Nieuws

Komt er echt een QR-code op de werkvloer als het zo doorgaat?

Mokkend gaat de Tweede Kamer akkoord met de reeks ingrepen om het coronavirus te bedwingen. Maar voor extra maatregelen lijkt nu amper draagvlak, terwijl de prognoses somber zijn.

Niels Klaassen en Hans van Soest
null Beeld Getty
Beeld Getty

Het coronadebat woensdag in de Tweede Kamer had veel weg van een parlement dat zich blindstaart op een belangrijke bijzaak.

Het ene na het andere Kamerlid hamerde erop dat het toch echt virologische quatsch is om van buitensporters een coronapas te verlangen vanaf zaterdag. Alsof hockey- en voetbalteams en hun publiek elkaar massaal besmetten elk weekend. “Dat wordt eruit gesloopt,” klonk het strijdbaar bij Kamerleden in de wandelgangen.

Maar het debat deed zo wel erg denken aan eerder dit jaar, toen de Tweede Kamer van links tot rechts enorme bezwaren had tegen de avondklok, maar het als een overwinning vierde toen die slechts een half uurtje later werd ingevoerd.

Groter onheil

Ondertussen dreigt veel groter onheil, nu het aantal coronabesmettingen en ziekenhuisopnames toeneemt. Tot dusver denkt het kabinet de nieuwe golf nog te stuiten met ingrepen als een mondkapplicht, een dringend semi-fulltime thuiswerkadvies en een QR-pas op veel meer plekken.

Maar de experts beschikken over grafieken die een sombere winter voorspellen, met wel 300 tot 500 bezette ic-bedden, in de slechtste scenario’s oplopend tot 700 of zelfs meer dan 1000 coronapatiënten. Dat leidt tot een enorm infarct in de ziekenhuizen, waar niet-coronapatiënten weer geweerd zullen worden.

Dus ontkom je bijna niet aan generieke lockdownregels, schetst het OMT in de kleine lettertjes van het nieuwste advies. Daarin staan weer termen als een beperkt aantal thuisbezoekers, vroege sluitingstijden in de horeca en een QR-pas alleen voor gevaccineerde of genezen personen.

Bezorgde Rutte

Vandaar dat demissionair premier Mark Rutte dus nog wat mokte toen de partijen de buitensport wilden uitsluiten van de coronapas vanaf komend weekeinde: “Als de meerderheid dit zo wil, dan zal ik niet lastig doen, hoor,” zei Rutte. “Maar dan maak ik me wel bezorgd over vrijdag volgende week.”

Dan wil het kabinet opnieuw van het OMT horen wat de prognoses zijn, kijken of de mondkapplicht en het thuiswerkadvies al zoden aan de dijk zetten. Na komend weekeinde hoopt Jaap van Dissel ‘de eerste signalen’ van een kentering te zien, zei hij na zijn briefing in de Tweede Kamer. Daarvoor wordt gekeken naar mobiliteitsgegevens (hoeveel mensen werken er thuis?) en gedragspeilingen. “Als iedereen denkt: ik ga me eraan houden, ga je wat zien.”

Anders moet Van Dissel draconische plannen gaan adviseren, zo weten experts en politici op het Binnenhof.

QR op werkvloer

Uitbreiding van de QR-pas voor niet-essentiële winkels, zoals kledingzaken, komt dan serieus in beeld, net als de coronapas op de werkvloer in de horeca of in de zorg. Daartegen klonk bij ziekenhuizen al direct veel kritiek, die echode ook in de Tweede Kamer, waar geen gegarandeerde steun voor zulke maatregelen is.

Diverse fracties reppen van een ‘tweedeling’ en een ‘zondebokstrategie’ als het kabinet inderdaad de ongevaccineerde burgers dwingt om meermaals per week te testen voor een groen vinkje.

PVV-leider Geert Wilders haalde hard uit naar het QR-protocol: “Dit rammelt aan alle kanten. U jaagt mensen de maatschappij uit, die kunnen straks niet werken, niet sporten, niet winkelen als ze niet drie of vier keer testen per week. Dit is pure drang! Waanzin.” De rijen bij prikstraten en drukte bij de vaccinatielijn die de GGD gisteren meldde, zal Wilders zien als bewijs van zijn theorie dat de coronapas inderdaad ‘drang’ betekent.

De PVV-leider en andere Kamerleden wijzen er steevast op dat de ‘crisissfeer’ veel minder was geweest als de Nederlandse ic-capaciteit wel was vergroot, zoals de bedoeling was. Maar in plaats van meer bedden zijn er nu naar verwachting minder ic-plekken beschikbaar bij een nieuwe piek. Vooral door personeelsuitval en omdat reguliere zorg moet doorgaan, is de buffer in ziekenhuizen veel kleiner.

Al plaatsen anderen daar juist kanttekeningen bij. D66-Kamerlid Jan Paternotte benadrukte dat domweg meer ic-plekken regelen geen doel op zich moet zijn: “Ik zou niet streven naar een voetbalstadion vol ic-patiënten. We moeten juist meer doen om te voorkomen dat mensen op de ic komen.” Een verblijf op de intensive care is heftig, kan nog maanden of zelfs jaren naweeën geven.

Het kabinet kon uiteindelijk bogen op voldoende steun in de Kamer, maar als de donkere curves op de grafieken van Van Dissel uitkomen, dan wordt de volgende keer een nog moeilijker missie. Zoals coalitie-Kamerlid Mirjam Bikker van de ChristenUnie waarschuwde: “Over QR-plannen op de werkvloer heb ik echt nog stevige vragen.”

Meer over