'Terug naar de oorsprong van Felix Meritis'

Komende week wordt bekend wat er gaat gebeuren met Felix Meritis. Veel steun krijgt het initiatief er een duurzaam cultuurhuis voor iedere Amsterdammer van te maken. Met podia, debatruimten, exposities en horeca.

null Beeld anp
Beeld anp

'De wereld is in transitie. De toenemende snelheid van technologische ontwikkelingen, het verschil tussen rijkdom en armoede, milieuproblemen die de politiek overstijgen: dit zijn nog maar enkele aspecten die maken dat de wereld er over een aantal decennia echt anders uitziet dan nu het geval is,' zegt cultureel ondernemer Paul van Katwijk.

Samen met Maurice Stieger is hij een van de zeven bieders op Felix Meritis, het historische pand aan de Keizersgracht waarvan de stichting, die debatten en evenementen in de voormalige concertzaal en drukkerij organiseerde, failliet ging. De gemeente Amsterdam kocht het pand met het doel het door te verkopen aan een partij die het weer een culturele bestemming zou geven.

Glanzend en inspirerend
Van Katwijk en Stieger hebben een ambitieus plan ontwikkeld. De kern: zij willen het pand teruggeven aan de stad. 'Het pand wordt opengesteld aan individuen en partijen die een rol spelen in de transitie waarin de wereld zich begeeft. Felix Meritis gaat daarmee terug naar de oorsprong, de reden dat het in 1777 is opgericht. In die periode had Nederland een leidende rol in de wereld.'

Stieger en Van Katwijk zien zichzelf niet als de nieuwe directie van Felix Meritis. Ze geven de voorkeur aan een rol op de achtergrond, maar willen hun bijdrage leveren om de positie van Felix Meritis in de stad weer glanzend en inspirerend te maken. Inmiddels heeft een groot aantal partijen zich achter de plannen van Van Katwijk en Stieger gesteld. Van Dooren Advies, fondsenwerver voor onder meer het Stedelijk Museum en het Teylers Museum, adviseert en ondersteunt de uitwerking van het financiële plan.

Energieneutraal
Ook Walther Schoo­nenberg van Vrienden van de Amsterdamse Binnenstad is pleitbezorger: het 'burgerplatform' van Van Katwijk en Stieger past binnen de richtlijnen van de Unesco, die de grachtengordel in 2010 tot werelderfgoed verhief. Ook aan de groene toekomst is gedacht: de Canal Company wil een elektrische verbinding over het water verzorgen vanaf de RAI en andere centrale punten in de stad, terwijl De Groene Paal adviseert op het gebied van warmtewisseling door middel van een warmtepomp. Hierdoor wordt Felix Meritis energieneutraal.

Van Katwijk en Stieger wisten inmiddels meer dan vijftig partners bij het initiatief te betrekken. 'Dit zijn programmeringspartners, zoals The John Adams Institute en School of Life, en inhoudelijke partners zoals PUP Creative Agency en Casper Reinders. Zij moeten van Felix Meritis een cultuurhuis maken waar theater, kunst, economie en ondernemerschap een verbond sluiten.'

Tien miljoen euro
De financiering van de plannen van Stieger en Van Katwijk, die ongeveer tien miljoen euro behelzen, geschiedt voor een groot deel door veertig gegoede burgers, net zoals bij het ontstaan van Felix Meritis, toen een genootschap zich, geïnspireerd door de verlichtingsidealen, richtte op de bevordering van kunst, cultuur en wetenschap.

Vanuit diverse hoeken, ook van Nederlanders uit het buitenland, hebben Stieger en Van Katwijk hulp aangeboden gekregen. 'Er leeft bij veel mensen het gevoel dat het nu kan gebeuren. Dat Felix Meritis, dat prachtige gebouw midden in de stad, weer een ontmoetingsplek kan worden waar kwaliteit en diversiteit vooropstaan. De financiering voor de aankoop is inmiddels rond. Het wachten is op het ja-woord van de gemeente om de zaken op te starten.'

Meer over