PlusNieuws

Druk 2021 kost politie 44 miljoen euro en 800.000 overuren: ‘Corona was soort blaasbalg voor onvrede’

Coronarellen, demonstraties en het handhaven van maatregelen bezorgden de politie een extreem druk jaar. Dat kostte 44 miljoen euro, 800.000 overuren, en de inzet zal er nog jaren onder lijden. Dat blijkt uit het jaarverslag van de politie.

Het Parool
Een coronademonstratie op de Coolsingel in Rotterdam liep totaal uit de hand. Beeld ANP
Een coronademonstratie op de Coolsingel in Rotterdam liep totaal uit de hand.Beeld ANP

Agenten moesten soms weekenden achter elkaar doorwerken. Wijkagenten en rechercheurs werden achter hun bureaus vandaan gehaald om bij te springen tijdens bijvoorbeeld de rellen na de invoering van de avondklok begin vorig jaar. Hun werk bleef daardoor liggen en dossiers stapelden zich op. Ook heeft de extra inzet volgens de politie geleid tot minder zicht op wat zich in wijken afspeelt.

De 800.000 overuren kostten de politie ruim 37 miljoen euro. Die was nog eens 7 miljoen euro extra kwijt aan toelagen voor de Mobiele Eenheid die veel vaker dan anders moest worden ingezet. De uren die agenten overwerkten, moeten voor een groot deel nog worden ingehaald. Daardoor zijn nog jarenlang minder agenten inzetbaar, verwacht de politie.

Beveiliging van bedreigde personen

De politie had het niet alleen drukker dan ooit door coronamaatregelen. De dood van misdaadverslaggever Peter R. de Vries veroorzaakte mede een enorme toename aan beveiliging van bedreigde personen. Bij de meldkamers kwam een recordaantal van 3,2 miljoen 112-meldingen binnen, al was 41 procent daarvan afkomstig van zogenoemde broekzakbellers. Het aantal overlastmeldingen steeg met 11 procent naar 532.946.

Maar er is ook goed nieuws. De meeste misdaadcijfers waren door de strenge coronamaatregelen juist nog nooit zo laag. Thuiswerken bleek de beste beveiliging tegen dieven. Vooral daders die toeslaan als de gelegenheid zich voordoet hadden hierdoor minder vrij spel. Het aantal woninginbraken daalde met 23 procent tot 23.452 en het aantal overvallen verminderde van 907 naar 676. Straatroven daalden van 3184 naar 2321. Sommige criminelen zochten hun heil in andere misdaden. Zo nam online-oplichting flink toe.

Klassieke misdaad

In ieder normaal jaar waren dalende misdaadcijfers iets geweest om trots op te zijn. Zo had het nu ook kunnen zijn met inbraken, overvallen en straatroven die allemaal daalden met ongeveer een kwart. De ‘klassieke misdaad’ kelderde daarmee naar het laagste niveau in jaren.

En toch valt er wat korpschef Henk van Essen betreft weinig te vieren als hij terugdenkt aan 2021, het tweede jaar waarin vooral corona een stempel drukte op het land. Waar in 2020 nog vooral saamhorigheid de boventoon voerde en de meeste mensen zich netjes aan de maatregelen hielden, ging dat er een jaar later heel anders aan toe.

‘Onderhuidse onvrede’

Kort na Oud en Nieuw braken rellen uit bij de invoering van de avondklok, wat voor de politie de toon zette voor de rest van het jaar. Van Essen sprak agenten die zes tot acht weekenden achter elkaar moesten werken omdat mensen hun onvrede maar bleven uiten tijdens demonstraties. “Wij hadden de maatregelen niet verzonnen, maar waren wel het gezicht van de overheid. Corona was een blaasbalg voor veel andere onderhuidse onvrede die er kennelijk uit moest. De krapte op de woningmarkt. De toeslagenaffaire. Het klimaat.”

Als Van Essen terugkijkt naar 2021 ziet hij ook een jaar waarin zo veel gevraagd werd van de politie. Mensen werkten zich een slag in de rondte, maar Van Essen vraagt zich na zo’n jaar ernstig af of het de politie is die dit allemaal moet blijven doen.

Verwarde personen

“Ik heb weleens het idee dat wij een duizenddingendoekje zijn. Ik bedoel dat niet klagerig, want de burger is in nood, of wil hulp, of is boos. Maar voordat je het weet, zijn wij de organisatie die overal als eerste mee wordt geconfronteerd. Neem het aantal meldingen van verwarde personen. Dat is opnieuw toegenomen met 11 procent tot 130.000. Ik vind dat geen politietaak, maar de collega’s op straat worden er wel mee dagelijks geconfronteerd.”

Volgens Van Essen kan dat beter: bijvoorbeeld met de ‘psycholance’ waar Amsterdam eerder mee heeft geëxperimenteerd. “Dat zijn hulpverleners die als eerste afgaan op zo’n melding. Daar ligt de oplossing.”

Meer over