Jubelton wordt vanaf 1 januari fors verlaagd

Het kabinet verlaagt vanaf 1 januari 2023 de belastingvrije schenking voor de aankoop van een woning van 106.671 euro naar 27.231 euro. Daarmee is het grootste effect van de ‘jubelton’ verdwenen. Vanaf 2024 wordt hij helemaal afgeschaft.

Stefan ten Teije
null Beeld Getty Images
Beeld Getty Images

De stap die het kabinet aankondigt is onderdeel van het coalitieakkoord. Aanvankelijk liet de Belastingdienst weten de wijziging pas in 2024 te kunnen doorvoeren, tot onvrede van enkele politieke partijen. De jubelton vergroot de ongelijkheid tussen starters met rijke ouders (over het algemeen huiseigenaren) en zonder rijke ouders. Zo wordt het hebben van een huis ‘erfelijk’. Ook zou het de huizenprijzen opdrijven omdat er meer geld naar de woningmarkt vloeit.

Naast de belastingvrijstelling voor de aankoop van een woning bestaat de mogelijkheid voor ouders om hun kind eenmalig een bedrag van 27.231 euro belastingvrij te schenken dat het kind vrij mag besteden. In 2023 wordt de vrijstelling eigen woning naar datzelfde bedrag verlaagd. Ouders kunnen het bedrag schenken voor een woning óf voor vrije besteding. Beide kan niet.

Verschillende belastingpercentages

Momenteel kunnen overigens niet alleen ouders belastingvrij schenken. Ook als iemand anders sponsort hoef je als starter (tot 40 jaar oud) geen belasting over de schenking te betalen. Hoe hoog de belasting precies gaat zijn, wordt elk jaar opnieuw vastgesteld. Momenteel is het voor (stief)kinderen en partners 10 procent tot 130.425 euro en daarboven 20 procent. Als grootouders schenken wordt dat respectievelijk 18 en 36 procent. Bij een schenking van een andere suikeroom- of tante draag je 30 of 40 procent belasting af.

“Dit is een belangrijke stap die bijdraagt aan een eerlijker speelveld onder starters en die de ongelijkheid vermindert,” zegt Hugo de Jonge, minister van Volkshuisvesting en Ruimtelijke Ordening. De wijziging levert de schatkist naar verwachting 7 miljoen euro per jaar op.

Mogelijk kleine schok op woningmarkt

Dat de maatregel bijna een jaar van tevoren wordt aangekondigd, kan overigens voor een kleine schok op de woningmarkt zorgen. “Het is een bekend mechanisme dat bij dit soort belastingwijzigingen huizenkopers gaan anticiperen,” zegt Paul de Vries, woningmarktexpert bij het Kadaster.

“Ouders hebben over het algemeen liever dat hun kind van het geld profiteert, dan de overheid. Je zag ook een schokeffect toen de overdrachtsbelasting voor starters werd afgeschaft. Een ander voorbeeld was te zien in het jaar dat je geen hypotheekrenteaftrek meer kon krijgen op aflossingsvrije hypotheken.

In de maand vóór invoering zag je een hausse aan aflossingsvrije hypotheken. Je moet je voorstellen dat iedereen die professioneel betrokken is bij de woningmarkt, je op dit soort voor- en nadelen gaat wijzen, zoals makelaars en hypotheekadviseurs.”