Bill Gates stapt in medicijnindex

Het geld van Microsoftoprichter Gates komt niet te vroeg: de stichting van Leereveld zat 'zeer slecht bij kas', aldus de oprichter. Foto EPA Beeld
Het geld van Microsoftoprichter Gates komt niet te vroeg: de stichting van Leereveld zat 'zeer slecht bij kas', aldus de oprichter. Foto EPA

AMSTERDAM - Bill Gates steekt via zijn goededoelenstichting een miljoen dollar in de ATM Index. Deze in Nederland ontwikkelde top twintig toont welke medicijnfabrikanten hun pillen toegankelijk maken voor de bevolking in arme landen. De Access To Medicine Index werd vorig jaar voor de eerste keer gepubliceerd door de Haarlemmer Wim Leereveld en onderzoeksbureau RiskMetrics.

Fabrikant GlaxoSmithKline kwam naar voren als bedrijf dat het meeste doet om arme volkeren aan geneesmiddelen te helpen. Het slechtst scoorde Schering-Plough, de nieuwe eigenaar van Organon. Leereveld, zelf ooit marketeer voor de farma-industrie, wil met de index de fabrikanten onder druk zetten om hun medicijnen toegankelijker te maken voor de armen.

Het geld van Microsoftoprichter Gates komt niet te vroeg: de stichting van Leereveld zat 'zeer slecht bij kas', aldus de oprichter. ''Mede hierdoor kon de editie 2009 van de index nog niet uitkomen.'' De donatie van Gates hielp andere financiers over de drempel. De Nederlandse en Britse overheid, die eerder al eens meefinancierden, praten nu over nog meer stortingen.

Ook een Nederlands pensioenfonds ziet brood in de index, aldus de oprichter: ''De informatie van onze index kan voor beleggers commercieel interessant zijn. Deze kennis zegt iets over de manier waarop farmaciebedrijven omgaan met afzetmarkten in ontwikkelingslanden. Het geeft een beeld van hun toekomstige omzet.''

Leereveld: ''Beleggers zijn wellicht bereid voor deze informatie te betalen, verwacht ik. Daarom overweegt dit pensioenfonds in ons te investeren, in ruil voor een winstuitkering.''

Ook voor Gates levert de index waardevolle kennis op. ''Bill Gates is mijn grootste lobbyist,'' constateert Leereveld. Hij wil de gezondheid in de derde wereld verbeteren. Hij spreekt de farmaceutische industrie aan op hun gedrag, op grond van onze index.''

Kritiek op de index is er ook: actiegroep Health Action International vindt dat de lijst berust op theorie, niet op wat farmaceutische bedrijven in de praktijk doen. De index meet immers alleen het beleid dat de bedrijven zeggen te voeren.

Leereveld: ''Dat is te kort door de bocht. Het beleid per bedrijf verschilt enorm. Het is goed daarover helderheid te geven. Immers, het ontwikkelen van een medicijn voor ziektes kan jaren duren. Het maakt nogal wat uit of een fabrikant bereid zegt te zijn zo'n middel te ontwikkelen voor een in de derde wereld veel voorkomende ziekte, of niet.''

''Dertig procent van de wereldbevolking heeft onvoldoende toegang tot medicijnen. Kinderen halen hun zesde levensjaar niet door gebrek aan antibiotica, '' zei Leereveld vorig jaar in deze krant naar aanleiding van de eerste index. ''Iedereen praat over duurzaamheid, maar we moeten eerst maar eens zorgen voor medicijnen en voedsel.'' (MARC LAAN)

Meer over