Nieuws

Berichtensysteem voor gevangenen stilgelegd na alarm over Taghi

Het berichtensysteem eMates, waarmee gedetineerden met de buitenwereld kunnen communiceren, is door minister Weerwind (Rechtsbescherming) stilgelegd. Het Openbaar Ministerie had alarm geslagen over de grote hoeveelheden berichten die Ridouan Taghi ‘onbeperkt’ via het systeem kon versturen.

Victor Schildkamp
Gedetineerden stuurden soms wel ‘tientallen’ berichten per dag via eMates. Ook Taghi was fervent gebruiker van de communicatiedienst.  Beeld ANP
Gedetineerden stuurden soms wel ‘tientallen’ berichten per dag via eMates. Ook Taghi was fervent gebruiker van de communicatiedienst.Beeld ANP

Het Openbaar Ministerie (OM) bevestigt dat. De vrees was dat Taghi via het systeem criminele activiteiten kon voortzetten.

Het berichtensysteem eMates wordt sinds 2013 gebruikt in de Nederlandse gevangenissen. Gedetineerden geven handgeschreven ‘mails’ aan gevangenismedewerkers. Die scannen de berichten in en eMates zorgt vervolgens dat ze naar de ontvanger gaan. Die kan weer terugmailen. De gevangenis print deze berichten uit en geeft ze vervolgens aan gedetineerden.

Tientallen eMates-berichten per dag

Het OM schrok er echter van dat er soms ‘tientallen’ berichten per gedetineerde per dag de gevangenis uit- en ingaan. De controle op de berichten leek deels zoek. Een woordvoerder van het OM zegt dat Taghi soms tientallen berichten per dag verstuurde via eMates en sloeg daarover alarm. “Hij kon onbeperkt via eMates communiceren. Het OM zag een risico dat daarmee crimineel handelen zou kunnen worden voortgezet.”

Wat voor Taghi gold, gold overigens ook voor andere gedetineerden. “Maar de zorg over eMates is begonnen met Taghi,” aldus de woordvoerder.

Onduidelijk is of die berichten wel of niet gescreend werden, maar het vermoeden is van niet of onvoldoende. Justitie kwam Taghi’s gebruik van eMates op het spoor in het onderzoek rond diens neef en advocaat Youssef T. die in oktober op bezoek in de EBI werd gearresteerd. T. zou een schakel zijn geweest tussen Ridouan Taghi en de buitenwereld en zou hebben meegewerkt aan een ontsnappingsplan.

Schuldvraag

Het bedrijf dat al sinds 2013 het systeem eMates voor de gevangenissen verzorgt, is boos op de Dienst Justitiële Inrichtingen (de dienst die het gevangeniswezen in Nederland uitvoert), omdat het systeem zonder overleg is stilgelegd. Aanvankelijk overwoog het bedrijf een gang naar de kort-gedingrechter, maar daar kwam het later van terug. Het nieuws over Ridouan Taghi hoorde de directie maandagavond pas.

Het is overigens de vraag of een eventueel gebrekkige controle op in- en uitgaande berichten de schuld van eMates is. In het contract met het bedrijf staat nergens dat er een maximum moet zijn aan het aantal verstuurde berichten, of wie die allemaal zou moeten checken. Dat moet overigens door gevangenispersoneel gebeuren. De directie van eMates zegt dat hun niks te verwijten is.

“We hebben binnenkort een gesprek met de DJI,” zegt de Nederlandse directeur, “tot die tijd wachten we nog met gerechtelijke stappen.”

Volgens het bedrijf is het prima als het Openbaar Ministerie onderzoek wil doen naar het systeem, maar de beslissing om eMates tot die tijd stil te leggen moet van tafel. Het berichtensysteem wordt ook in diverse andere landen gebruikt en heeft nergens tot problemen geleid, zegt het bedrijf. “Ik hoop dat een kort geding alsnog kan worden afgewend en dat de DJI inziet dat dit een fout is,” zei de Britse mede-eigenaar van het bedrijf, Francis Toye. Hij was toen nog niet op de hoogte van het nieuws over Ridouan Taghi. Bij het bedrijf leeft het gevoel dat het de dupe is geworden van de gebrekkige controle op de berichten door het gevangenispersoneel.

Meer over