Review

Fish tank****

null Beeld

Regie: Andrea Arnold
Met: Katie Jarvis, Michael Fassbender

Hoe als tiener met een losgeslagen moeder te overleven in de Engelse onderklasse? Fish tank is een grimmig sociaal-realistisch drama met een sprankje hoop.

Een desolater oord dan het gebied in Essex waar de 15-jarige Mia (geweldige rol van Katie Jarvis, geen acteerervaring) met haar alleenstaande moeder (Kierston Wareing, It's a free world) en zusje in een grauwe galerijflat woont, is nauwelijks denkbaar. Op straat klinkt altijd geschreeuw en getier, lopen mannen in joggingpakken met pitbulls en is agressie nooit ver weg.

Ongeleid projectiel Mia weet ook wat losse handjes zijn. Als ze een leerling een gebroken neus slaat, is het einde schoolcarrière. Mia wil danseres worden, maar van haar moeder hoeft ze niets te verwachten. De vrouw gaat feestend door het leven met losers en alcoholisten en heeft geen tijd voor haar dochters. Het woord opvoeding kent ze niet.

Er gloort hoop als het treurige feestbeest een verhouding krijgt met een man (Michael Fassbender, Bobby Sands in Hunger), die een vaste baan heeft. De beveiligingsmedewerker heeft wel interesse in Mia en stimuleert haar om te gaan dansen. Eindelijk lijkt een normaal gezinsleven binnen bereik te liggen, maar de schijn bedriegt.

De Engelse regisseuse Andrea Arnold maakte drie jaar geleden een ijzig debuut met Red road over een vrouw die op een bewakingscamera de man herkent die de dood van haar man en kind op zijn geweten heeft. De film maakte de chaos in het hoofd van de vrouw uitstekend voelbaar. Wat was waarheid? Wat overspannen fantasie?
In Fish tank zijn de personages psychisch ook instabiel. Mia verlangt naar een seksueel leven, maar zendt tegenstrijdige signalen uit. Ze flirt maar stoot ook af, met als gevolg een grijs gebied, waarin van alles kan gebeuren. Die ambivalentie is des pubers, maar niet iedere puber leeft in een milieu waarin mannen op de loer liggen om op seksueel gebied toe te slaan.

Fish tank, dat de juryprijs in Cannes won, schetst een beeld van een ranzige, egoïstische onderklasse, waarin het om overleven draait en onbevangen liefde niet bestaat. Naï­viteit en onschuld worden hard afgestraft.

Net als de vis in de titel snakt de kijker af en toe naar adem, wat versterkt wordt door de geluidsband, waarop soms alleen gezucht en een zware ademhaling zijn te horen. Arnold schiet de kijker aan het einde te hulp. De regisseuse houdt teveel van haar personages om ons met een depressie naar huis te sturen. (JOS VAN DER BURG)

null Beeld
Meer over