PlusFilmrecensie

Wéér een nieuwe Batman: net op het randje van de waanzin deinzen de makers terug

Batman (Robert Pattinson) moet niet alleen de confrontatie aan met Catwoman (Zoë Kravitz) en Penguin (Colin Farrell), maar ook met zijn eigen familieverleden. Beeld Warner Bros. Pictures
Batman (Robert Pattinson) moet niet alleen de confrontatie aan met Catwoman (Zoë Kravitz) en Penguin (Colin Farrell), maar ook met zijn eigen familieverleden.Beeld Warner Bros. Pictures

Regisseur Matt Reeves schept in The Batman een duister Gotham, met Robert Pattinson als getroebleerd ogende Bruce Wayne. Maar net op het randje van de waanzin deinzen de makers terug.

Elise van Dam

Matt Reeves’ The Batman is geen klassieke origin story, maar rammelt wel aan het achtergrondverhaal van Batman en het trauma dat daar ligt. Dat verhaal ligt in grote lijnen vast, maar biedt ruimte om eigen accenten te leggen en daarvan maakt Reeves dankbaar gebruik.

Dat doet hij met een film die weliswaar spectaculaire actiescènes kent, maar qua genre vooral een detectiveverhaal is dat affiniteit vertoont met neo noirs uit de jaren zeventig. The Batman draait om een seriemoordenaar zoals ze in de jaren negentig films als Se7en bevolkten, uitgerust met een bovenmatige intelligentie en een appartement vol kriegelig geschreven notitieboeken.

Die seriemoordenaar is de Riddler (Paul Dano), gestoken in legergroen en met een voorliefde voor ducttape en extremistische internetfora. Om hem te stoppen moet Batman (Robert Pattinson) niet alleen de confrontatie aan met onder meer Selina Kyle, alias Catwoman (Zoë Kravitz) en Oz Cobblepot, alias Penguin (een onherkenbare Colin Farrell), maar ook met zijn eigen familieverleden.

Regisseur Matt Reeves schept een duister Gotham dat constant pulseert. Of het nu de legerkisten zijn waarin Batman rondstampt of de vuistslagen die hij uitdeelt, de denderende metro of wentelende helikopterrotoren; er is altijd wel iets dat dreunt en bonkt in dit Gotham, als een onrustig kloppend hart.

Maar voor een film met een zich in raadselen hullende antagonist is de plot teleurstellend rechtlijnig. Het scenario van Reeves en Peter Craig laat de kijker nauwelijks gissen, alles wordt vrijwel meteen uitgelegd en geduid. Grootste slachtoffer daarvan is acteur Jeffrey Wright, die als inspecteur James Gordon in veel scènes slechts fungeert als klankbord voor een op fluistertoon aanwijzingen ontcijferende Batman.

In aanloop naar de release zei Reeves dat de comic Batman: Ego, waarin Batman in een hallucinante dialoog met zichzelf de confrontatie aangaat met zijn innerlijke demonen, een belangrijke inspiratiebron was. Die uitspraak, en de casting van Robert Pattinson (toch wel de meest getroebleerd ogende Bruce Wayne ooit) leken de deur open te zetten voor een film die wroet in de ambivalente psyche van Wayne/Batman.

Maar hoewel de openingsvoice-over die dualiteit nog nadrukkelijk opzoekt, wordt die daarna nauwelijks zichtbaar. Je kunt een film niet beoordelen op wat hij niet is, maar het frustrerende van The Batman is dat zowel de aanloop als de film zelf hinten naar een versie van Batman die niet alleen visueel duister is, maar ook in de visie op het personage. Maar op het randje van de waanzin deinzen de makers terug.

The Batman

Regie Matt Reeves
Met Robert Pattinson, Zoë Kravitz, Paul Dano
Te zien in Arena, City, FC Hyena, Filmhallen, De Munt, Pathé Noord, Studio/K, Tuschinski

Meer over