PlusNieuws

Vertraagd en duurder: nieuwe hoofdbrekens Schiphol bij bouw van pier

De bouw van de A-pier op Schiphol loopt opnieuw vertraging op. Deze wordt ook duurder door een conflict met de bouwer over oplopende kosten en een tekort aan bouwmaterialen.

Artistieke impressie van de nieuwe A-pier op Schiphol. Beeld Cepezed
Artistieke impressie van de nieuwe A-pier op Schiphol.Beeld Cepezed

“Hij staat al te stralen, maar er is vertraging,” zegt topman Dick Benschop van Schiphol over de nieuwste pier van de luchthaven. “De voortgang van de bouw is niet zoals we wensen. Dat kom je ook bij andere bouwprojecten in Nederland tegen.”

Benschop wil niet zeggen wat er precies aan schort. “Het tempo moet omhoog. Daarover voeren we nu lastige gesprekken met de bouwcombinatie. We kunnen niet zeggen wanneer hij wordt opgeleverd, of wat hij gaat kosten. Maar het duurt langer en kost meer.” Of er juridische stappen dreigen, wil Benschop niet zeggen.

Bouwcombinatie BN TAV doet het er het zwijgen toe. “Wij vinden het netjes om hier niet over naar buiten te treden,” zegt een woordvoerder van Ballast Nedam dat het werk met het Turkse TAV uitvoert.

De pier met acht gates had al in 2019 klaar moeten zijn om de toenmalige groei van het vliegverkeer op de luchthaven op te vangen. Door de grote drukte was het regelmatig gevaarlijk vol in de terminals van de luchthaven en ontstond er een tekort aan gates om vliegtuigen aan te meren.

Geen datum

Omdat er al bij de planning tegenvallers waren, werd de pier pas in 2018 aan Ballast en TAV gegund en de opening naar eind 2020 uitgesteld. Vorig jaar werd al duidelijk dat dat niet zou worden gehaald.

Benschop noemt inmiddels geen datum meer. Momenteel wordt gekeken in hoeverre werkzaamheden verder worden opgeschoven, in combinatie met plannen voor een nieuwe A-terminal waarvan de bouw had moeten beginnen als de pier klaar was. Dat project werd vorig jaar al met twee jaar uitgesteld, ook omdat er vanwege de enorme passagiersdalingen de komende jaren minder snel extra ruimte op de luchthaven nodig is.

Benschop denkt terminal en pier uiteindelijk weer nodig te hebben. Schiphol gaat er nog altijd vanuit dat het aantal passagiers in 2024 weer op het niveau van 2019 kan liggen.

Het is niet de eerste tegenvaller op de luchthaven. Vorig jaar kwamen er bij de rigoureuze verbouwing van de alleroudste terminal (vertrek 1) veel tegenvallers boven tafel, waaronder de aanwezigheid van asbest en kabels en leidingen op plekken waar die niet werden verwacht. Dat werk werd met een jaar vertraging pas deze zomer afgerond.

Bouwinfarct

Ook Schiphol heeft nu te maken met het bouwinfarct dat Nederland al een aantal jaren treft. Doordat tijdens en na de kredietcrisis van 2008 veel bouwwerken werden afbesteld, ontsloegen aannemers en leveranciers van bouwmaterialen veel personeel en schroefden ze hun productie terug. Daarnaast schreven veel bouwbedrijven in crisistijd voor lage bedragen in op de weinig overgebleven projecten.

Toen de bouwwoede na 2016 weer op gang kwam, leidde de combinatie van een tekort aan bouwvakkers en materialen en voor te weinig geld aangenomen opdrachten al snel tot problemen. Inmiddels hapert wereldwijd ook nog eens de aanvoer van grondstoffen als hout, staal en aluminium en materiaal als stroomkabels.

Bouwbrancheorganisatie EIB liet onlangs weten dat ruim de helft van de bouwbedrijven problemen heeft met een tekort aan materialen en bouwvakkers waardoor werkzaamheden stagneren of zelfs stilgelegd worden. Tweederde van de aannemers verwacht dat door die tekorten de prijzen voor bouwprojecten verder stijgen. De crisis treft de bouw van kantoren, wegen en huizen, net nu er een groot tekort is aan woningen.

Dat heeft al meermalen geleid tot conflicten met opdrachtgevers. Zo werd oktober 2018 aannemer Züblin van de ene op de nadere dag van de bouwplaats van het nieuwe Maritim-congreshotel in Amsterdam-Noord gestuurd, omdat die bleef vragen om meer geld. De bouw van het megahotel liep daardoor bijna twee jaar vertraging op en is nog altijd niet afgerond.

Zuidas

Ook de werkzaamheden aan de Amsterdamse Zuidas - waar ringweg A10 onder de grond moet, trein- en metrosporen worden uitgebreid en station Zuid vergroot wordt - liepen gierend uit de hand. Aannemers Heijmans, Hochtief en Fluor liepen zomer 2019 weg, omdat ze het werk niet voor de aangenomen som van 1,4 miljard euro konden uitvoeren. Daardoor kwam het hele project nagenoeg stil te liggen. Inmiddels is duidelijk dat het Zuidasproject 1,2 miljard euro meer zal kosten.

Pas afgelopen donderdag werd een deel van de werkzaamheden voorzichtig opnieuw aanbesteed, aan een combinatie van Boskalis, TBI Mobilis en van Gelder. Opvallend genoeg is er nog geen prijs afgesproken. Het trio gaat met opdrachtgever Rijkswaterstaat de plannen uitwerken; aan de hand daarvan worden kosten en risico’s verdeeld.

Meer over