Nieuws

2G onder vuur en weer vertraagd: parlement wil betere onderbouwing na omikronvariant

De uitbreiding van de coronapas en de invoer van 2G laten opnieuw langer op zich wachten. Een kritische Tweede Kamer wil meer tijd, partijen betwijfelen of het coronatoegangsbewijs wel goed werkt in tijden van de snel oprukkende omikronvariant.

Niels Klaassen
Mirjam Bikker (CU) pleit voor 1G – iedereen testen. Beeld ANP
Mirjam Bikker (CU) pleit voor 1G – iedereen testen.Beeld ANP

Partijen hebben nu tot 17 januari de tijd voor extra vragen, dan volgt de reactie van het kabinet. Pas daarna kunnen de Tweede en Eerste Kamer in debat over het controversiële plan om alleen nog na vaccinatie of genezing (2G) toegang te krijgen tot drukke horecagelegenheden of concertzalen. Ook de voorstellen voor uitbreiding van de coronapas (3G, dus inclusief testoptie) naar de werkvloer en in het onderwijs lopen vertraging op.

Na de piek

Het kabinet hoopte dat deze gereedschappen klaar voor gebruik zouden zijn na de winterpiek, maar betrokkenen melden dat de omstreden plannen ‘nooit gaan lukken’ voor februari.

Als ze al door kunnen gaan. Want een politieke meerderheid is niet in zicht. Alleen VVD en D66 tonen zich voorstander van het protocol waarbij je enkel nog ergens naar binnen mag na volledige vaccinatie of genezing. En met de opkomst van de veel besmettelijkere omikronvariant – die zich minder aantrekt van vaccinaties – neemt de argwaan over de coronapas in het parlement alleen maar toe. Het Outbreak Management Team moet zich opnieuw buigen over de gevolgen van de omikronmutant voor het coronatoegangsbewijs.

“Natuurlijk moet de samenleving weer open,” zegt GroenLinks-Kamerlid Lisa Westerveld. “Maar als je dat met verregaande maatregelen als 2G wil, moet de onderbouwing wel kloppen. En daar hebben wij net als andere partijen nog pittige vragen over: in hoeverre druk je het aantal besmettingen echt omlaag na vaccinatie? De vaccinatie geeft een enorme bescherming, maar gevaccineerden kunnen elkaar nog steeds besmetten. Omikron lijkt de grote spelbreker te worden als het gaat om de coronapas. Als je de samenleving echt open wil gooien, lijkt massaal testen toch echt de beste optie.”

Viroloog Ab Osterhaus bevestigt dat frequent en grootschalig testen meer bescherming biedt. “In het optimale model heb je een boostervaccinatie gehad plús een negatieve test. Dat vragen wij hier ook van labmedewerkers. Kijk: de boosterprik remt de verspreiding wel, maar 100 procent safe is het niet.”

1G als voorkeur

Net als GroenLinks wil ook coalitiepartij ChristenUnie naar 1G – iedereen testen dus. De partij vraagt daarbij om meer ‘creativiteit’: “In 2020 organiseerden we hackatons voor de corona-app, zulke inventieve ideeën kan je nu weer vragen,” zegt CU-Kamerlid Mirjam Bikker. “Als je altijd iedereen wil PCR-testen, is dat duur en lastig, maar er zijn sneltesten beschikbaar. En kijk naar Denemarken, waar de testcapaciteit flink vergroot is.”

Maar massaal testen is volgens het kabinet te duur en praktisch onuitvoerbaar. Dat zou wekelijks honderden miljoenen – tot zelfs anderhalf miljard euro – kosten, becijferde demissionair minister van Volksgezondheid Hugo de Jonge (CDA) eerder.

Jan Paternotte van D66 baalt van de nieuwe vertraging: “We zitten nu in lockdown, maar we hadden dit instrument ook graag in de gereedschapskist gehad zodra het mogelijk is eruit te stappen. In andere landen werken ze er al mee, mensen gaan nu de grens over naar Duitsland, daar is 2G-toerisme. De KNVB, evenementenorganisatoren en cultuurinstellingen vragen om de mogelijkheid. En Nederland wacht weer.”

Volgende week lockdownbesluit
Vrijdag komt het Outbreak Management Team bijeen voor regulier overleg, woensdag 12 januari vergadert het OMT nog een keer, dan over het al dan niet verlengen van de huidige lockdown. Donderdag 13 januari overleggen ministers met onder meer OMT-voorzitter Jaap van Dissel in het Catshuis; vrijdag beslist het nieuwe kabinet dan definitief over verlenging of versoepeling van de harde lockdown.

Waarschijnlijk vrijdagavond is er dan een coronapersconferentie, dus zonder Hugo de Jonge (CDA), maar met zijn opvolger Ernst Kuipers (D66).

Meer over