Plus

Toerisme in nood vraagt om eigen staatssecretaris

Om de zwaar getroffen toerisme- en recreatiebranche overeind te houden is een nationaal hersteloffensief nodig van honderden miljoenen euro’s. Een eigen staatssecretaris moet het voortouw nemen, schrijven vijftien grote toerisme- en marketingorganisaties aan informateur Herman Tjeenk Willink.

Toeristen zijn schaars geworden in Amsterdam.  Beeld Hollandse Hoogte /  ANP
Toeristen zijn schaars geworden in Amsterdam.Beeld Hollandse Hoogte / ANP

Het herstelplan moet voorkomen dat de toeristen bij terugkeer alleen de grote bestemmingen als Amsterdam en de Veluwe bezoeken. De brief is onder andere getekend door Toerisme Veluwe Arnhem Nijmegen, MarketingOost, Rotterdam Partners, Utrecht Marketing en Eindhoven365.

Ondanks de topmaanden juli en augustus telde de toerisme- en recreatiebranche vorig jaar 40 procent minder overnachtingen dan in 2019. Daarnaast draaiden musea, attractieparken en congrescentra een ronduit beroerd jaar als gevolg van de coronabeperkingen, zoals de tijdslots en de 1,5 meter.

“In een normaal jaar draagt de branche 32 miljard euro bij aan de Nederlandse economie,” rekent Herre Dijkema, initiatiefnemer van dit actieplan en directeur van Toerisme Veluwe Arnhem Nijmegen voor. “De sector is in omvang vergelijkbaar met de bouw en de landbouw.” Het CBS verwacht dat de krimp over 2020 op 45 procent gaat uitkomen.

Technisch failliet

“Als er straks weer meer mogelijk is, dan schrikken we van wat we aantreffen,” zegt Dijkema namens de vijftien marketingorganisaties. Hij doelt daarbij op het aanbod van horeca, attracties en musea dat minder zal zijn dan voor de crisis. ‘Dat gaat ons als inwoners van Nederland allemaal raken’, luidt de boodschap van de ondertekenaars. Dijkema vreest leegstand in binnensteden. “Veel ondernemers zijn technisch failliet. Ze hangen nu nog aan de zuurstof via compensatieregelingen, maar eigenlijk zijn het comapatiënten.”

Om een hausse aan faillissementen en stoppende ondernemers te voorkomen, moet een nieuw kabinet fors investeren in het toerisme, aldus de organisaties die zich bezighouden met het op de kaart zetten van hun eigen gebied. Wat hen betreft zou een deel van het geld straks gaan naar musea en attracties ‘die we waardevol vinden om overeind te houden’. Dijkema: “De reserves zijn op. Als de bestaande overbruggingsregelingen straks ophouden, dan zullen veel bedrijven de zomer niet overleven.”

In hun brief aan de informateur pleiten de vijftien marketingclubs daarom voor een nationaal hersteloffensief met een staatssecretaris voor toerisme aan het roer. De bewindspersoon moet vervolgens met een landelijke visie, strategie en aanpak komen voor de periode na corona. Dat is volgens de initiatiefnemers niet alleen bedoeld om ondernemers tegemoet te komen, maar ook om de positie van Nederland als aantrekkelijke plek voor buitenlandse toeristen in stand te houden. Centrale sturing is daarbij nodig, meent Dijkema. “Zo voorkomen we dat Amsterdam en de Veluwe worden overlopen, terwijl het elders rustig blijft.”

Pleidooi

Volgens Kees van Wijk, als directeur van VVV Nederland ondertekenaar van het appel en tevens voorzitter van Gastvrij Nederland, is de noodzaak groot. “Toerisme en recreatie zijn zo verweven met andere sectoren en de maatschappij dat een veel nauwere samenwerking nodig is met die sectoren en een betere coördinatie bij de overheid.” stelt hij. Als voorzitter van Gastvrij Nederland hield hij vorige week ook al een pleidooi voor de komst van een minister van Toerisme.

Als de toeristen terugkeren, moeten ze volgens het initiatief op meer plekken worden gewezen dan de traditionele gang naar het Rijksmuseum. Beeld ANP
Als de toeristen terugkeren, moeten ze volgens het initiatief op meer plekken worden gewezen dan de traditionele gang naar het Rijksmuseum.Beeld ANP

Eerder riepen Frank Oostdam van de reiskoepel ANVR en Geert Dijks van Hiswa-Recron, de belangenbehartiger van vele duizenden bedrijven in watersport en recreatie, politiek Den Haag ook al op tot het aanstellen van een minister of staatssecretaris van Toerisme. “Over het algemeen wordt er naar de toerisme-recreatiesector gekeken als ‘leuk’. Natuurlijk is het ‘leuk’ maar het is ook business. Onze sector is een factor van belang,” aldus Oostdam.

Exact bedrag

In tegenstelling tot Nederland beschikken veel Europese landen wel over een eigen minister van Toerisme. Dijkema: “Er is in Den Haag nauwelijks aandacht voor de sector. Het ministerie van Economische Zaken heeft slechts twee formatieplaatsen gereserveerd voor toerisme. De landbouw, met dezelfde economische waarde, heeft een eigen ministerie.”

Om het zakelijk toerisme, dat al ruim een jaar helemaal platligt, te steunen pleit de sector alvast voor een stimuleringsfonds van 50 miljoen euro. Dit fonds is bedoeld voor grote internationale congressen, beurzen, en evenementen. Het herstelplan zal een veelvoud daarvan kosten. Een exact bedrag is nog niet bekend.

Meer over