Plus

Vijftigers in de wacht: gezondheidsraad talmt met advies over AstraZeneca

Advies van de Gezondheidsraad over ruimere inzet van het AstraZenecavaccin laat nog zeker tot eind deze maand op zich wachten. Daarmee dreigt het als mosterd na de maaltijd te komen voor de meeste vijftigers.

null Beeld AFP
Beeld AFP

Begin april besloot demissionair minister van Volksgezondheid Hugo de Jonge op advies van de Gezondheidsraad alleen nog 60-plussers te laten inenten met het AstraZenecavaccin, vanwege het risico op een zeer zeldzame maar ernstige trombosebijwerking. Bij ouderen komt die bijwerking minder vaak voor.

Nadien bleek uit een nadere rapportage van het Europees Geneesmiddelenbureau EMA dat vijftigers bijna net zo’n klein risico lopen als zestigers. Waar de bijwerking bij 1 op de 100.000 zestigers voorkomt, gaat het bij vijftigers om 1,1 op de 100.000.

Naar aanleiding van die rapportage vroeg De Jonge op 26 april de Gezondheidsraad om nieuw advies over de inzet van AstraZeneca. In een toelichting op die aanvraag wees hij erop dat het risico voor vijftigers ‘nagenoeg gelijk’ is aan dat van zestigers. In de EMA-rapportage werd bovendien opgemerkt dat per 100.000 met AstraZeneca gevaccineerde vijftigers 25 sterfgevallen door Covid-19 worden voorkomen.

‘Liever sneller’

Met een ruimere inzet van AstraZeneca zou het vaccinatietempo verder kunnen worden opgeschroefd. Het zou ook kunnen voorkomen dat vaccins ongebruikt blijven op een moment dat mensen juist zitten te wachten op inenting. Maar het advies hierover is er nog altijd niet. Volgens een woordvoerder van de Gezondheidsraad verschijnt dit pas eind mei. “De commissie is hiermee bezig.”

Voor de meeste vijftigers zal het waarschijnlijk als mosterd na de maaltijd komen. De groep 59 tot en met 56 jaar is nu al aan de beurt. Als het goed is hebben eind mei alle vijftigers een uitnodiging gekregen voor een inenting met een vaccin van Pfizer, Moderna of Janssen.

“We hebben het advies liever eerder dan later,” zegt een woordvoerder van De Jonge. “Maar het moet wel gedegen gebeuren en er staan meerdere adviesaanvragen uit bij de Gezondheidsraad.”

Op eigen gezag

D66-Kamerlid Jan Paternotte begint zijn geduld te verliezen. “Meer dan vier weken de tijd nemen vind ik niet passen bij de huidige crisissituatie. Ik denk niet dat er elders in de EU een gezondheidsraad is die zo lang de tijd neemt.”

Frits Rosendaal, hoogleraar klinische epidemiologie in Leiden, noemt het ‘zonde’ dat er nog geen advies ligt. “Er is acute nood om vijftigers te vaccineren. Het is een riskante groep, omdat ze ernstig ziek kunnen worden van covid en vaak nog thuiswonende kinderen hebben, waardoor ze zich minder makkelijk kunnen isoleren dan ouderen.”

Volgens Rosendaal zou De Jonge ook op eigen gezag kunnen besluiten AstraZeneca beschikbaar te stellen aan vijftigers. “Ik weet niet waarom de Gezondheidsraad steeds weer wordt gevraagd om advies. Gelukkig hoor ik in mijn omgeving verhalen over huisartsen die hun verantwoordelijkheid nemen en zelfstandig vijftigers met AstraZeneca vaccineren.”

Ingewijden houden er rekening mee dat de minister op termijn alsnog tot ruimere inzet van AstraZeneca zal overgaan. Het idee is het gebruik vrij te geven voor alle leeftijdsgroepen, op voorwaarde dat de huisarts nadrukkelijk wijst op mogelijke risico’s.

Meer over