Proces wegens 'coup' in Iran

De Franse wetenschapper Clotilde Reiss betuigt voor de Revolutionaire Rechtbank in Teheran 'spijt aan het Iraanse volk' en vraagt de rechtbank om 'vergeving'. Foto AP Beeld
De Franse wetenschapper Clotilde Reiss betuigt voor de Revolutionaire Rechtbank in Teheran 'spijt aan het Iraanse volk' en vraagt de rechtbank om 'vergeving'. Foto AP

TEHERAN - Een Franse wetenschapper en Iraanse medewerkers van de Franse en Britse ambassades in Teheran zijn voor de rechter gebracht in het showproces tegen de Iraanse oppositie. Intussen heeft een hoge Iraanse aanklager toegegeven dat opgepakte demonstranten zijn mishandeld.

De Franse onderzoeker Clotilde Reiss, werkzaam aan de universiteit van Isfahan, en de medewerkers van de ambassades worden ervan beschuldigd deel uit te maken van een spionagecomplot met als bedoeling het regime omver te werpen.

In het proces voor de Revolutionaire Rechtbank in Teheran, waarvoor zaterdag tientallen verdachten bijeen gebracht waren, werden diverse 'bekentenissen' afgelegd. De Franse en Britse regering noemen het proces een aanfluiting en protesteren krachtig tegen de Iraanse bewering dat zij achter de 'fluwelen coup' zouden zitten.

Met die term duidt de Iraanse aanklager in dit proces de massale protesten aan tegen de herverkiezing van president Mahmoud Ahmadinejad.

Net als een week eerder, bij de opening van het proces, verklaarden diverse verdachten in opdracht van een westerse regering te hebben gehandeld. Clotilde Reiss zei informatie over de protesten tegen Ahmadinejad te hebben doorgegeven aan de Franse ambassade in Teheran. ''Ik realiseer me dat dit fout was,'' aldus de 24-jarige Reiss. ''Ik bied mijn verontschuldigingen aan aan de rechtbank en het volk van Iran en hoop dat zij mij zullen vergeven.''

De 'bekentenis' van Reiss werd gevolgd door die van een Iraanse medewerkster van de Franse ambassade, Nazak Afshar. Zij verklaarde onder tranen te hebben deelgenomen aan de protesten tegen Ahmadinejad en zei dat 'de broeders van het veiligheidsministerie' haar overtuigd hadden van haar 'vergissing'.

Volgens de aanklager hebben westerse landen financiële steun verleend aan oppositiegroepen, waarmee de rol van het buitenland in 'de coup' zou zijn bewezen. De opgepakte politiek analist van de Britse ambassade in Teheran, Hossein Rassam, leek dat in zijn bekentenis te bevestigen. Rassam verklaarde driehonderdduizend pond (332.000 eur0) van zijn werkgever te hebben gekregen om contact te leggen met de oppositie. ''De Britse ambassade, gedreven door vijandige bedoelingen, gebruikte lokale mensen voor deze activiteiten,'' aldus Rassam, die is aangeklaagd wegens spionage en het in gevaar brengen van de nationale veiligheid.

De Franse minister van Buitenlandse Zaken Bernard Kouchner noemt het proces 'stupide', zijn Britse collega David Miliband zegt dat de zaak het Iraanse regime 'slechts verder in diskrediet brengt'.

Binnen het conservatieve Iraanse establisment blijft spanning bestaan over het optreden tegen de democratische oppositie. Terwijl de hoogste aanklager toegaf dat 'onvergeeflijke' fouten zijn gemaakt in de jacht op aanhangers van de oppositie, zei een van de hoogste leiders van de Revolutionaire Garde dat de hervormingsgezinde presidentskandidaten die het tegen Ahmadinejad opnamen, zelf gearresteerd moeten worden. ''Zij zijn de leidende figuren achter de fluwelen staatsgreep. Het ligt voor hand dat ze opgepakt worden'' aldus gardecommandant Yadollah Javani.

De hoogste aanklager, Ghorban Ali Najafabadi, zei gisteren dat gearresteerden in de Kahrizak-gevangenis zijn mishandeld en dat de verantwoordelijken daarvoor moeten worden gestraft. Najafabadi sprak van 'pijnlijke ongelukken die niet verdedigbaar zijn', verwijzend naar berichten over doden onder de gevangenen in Kahrizak.

Die berichten hebben ook onder conservatieve parlementariërs tot verontwaardiging geleid. ''Er zijn moorden gepleegd, waardoor jonge levens verloren zijn gegaan,'', aldus parlementslid Hamid Reza Katouzian. ''Dit moet onderzocht worden.''

Politiechef Ismail Moghaddam zegt dat de sterfgevallen het gevolg waren van overbevolking in de gevangenis, waardoor ziektes uitbraken. (HET PAROOL)

Meer over