Herstellend KLM voert loonsverhogingen alsnog door

Luchtvaartmaatschappij KLM verhoogt alsnog alle lonen voor haar medewerkers. Nadat in coronatijd vanwege de noodhulp die het bedrijf ontving afgesproken loonsverhogingen werden bevroren, krijgen KLM’ers er nu 5 procent bij.

Herman Stil
null Beeld ANP
Beeld ANP

Nu de maatschappij drie kwartalen achtereen operationele winst heeft gemaakt en is begonnen met terugbetalen van noodleningen, is er weer ruimte om de verhogingen alsnog te betalen. De maatschappij had ze eigenlijk in augustus 2020 en 2021 moeten uitbetalen.

De verhoging is pikant omdat KLM in ruil voor overheidsleningen en -steun die ze in coronatijd ontving, moest beloven de lonen van vrijwel alle medewerkers terug te brengen als onderdeel van een kostenbesparing van 15 procent.

Vanaf 1,5 keer modaal (toen 54.725 euro bruto) moesten de lonen in 2020 5 procent omlaag, tot 20 procent voor topverdieners zoals de piloten. Ook de bevriezing van eerdere loonsverhoging maakte deel uit van de voorwaarden die het kabinet stelde voor noodsteun aan de maatschappij.

“Dit is een stap in de goede richting van KLM,” zegt FNV-bestuurder David de Geer. “Maar het is niet heiligmakend. Het is positief dat ze de durf hebben om maatregelen te nemen die de medewerkers nodig hebben. Maar het is te vroeg om te zeggen dat dit een signaal is voor een betere beloning.”

Van der Geer wil eerst afwachten waar KLM verder mee komt. “Deze maatregel was niet onlogisch in het licht van die overheidsvoorwaarden voor het steunpakket. We praten nu met KLM en alle bonden over de invloed van de uitspraak van ILO. Hoe geven we daar een vervolg aan. En de regering zal daar ook iets over moeten zeggen.”

Niet alle KLM’ers krijgen er 5 procent bij. Juist de laagste inkomens, beneden modaal, krijgen deze keer maar 2,5 procent. Als onderdeel van de afspraken hebben ze destijds wel een eerste verhoging van 2,5 procent gehad.

Onwettig

Zolang de maatschappij haar noodleningen niet heeft afbetaald, moet KLM op loonkosten blijven besparen. De maatschappij wil nu met de vakbonden om tafel om afspraken te maken hoe de door de regering opgelegde kostenreductie van 15 procent alsnog bereikt kan worden, een eufemisme voor verdere loonmatiging.

“Wij vinden dat die arbeidsvoorwaardelijke afspraken er helemaal af moeten,” reageert president Rob Swankhuizen van de vakbond voor luchtvaarttechnici NVLT. “Die zijn onwettig.”

Eerder deze maand oordeelde de internationale arbeidsorganisatie van de Verenigde Naties, ILO, dat de Nederlandse regering daarmee het arbeidsrecht heeft geschonden, dat bepaalt dat afspraken over arbeidsvoorwaarden tussen werkgever en werknemer gemaakt moeten worden. Het kabinet is verplicht een inhoudelijke reactie te geven op die uitspraak, maar heeft dat nog altijd niet gedaan.

Volgens de bonden zijn met het ILO-standpunt de loonoffers van tafel. “Wij begrijpen best dat dat een moeilijke zet moesten worden,” zegt Swankhuizen. “Maar wat ons betreft hadden alle loonmaatregelen al gestopt moeten worden toen corona ophield. Er is geen sprake meer van buitengewone omstandigheden.”

Loonoffers

“Dat KLM nu weer over die 15 procent bezuiniging wil praten en dat bij de werknemers wil neerleggen, verbaast ons. Wij willen eerst antwoorden van KLM op de uitspraak van ILO en een goede onderbouwing van wat er tot nu bezuinigd is, inclusief de loonoffers en het ontslag van ruim 5000 KLM’ers.

Met de loonsverhoging zegt KLM ook een antwoord te geven op de grote personeelstekorten. De maatschappij kreeg de afgelopen weken kritiek omdat ze grondpersoneel te weinig zou betalen. Daar zijn grote problemen doordat er te weinig mensen zijn om het werk af te handelen.

“Wij hebben onze cao-wensen voor het grondpersoneel bij KLM neergelegd,” zegt FNV-bestuurder De Geer. “Komende week reageert KLM. Wat ons betreft moet er voor de zomer een overeenkomst liggen. Daarmee zal niet alle ellende weggenomen zijn, zoals de operationele problemen. Maar het helpt wel de mensen die dit zware, onderbetaalde werk doen.”

In een eerdere versie werd gemeld dat KLM’ers tot 1,5 keer modaal de beperkte verhoging van 2,5 procent krijgen. Dat is onjuist.

Meer over