Plus

Vergaande stikstofplannen bekend: derde van de veestapel verdwijnt

Het kabinet kiest voor een keiharde aanpak van de stikstofuitstoot. In sommige gebieden moet de stikstofuitstoot met maar liefst 95 procent worden teruggebracht. Boerderijen moeten hierdoor grondig op de schop, of zullen volledig verdwijnen.

Marcia Nieuwenhuis
In de Gelderse Vallei moet de stikstofuitstoot met 58 procent omlaag, om te voorkomen dat de Veluwe wordt aangetast. Beeld ANP
In de Gelderse Vallei moet de stikstofuitstoot met 58 procent omlaag, om te voorkomen dat de Veluwe wordt aangetast.Beeld ANP

Dat verregaande besluit heeft het kabinet vrijdag genomen. Vooral boerenbedrijven zullen ervoor moeten zorgen dat de stikstofuitstoot omlaag gaat, blijkt uit de nieuwe plannen. Hoeveel de stikstofuitstoot precies omlaag moet varieert per gebied van 12 procent tot maar liefst 95 procent. Het Nederlandse landschap zal hierdoor de komende jaren ingrijpend veranderen.

“Nederland gaat er anders uitzien,” verklaart minister van Landbouw Henk Staghouwer in gesprek met deze krant. Een deel van de boerenbedrijven zal door de nieuwe stikstofplannen moeten stoppen. Nu al is duidelijk dat de nieuwe aanpak zal leiden tot nieuwe boerenprotesten. De niet-duurzame boer bestaat volgens de minister van Landbouw straks niet meer. “Als je alleen wilt melken, zal het enorm lastig voor je worden.”

Volgens het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (RIVM) komt ruim 40 procent van de stikstofneerslag uit de agrarische sector. Door de stikstofplannen van dit kabinet zal er in 2030 rond de 30 procent minder vee zijn, aldus minister Christianne van der Wal voor Natuur en Stikstof. De VVD-bewindsvrouw spreekt van: ‘een keiharde boodschap’.

Veluwe onder druk

Vooral in Gelderland wordt flink gesneden in de hoeveelheid dieren, omdat daar relatief veel grote veehouderijen zitten. Volgens het kabinet staat de natuur daar onder druk. Uit de analyse blijkt dat in de Gelderse Vallei, vlak naast de Veluwe, de stikstofuitstoot met 58 procent omlaag moet. Juist in die regio wordt nu ongeveer 80 procent van de grond benut voor boerenbedrijven. Het gebied moet nu extra op de schop om te voorkomen dat de natuur in het grootste natuurgebied van Nederland, de Veluwe, wordt aangetast.

Per provincie zijn stikstofdoelen vastgesteld. In Limburg moet de stikstofuitstoot het meest omlaag (52 procent), gevolgd door Utrecht (46 procent) en Drenthe, Noord-Brabant, Noord-, en Zuid-Holland en Overijssel (tussen de 43 en 41 procent). Voor andere provincies is de opgave iets minder groot: Friesland (34 procent), Zeeland (32 procent), Groningen (25 procent) en Flevoland (24 procent).

Om Natura 2000-gebieden heen is door het Rijk een ring aangewezen van één kilometer waarin de stikstofuitstoot met 70 procent omlaag moet. In totaal gaat het om 131 gebieden in Nederland. Het is nu aan de provincies om te bepalen of die dit ook zo willen invullen. Provincies krijgen van het kabinet tot 1 juli 2023 om met plannen te komen hoe zij de stikstof precies willen gaan terugbrengen.

Meer over