden op de rijbaan zijn volgens bewoners ook snelheidsverschillen een probleem. Op de te smalle fietspaden halen scooters, e-bikes, e-bakfietsen en andere e-voertuigen fietsers met hoge snelheid in.

Veel Amsterdammers voelen zich hierdoor op het fietspad niet meer veilig. Bij ongewijzigd beleid zal dit de komende jaren nog erger worden, want het aantal e-voertuigen groeit explosief. Bijna een derde van de Amsterdammers overweegt in de komende twee jaar een e-voertuig zoals een e-bike aan te schaffen.

Meer over