PlusDe Klapstoel

Uitgever Sladjana Labovic: ‘Ik heb twee vinkjes: wit en hetero. Voor de rest voldoe ik nergens aan’

Sladjana Labovic: 'Ik word altijd een beetje verliefd op auteurs.' Beeld Harmen de Jong
Sladjana Labovic: 'Ik word altijd een beetje verliefd op auteurs.'Beeld Harmen de Jong

Sladjana Labovic (1977) is nu nog adjunct, en vanaf juli uitgever van Podium. Eerder werkte ze bij Unieboek | Het Spectrum, Pauw & Witteman, DWDD en Het Parool. Aan de vooravond van de Boekenweek een gesprek over gastarbeiders, dure hotels en het verschil tussen werken bij een krant en bij televisie.

Vera Spaans

Utrecht

“Geboren, getogen, altijd blijven wonen. Ik heb wel gestudeerd in Amsterdam en er altijd gewerkt, dus je zou kunnen zeggen dat ik leef in Amsterdam en woon in Utrecht. Ik zou er geen restaurant weten. Utrecht heeft wat minder pretenties. Het is waar mijn kat woont en waar mijn vriend is, waar ik thuis ben. Maar mijn leven is in Amsterdam.”

“Ik groeide op in Kanaleneiland. We woonden op vierhoog in een flat. Ik heb er best goede herinneringen aan. Als de ijscoman kwam, riep iedereen naar zijn moeder en kwamen er vanaf de balkons allemaal guldens naar beneden zeilen. We zaten allemaal in dezelfde klasse: de Nederlanders, de Turken, de Marokkanen, de Joegoslaven. Allemaal in de zomer zes weken naar de heimat, en niemand zat op hockey.”

Verlopen paspoort

“Mijn Joegoslavische paspoort was verlopen, twee jaar geleden heb ik bij het consulaat in Frankfurt een Montenegrijns paspoort gehaald. Het is toch handig om te hebben, voor als je in de toekomst de begrafenis van je ouders moet regelen bijvoorbeeld. Mijn ouders kwamen hier begin jaren zeventig naartoe. Nederland had werk voor ze en onderdak. Nou, op die leeftijd waren jij en ik ook gegaan. Ze hebben elkaar hier leren kennen, ze zaten in pensions met allemaal jongens en meiden van in de twintig. Eén groot feest.”

Vinkjes

“Ik heb er twee: ik ben wit en hetero. Voor de rest voldoe ik nergens aan. Joegoslavische mannen gelden denk ik als niet-wit. Voor mij betekent wit dat je bij de douane zo kunt doorlopen.”

Scientology

“Dat was mijn eerste grote serie in Het Parool, samen met Bart Middelburg. Ik kende scientology als sekte die veel met internet bezig was, waar providers als Xs4all gedoe mee hadden gehad. Nu zijn ze vrij marginaal in Amsterdam. Ze stonden niemand te woord, ook mij niet, maar doken dan wel opeens op in de kroeg waar ik altijd kwam. Om te laten zien dat ze er waren. De Amerikaanse tak heeft een keer de hond van een rechter vermoord. De realiteit is zo gestoord dat mensen denken dat je gek bent als je erover vertelt.”

Felipe Rodriquez (1)

“Een heel dierbare vriend die is overleden. Felipe verloor zijn vader en zijn moeder op zijn achttiende. Toen was hij opeens de eigenaar van Centra, een Spaans restaurant op de Wallen. Hij besloot zijn geld te steken in het opzetten van wat later Xs4all zou worden. Dat kon doordat hij wat losser in het leven stond; het grootste wat hij had, was hij al verloren.”

“Hij is maar 46 geworden. Je kunt zeggen: iedereen is bijzonder, maar hij was wel ernstig bijzonder. Hij is een boek waard. Ik hoop eigenlijk dat Annejet van der Zijl dat wil doen. Zij kan zo mooi in een persoonlijke geschiedenis duiken.”

Felipe Rodriquez (2)

“Toen de pandemie begon, had ik heel erg de behoefte om aan iemand te vertellen wat er gaande was. Maar dat kon niet, want er was niemand die er niet van afwist. Iedereen zat er middenin. Toen ben ik op Instagram aan Felipe gaan schrijven hoe het ging. Eigenlijk voor mezelf, maar het sloeg best wel aan. Veel mensen hebben er troost in gevonden. En via die stukjes vroegen mensen mij naar hem. Daar ben ik wel trots op, want zo blijft hij toch een beetje leven.”

Eva Jinek

“Een van de loyaalste mensen die ik ken. Ik had haar een jaar of twaalf geleden, toen ik bij de televisie werkte, met een vakgenoot een mail gestuurd, dat wij dachten dat er meer in haar zat dan het journaal. Je zag meteen dat zij een enorme persoonlijkheid was. We hadden afgesproken, het klikte enorm, maar er kwamen andere dingen op haar pad. Jaren later nam ze contact op, voor haar idee Droom groot, een boek met interviews met inspirerende vrouwen. Dat wilde ze met mij maken, omdat ik haar toen, al die jaren geleden, gezien had. Dat vind ik bijzonder.”

Splinter Chabot

“We hebben een speciale band, doordat we samen Confettiregen hebben gemaakt. Hij was pas 23. Ik zie veel manuscripten, maar toen ik dat van hem las, ontvouwde zich een talent dat vele malen groter was dan ik ooit had gedacht. Splinter maakt zijn eigen regels. Waarom zou je een woord niet zelf verzinnen? Waarom moet een inhoudsopgave cijfers hebben?”

“Hij bevraagt alle conventies. Dat is soms irritant, maar daagt ook uit en inspireert. We hebben net zijn nieuwe boek, Als de hemel genoeg ruimte heeft, afgerond, waarin je ook ziet dat hij een enorme verhalenverteller is. Hij schrijft zoals hij zich kleedt: heel bloemrijk. Dat is misschien niet voor iedereen, het is een smaak. Maar wel één waarvan ik meer zou willen zien.”

I turn people into books

“Dat is hoe ik werk. Ik word altijd een beetje verliefd op auteurs. Je kunt een boek willen maken en een verhaal willen vertellen, maar bij mij begint het altijd met een auteur, of ik daar iets bij voel of zie. En dan gaan we samen kijken wat voor boek dat wordt. De persoonlijkheid van mensen moet in het boek zitten. Dat maakt het uniek.”

“Ik heb negen jaar talkshows gemaakt, ik heb daar wel geleerd wie opvallend is. Het werkt als mensen heel eigen zijn. Vaak weet ik na vijf minuten of ik met iemand wil werken.”

Eerste liefde

“Tom Cruise. Die scientologist is, maar dat wist ik toen nog niet. Op de basisschool gaf ik elk kringgesprek een update over Tom Cruise. Ik weet extreem veel van hem. Zijn volledige naam is Thomas Cruise Mapother IV. Hij is 1,70 meter, Mimi Rodgers is zijn eerste vrouw.”

“Het is het Boekenweekthema. Het is iets waar iedereen een herinnering aan heeft. Gemeengoed. Ik vind het een prima thema, ik heb meer moeite met de dresscode van het Boekenbal. Rood/roze? Dat werd wel even een zoektocht.”

Boekenbal

“Ik vind het leuk om erheen te gaan, maar ik zie het als werk. Ik word er ook niet dronken. Ik vind het soms een beetje moeilijk als je ergens voor geaccordeerd moet worden. Vooral vanwege het exclusieve karakter. Ik zou het leuker vinden als iedereen uit de boekenwereld zou mogen komen. Gewoon, tot de kaartjes op zijn.”

Mimosa

“Een goed begin van de dag. Ik drink gênant weinig, ik denk dat ik de hele pandemie twee flessen wijn heb gedronken, maar bij een contracttekening in de ochtend, of bij een brunch op zondag drink ik heel graag zo’n glas champagne met sinaasappelsap. En daarna een dutje omdat je lam bent om een uur of twee.”

De Wereld Draait Door

“Daar ben ik 3,5 jaar redactiecoördinator geweest. De enige plek waarvan ik ooit heb gehoord: werk je er al zó lang? Bij zo’n succesvol programma zit je op een continue high. De lat lag zó hoog, tot half acht kon alles nog veranderen. Dus de hoogtepunten waren heel hoog, de dieptepunten heel diep. Ik ben heel gevoelig voor sfeer en stress, en na een tijd kreeg ik er paniekaanvallen van. Toen ben ik overgestapt naar de boekenwereld. Maar de mensen met wie ik heb gewerkt, zijn vrienden voor het leven geworden.”

Miami

“Ik heb twee verslavingen: New York en Miami. Krankzinnig duur, maar zo fantastisch om daar te zijn. Anything goes in Miami. En de hotels zijn prachtig – ik heb namelijk ook een hotelverslaving. Als ik ergens heen ga, zit ik het liefst elke nacht in een ander hotel. Sommige zijn bijna kunst. Ik wil nu graag naar Reykjavik omdat daar een nieuw Edition Hotel geopend is. Voor mij is een hotel een bestemming op zich.”

Oog

“Ik heb een lui oog. Ik zie er alles mee, ik kan er zelfs mee autorijden, dus ik heb geen behoefte het recht te laten zetten. Als kind is dat wel gebeurd, maar het is teruggeschoten – en dat gebeurt vroeg of laat altijd. Als ik het nu laat behandelen, is er een risico op dubbel zien. Voor een cosmetische ingreep wil ik dat gevaar niet lopen. En ik heb er zelf geen last van, het maakt me wel uniek denk ik.”

“In de zes jaar dat ik bij Het Parool heb gewerkt, heeft misschien aan het einde van de rit één iemand gevraagd hoe het zat, met mijn oog. Bij televisie vroegen ze ernaar op dag één. Alles is er sneller en directer.”

Jacob

“Mijn kat. Gevonden in de Jacob van Ruysdaelstraat. Toen ik paniekaanvallen had, heb ik een kat uit het asiel gehaald. Als je een kat op je borst laat liggen en meeademt, word je vanzelf rustig.”

Podium

“Ik was toe aan iets nieuws en wilde iets opstarten waarbij heel veel dingen mogelijk waren. Toen bleek dat Podium onder ons bedrijf kwam te vallen, een uitgeverij waar ik altijd veel bewondering voor heb gehad. Ik kende uitgever Joost Nijsen wel een beetje, en heb hem geappt of ik een keer kon komen praten. Toen heb ik hem gevraagd of ik hem kon opvolgen. Ik heb de vraag met eerbied gesteld en hij had ook nee kunnen zeggen, dan was het allemaal niet doorgegaan. Maar hij vond het een boeiende gedachte. Het opende voor hem ook allerlei deuren: hij kon weer gaan schrijven, andere dingen doen. Mijn ambitie gaf hem kansen.”