Burgers vrezen knokploeg Mugabe

In een supermarkt van Spar in het centrum van Harare proberen klanten te hamsteren. Met een verkiezingsdag voor de boeg en een weekend waarin de winkels gesloten zijn, willen ze wat extra eten bij elkaar scharrelen.

''Ik moet met creditcard betalen, want ik heb maar 40 miljard Zimdollars in cash en daarmee moet ik rondkomen tot maandag, tot dan is alles dicht,'' zegt een vrouw tegen de caissière. De prijzen van de schaarse producten zijn duizelingwekkend. Een flesje mineraalwater kost 27 miljard Zimdollar, ruim twee euro. Als een kassa de twee miljoen wisselgeld niet heeft, wuift de klant het met een groots gebaar weg.

De hyperinflatie is niet meer bij te benen. ''Soms pak ik iets van een schap en dan blijkt het bij de kassa alweer duurder dan op het prijskaartje staat,'' zegt een bejaarde man. Bij de banken in de Zimbabwaanse hoofdstad staan enorme rijen. Een rekeninghouder mag per dag niet meer dan twee euro van de bank halen. Het stimuleert de overlevingskunst van de Zimbabwanen.

Voetgangers en automobilisten vertragen hun tempo bij de ambassade van Zuid-Afrika, waar zo'n 180 activisten van de oppositiepartij MDC een veilig heenkomen hebben gezocht. Ze zitten op het grasveld, zich warmend in het winterzonnetje. Later op de dag zet de politie de straat af om te voorkomen dat nog meer MDC'ers het ambassadeterrein weten te bereiken.

Hun leider Morgan Tsvangirai verblijft nog steeds in de Nederlandse ambassade. Bij een politieversperring, waar mijn paspoort wordt gevraagd, bestudeert een agent langdurig het document. ''Jullie landje is plotseling beroemd door die rare stunt van Tsvangirai,'' reageert hij en laat me met wuivende armgebaren door. De taxichauffeur heeft een andere mening. ''Goed dat Tsvangirai bij jullie welkom is.''

Ik wijs verbaasd op de verkiezingsposter van president Robert Mugabe op zijn autoraam. De man lacht. ''Ik wil geen gedonder met de milities van (de regeringspartij) Zanu-PF,'' is zijn uitleg.

In de afgelopen weken was het in diverse wijken van Harare zeer onrustig omdat milities de omwonenden hadden opgetrommeld om 's nachts strijdliederen te zingen. Maar nu, net voor de verkiezingsdag, heerst er een gespannen kalmte. Zanu-PF heeft opdracht gegeven om met die activiteit te stoppen.

Maar de angst bestaat dat knokploegen van Mugabe de burgers vandaag zullen dwingen om te gaan stemmen. Mugabe en zijn kliek willen een hoge opkomst om de uitslag enige legitimiteit te verschaffen.

In Harare, een bolwerk van de oppositie, doet het advies de ronde om zich niet tegen de druk te verzetten. ''Gewoon gaan stemmen als je daarmee een pak slaag kunt voorkomen. Maar dan twee kruisjes zetten waardoor de stem ongeldig is,'' luidt het advies.

Op straat, in huizen, bij groentestalletjes praten de Zimbabwanen over niets anders dan de politieke chaos en het geweld van de laatste tijd."Ik kan alleen maar hopen dat de rust weerkeert als Mugabe heeft gewonnen," verzucht een vrouw die in een snackbar kippen roostert. ''En misschien voelt hij zich dan sterk genoeg om te gaan praten met de MDC, die vertegenwoordigt de meerderheid van Zimbabwanen.'' (ILONA EVELEENS)

Biljet van vijfhonderd zimdollar. In Zimbabwe is de hyperinflatie niet meer bij te benen. Foto baerends.com Beeld
Biljet van vijfhonderd zimdollar. In Zimbabwe is de hyperinflatie niet meer bij te benen. Foto baerends.com
Meer over