PlusUitleg

Hoe kom ik aan een ‘coronapaspoort’? En nog zes vragen

Een strandvakantie aan de Middellandse Zee of een citytrip naar Kopenhagen; is dat deze zomer al mogelijk nu het Europees Parlement groen licht heeft gegeven voor de ‘coronapas’? Zeven vragen over het nieuwe vrije reizen.

null Beeld AP
Beeld AP

1. Kom ik in aanmerking voor een coronapas?

Met de ‘coronapas’, die officieel het EU Covid-19-certificaat gaat heten, staat het EU-burgers vrij om binnen de Europese Unie te reizen. Wie zo’n pas wil aanvragen, moet voldoen aan minstens één van drie criteria. De aanvrager dient gevaccineerd te zijn tegen het coronavirus, in het bezit te zijn van een recente PCR-test met een negatieve uitslag of dient reeds van het coronavirus genezen te zijn en aantoonbaar genoeg antistoffen in het lichaam te hebben. Dit kan worden aangetoond met een speciale antistoffentest, ook wel een serologische test genoemd.

Wie een certificaat op basis van vaccinatie heeft gekregen, is in principe ingeënt met een door het Europees Geneesmiddelenbureau EMA goedgekeurd coronavaccin zoals van Pfizer, Janssen, AstraZeneca of Moderna. Lidstaten van de EU kunnen daarnaast zelf bepalen of mensen die bijvoorbeeld een Russisch of Chinees vaccin hebben gekregen worden toegelaten tot hun land.

2. Hoe kom ik aan een coronapas?

Een coronapas zou in principe beschikbaar moeten zijn voor iedere EU-burger die aan een van de criteria voldoet. Maar waar je straks in Nederland het certificaat kunt aanvragen en hoe lang het verwerken van een aanvraag duurt, is nog niet bekend.

3. Hoe werkt de coronapas?

De pas bestaat uit een QR-code die je vanaf je smartphone laat scannen. Voor wie geen smartphone heeft is een geprinte versie van deze code ook voldoende. De QR-code bevat je naam, geboortedatum, de lidstaat en de datum van uitgifte. Het toont of de pashouder is gevaccineerd tegen corona, over een recent negatief testresultaat beschikt of onlangs is hersteld van het virus. De bedoeling is dat deze informatie kan worden ingevoerd door bijvoorbeeld testcentra of ziekenhuizen.

Het ‘Europees Covid-19-certificaat’ is niet bestemd als reisdocument en mag dan ook geen voorwaarde worden om vrij naar het buitenland te kunnen reizen of andersom. Het is eerder informatie die bij een grenscontrole eenvoudig kan worden ingezien.

4. Ik ben nog niet gevaccineerd, maar wil graag op vakantie. Waar laat ik me testen?

Ook dat is nog niet bekend. Voorheen konden mensen die Nederland in of uit wilden reizen en een negatieve PCR-test moesten laten zien zich laten testen bij travelclinics of private testcentra. De GGD geeft namelijk geen zogeheten non-Covid-19-verklaring uit. Of dit ook geldt voor de test die nodig is voor voor het aanvragen van een coronapas is nog niet duidelijk.

Tot nu toe was het nog niet mogelijk om vanuit een hoogrisicogebied Nederland in te reizen met een antistoffentest. Dat kon alleen met een negatieve PCR-test. Met het invoeren van de coronapas zal dat dus veranderen. Het is wel al mogelijk om bij commerciële testcentra in Nederland een antistoffentest te doen. Met een bloedonderzoek kan aangetoond worden of het lichaam antistoffen tegen het virus aanmaakt.

5. Per wanneer kan ik dan op reis?

Het Europees Parlement, de lidstaten en de Commissie beginnen nu aan de onderhandelingen over de details van het EU Covid-19-certificaat. Volgens commissievoorzitter Ursula von der Leyen moet het systeem hiervoor eind juni operationeel zijn, bij het aanbreken van de zomervakantie. Wie wil reizen, moet dus nog even twee maanden geduld hebben.

6. Is mijn certificaat ook buiten de EU geldig?

In principe is de coronapas alleen geldig binnen de Europese Unie, maar het parlement is inmiddels ook akkoord dat burgers van buiten de EU met een erkend coronacertificaat Europa mogen betreden. Brussel heeft contact met de Verenigde Staten om te bekijken hoe dat gerealiseerd moet worden, met als voorwaarde dat EU-burgers met een certificaat dan ook in de VS worden toegelaten, zonder extra eisen.

Vooralsnog geldt er een inreisverbod in heel de EU voor reizigers uit hoogrisicogebieden. Reizen buiten de EU naar landen die de overheid als veilige landen heeft aangemerkt, is wel mogelijk. Op dit moment staan er echter maar tien landen op die lijst.

Naast het EU Covid-19-certificaat bereidt een aantal landen een vergelijkbaar landelijk ‘coronapaspoort’ voor, zoals Denemarken en Zweden. Met zo’n landelijk certificaat kunnen burgers toegang krijgen tot bijvoorbeeld concerten, horeca en sportscholen. Israël werkt al met zo’n paspoort.

7. Hoe zit het met privacy?

Het waarborgen van de privacy van mensen in bezit van een coronapas is voor veel Nederlandse politieke partijen een belangrijke voorwaarde. Het volgen van reisbewegingen of het te lang bewaren van de relevante data zouden privacy namelijk kunnen ondermijnen.

De persoonlijke levenssfeer van de pasdrager moet goed worden beschermd, vinden onder andere CDA en D66. Zo zei D66-lid Sophie in ’t Veld: “Als je naar een ander Europees land reist, dan hoeft de overheid daar alleen te weten of je geen gevaar voor de volksgezondheid bent. Meer niet.”

Europarlementariër Jeroen Lenaers (CDA) gaf aan dat persoonsgegevens niet centraal opgeslagen zullen worden om deze reden.

Meer over