Plus

Nieuwe regels voor tattoos: ‘Alsof ik opeens een deel van mijn palet niet meer mag gebruiken’

Nieuwe Europese regels verbieden sinds dinsdag het gebruik van een hoop pigmenten en componenten in de inkt van tatoeages. Een klap voor tattooartists die vrezen dat veel mensen nu ‘ondergronds’ tatoeages zullen laten zetten. ‘Alsof een kunstenaar opeens een deel van zijn palet niet meer mag gebruiken.’

Jesper Roele
Tattookunstenaar Tycho Veldhoen van Schiffmacher en Veldhoen Tattooing aan het werk. Beeld Lin Woldendorp
Tattookunstenaar Tycho Veldhoen van Schiffmacher en Veldhoen Tattooing aan het werk.Beeld Lin Woldendorp

“De inkten waarmee wij werken, zijn veiliger dan de meeste producten in de supermarkt,” zegt Andy Spaan, voorzitter van de Nederlandse Brancheorganisatie voor Tattookunst (NBTK). Maar sinds dinsdag zijn bijna alle inkten verboden in de Europese Unie omdat volgens Brussel bepaalde stoffen die in de inkt zitten, ook wel paks genoemd, irritaties veroorzaken aan ogen en huid en kankerverwekkend zijn.

Beperkte onderbouwing

Volgens dermatoloog Sebastiaan van der Bent van de tattoopoli in het Alrijne Ziekenuis in Leiden is het ‘goed dat er EU-breed wet- en regelgeving komt’, is ‘een deel van de verordening logisch en goed onderbouwd’, maar is er discussie over de pigmenten blauw en groen. Volgens Van der Bent is voor deze pigmenten een transitieperiode afgesproken. “De wetenschappelijke onderbouwing dat deze pigmenten bij tatoeëren daadwerkelijk schade kunnen geven, is beperkt,” zegt hij. “De beperkte alternatieve blauwe en groene pigmenten die er zijn, hebben mogelijk meer gezondheidsrisico’s of zijn slechter onderzocht. De vraag is of het er dus echt veiliger op wordt.”

De meeste problemen doen zich echter voor bij zwarte tatoeages en bij tatoeages met rood pigment en dus ook bij roze, paarse en oranje tatoeages. Van der Bent: “De meest voorkomende complicaties op de tattoopoli zijn allergieën en die zien we voornamelijk op de rode pigmenten. De stof of het pigment die deze reactie veroorzaakt, is nog niet achterhaald. Het is dus ook maar de vraag of deze allergieën minder worden na invoering van de nieuwe verordening.”

Alternatieven zijn er niet

Bij tatoeages met groen of blauw pigment ziet Van der Bent ‘nauwelijks klachten’. In een onderzoek toonde de dermatoloog onlangs nog aan dat slechts in 1,9 procent van de complicaties wordt veroorzaakt door blauwe of groene pigmenten.

De nieuwe regels maken het voor producenten moeilijk om goede kleureninkt te maken die voor het zetten van tattoos gebruikt kan worden, aldus NBTK-voorzitter Spaan. Alternatieven zijn onderweg, maar nog niet getest. Of ze goed blijven zitten, is nog maar de vraag. “Er is nu nog één inkt toegestaan en die is zwart en wit. De twee pigmenten groen en blauw mogen gebruikt worden tot januari 2023 en dan is dat ook klaar. We zijn voorlopig met de rug tegen de muur gezet.”

“Deze nieuwe regels hebben enorme gevolgen voor de tattoobranche,” zegt Tycho Veldhoen, mede-eigenaar van Schiffmacher & Veldhoen Tattooing op de Ceintuurbaan. “Alsof een kunstenaar opeens een deel van zijn palet niet meer mag gebruiken,” zo omschrijft hij de gevolgen voor hem als tattooartist.

Stimulerend verbod

Klanten zullen volgens Veldhoen op zoek gaan naar alternatieven. Hij vreest dat mensen nu eerder ‘ondergronds’ tattoos zullen laten zetten. Daar is minder controle op wat voor inkt er gebruikt wordt en ook op de hygiëne. Maar hoe meer er verboden wordt, hoe meer mensen het stiekem zullen gaan doen, zegt hij. “Want een roos met bruine bladeren is lang niet zo mooi als een roos met groene bladeren.”

Spaan zegt dat het ministerie ook niet anders kan dan de Europese regelgeving opvolgen, maar hoopt toch dat er een manier wordt gevonden om het gebruik van kleureninkt voorlopig landelijk te gedogen. “We willen uitstel van handhaving, want de inkt die we voorheen altijd gebruikten, leverde geen gevaren op.”

Meer over