Nieuws

Klaver en Ouwehand zijn het zat: ‘In 2022 permanent vuurwerkverbod’

Nederland moet definitief afscheid nemen van consumentenvuurwerk vinden GroenLinks en de Partij voor de Dieren. Beide partijen dienen deze week een wetsvoorstel in om met ingang van komende jaarwisseling al het vuurwerk, behalve kindervuurwerk, te verbieden.

Sebastiaan Quekel
Vuurwerk tijdens oud en nieuw.  Beeld ANP
Vuurwerk tijdens oud en nieuw.Beeld ANP

“Oud en nieuw is allang geen feestelijk begin van een nieuw jaar meer, maar een aaneenschakeling van gevaarlijke incidenten,” stelt PvdD-fractievoorzitter Esther Ouwehand.

Het aantal vuurwerkgerelateerde schademeldingen nam dit jaar weer flink toe. Zo speelde vuurwerk een rol in 43 procent van het totale aantal branden tijdens de jaarwisseling. Vorig jaar was dit nog 20 procent, aldus de verzekeraars. Daarnaast raakten in meerdere plaatsen verschillende hulpverleners gewond als gevolg van vuurwerk. Zo liepen in het Friese Burdaard drie agenten gehoorschade op toen zij werden bekogeld met zwaar vuurwerk.

In 2020 werd al besloten vuurpijlen, knalvuurwerk en vuurwerk uit de zwaardere F3-categorie in de ban te doen, maar dat is voor GroenLinks en Partij voor de Dieren niet genoeg. Als het aan deze partijen ligt mogen consumenten vanaf de eerstvolgende jaarwisseling alleen nog het allerlichtste vuurwerk afsteken, zoals sterretjes en knalerwtjes, zo staat in een aangescherpt wetsvoorstel dat de partijen binnenkort indienen bij de Tweede Kamer.

“Laten we zorgen dat oud en nieuw weer voor iedereen een feestelijk moment wordt: met een glas champagne om 12.00 uur, professionele vuurwerkshows en de beste wensen voor de mensen die we liefhebben. Maar zonder hulpverleners die aangevallen worden en eerstehulpposten die overstromen met vuurwerkslachtoffers,” aldus GL-leider Jesse Klaver.

Tekst gaat onder deze tweet

Onverantwoord

Klaver en Ouwehand zijn al enkele jaren bezig om een vuurwerkverbod voor particulieren af te dwingen, maar werden ingehaald door de coronacrisis. Om de zorg niet nog verder te belasten verbood het kabinet de afgelopen twee jaarwisselingen het afsteken van vuurwerk door consumenten. GroenLinks en Partij voor de Dieren waren hier tevreden over en zien nu liever dat er nooit meer een jaarwisseling komt waarbij particulieren zelf vuurwerk afschieten.

“Oud en nieuw is een aaneenschakeling van gevaarlijke incidenten die leiden tot veel gewonden, materiële schade, overlast en geweld tegen hulpverleners,” verzucht Ouwehand. “Experts zoals oogartsen, milieuspecialisten, dierenwelzijnsorganisaties, brandweer, politie en justitie zijn ervan overtuigd dat het afsteken van vuurwerk op straat onverantwoord is. Als het ooit tijd was voor de klap op de vuurpijl is het nu. Laten we zorgen dat oud en nieuw weer een feest wordt voor iedereen.”

Zuur

Volgens de Partij voor de Dieren wil een meerderheid van de Nederlanders af van consumentenvuurwerk, maar in de branche wordt daar sterk aan getwijfeld. Door het massaal negeren van het vuurwerkverbod hebben Nederlanders laten zien dat ze helemaal niet af willen van de vuurwerktraditie in ons land, zegt Leo Groeneveld, voorzitter van Belangenvereniging Pyrotechniek Nederland (BPN).

Hij vindt het nogal wrang dat de Nederlandse vuurwerkbranche niet heeft kunnen profiteren van de grote hoeveelheden vuurwerk die met de jaarwisseling de lucht in zijn gegaan. “Het is zuur dat dit vuurwerk vooral via het buitenland is binnengekomen; via Belgische en Duitse winkels en illegale handel. Normaal zijn er in Nederland zo’n 1200 winkeliers die daar hun boterham mee verdienen. Ze hadden heel graag deze feestartikelen willen leveren, maar kregen die gelegenheid niet,” aldus Groeneveld.

Hij schat dat deze jaarwisseling het dubbele de lucht in is geschoten van voorgaande jaarwisseling. “Toen hielden wél heel veel mensen zich aan het vuurwerkverbod. De stemming was toen anders, er was veel sympathie voor de zorg en die is er nog. Maar de zorg heeft nu zelf gezegd: een vuurwerkverbod gaat ons niet helpen. Dus de miljoenen mensen die voor siervuurwerk zijn, zien het verbod als symbolisch en onnodig,” zegt de BPN-voorzitter.

Veiligheidsberaad

Volgens de 25 burgemeesters van het Veiligheidsberaad is dit jaar inderdaad veel vuurwerk afgestoken, veel meer dan vorig jaar. Er is ook meer vuurwerk dan ooit in beslag genomen, maar dat roept de vraag op hoeveel vuurwerk er dan in omloop was.

“We vinden dat het nieuwe kabinet een meerjarenstrategie moet vaststellen voor vuurwerk en de jaarwisseling,” aldus Hubert Bruls, voorzitter van het Veiligheidsberaad. “Als veel eerder in het jaar bekend is wat de regels zijn, is het voor handhavers ook makkelijker om voorbereidingen te treffen. En dan moeten de regels voor elke gemeente gelijk zijn.”

Spannend

Met het mogelijk verdwijnen van particulier vuurwerk moet er een belangrijkere rol komen voor gemeenten om centrale evenementen te organiseren rond de jaarwisseling, bijvoorbeeld met professionele vuurwerkshows of innovatieve spektakelshows, zo vinden GroenLinks en Partij voor de Dieren. Hun initiatiefwet is nu klaar voor behandeling door de Tweede Kamer.

Of de wet een meerderheid gaat halen is volgens de partijen ‘spannend’. De handhaving van het tijdelijke vuurwerkverbod bleek de afgelopen jaren geen gemakkelijke opgave. Het is ook maar de vraag of in de Tweede Kamer een meerderheid te vinden is voor een permanent verbod.

In het regeerakkoord is bovendien niets opgenomen over een vuurwerkverbod. Een motie van de partij BoerBurgerBeweging om de komende jaren geen vuurwerkverbod uit te vaardigen, tenzij sprake is van een noodsituatie, werd eind december door een grote meerderheid van de Tweede Kamer verworpen.

Ruim 205.000 kilo illegaal vuurwerk in beslag genomen in 2021

Het afgelopen jaar is er 205.904 kilo illegaal vuurwerk in beslag genomen, een recordhoeveelheid. Dat meldt een woordvoerder van de landelijke politiekorpsleiding. In de week tussen kerst en oud en nieuw werd er ruim 26.000 kilo illegaal vuurwerk in beslag genomen.

In november werd al bekend dat het jaarrecord voor in beslaggenomen vuurwerk in 2021 was verbroken. Dat komt onder andere door een grote partij professioneel vuurwerk van ongeveer 120 ton die de politie die maand net over de grens in Duitsland in beslag nam. Dat is de grootste vuurwerkvangst ooit voor de Nederlandse politie. Het vuurwerk werd bewaard in bunkers in het Duitse Rheine en zou waarschijnlijk illegaal verkocht worden in Nederland.

In 2020 werd er 122.815 kilo illegaal vuurwerk in beslag genomen, in 2019 61.429 kilo.

Verzekeraars verwachten 10 miljoen euro schade bij jaarwisseling

De schade die rond de jaarwisseling is ontstaan aan auto’s en woningen komt naar schatting uit op ongeveer 10 miljoen euro, meldt het Verbond van Verzekeraars dinsdag. Het gaat om schade voor particulieren. Schade tijdens de jaarwisseling op openbare plekken zoals bijvoorbeeld bushokjes is hierbij niet meegenomen.

Vorig jaar was de nieuwsjaarsnacht goed voor 8,5 miljoen euro aan schade. Toen gold ook een vuurwerkverbod. Het jaar daarvoor ging het om 14 miljoen euro.

Volgens verzekeraars is de schade van deze nieuwjaarsnacht vergelijkbaar met een ‘normale’ oud en nieuw, als er geen vuurwerkverbod geldt of coronamaatregelen. Bij een normale jaarwisseling ligt de particuliere schade tussen de 10 en 15 miljoen, aldus de verzekeraarsbond. “Door de zachte weersomstandigheden waren er afgelopen jaarwisseling veel mensen op de been, daarbij is meer (illegaal) vuurwerk afgestoken dan vorig jaar, toen er ook sprake was van een verbod,” aldus directeur van de bond Richard Weurding.

Meer over