PlusExclusief

‘Stien rijt de wond van het verdriet steeds een beetje open’

null Beeld Jitske Schols/Lumen
Beeld Jitske Schols/Lumen

Zaterdagavond zingt zangeres S10 in de finale van het Eurovisie Songfestival. In het Nederlands. Ondanks die schijnbare handicap lijkt een top 10-plek haalbaar. Wat is het verhaal van de 21-jarige Stien den Hollander en hoe lukt het haar dat zo krachtig te vertellen?

Stefan Raatgever

Het was begin maart toen het geroezemoes in de grote zaal van Tuschinski stilviel. Drie minuten lang zweefde De Diepte van zangeres S10 boven het bioscooppluche. De Nederlandse inzending voor het Eurovisie Songfestival werd geopenbaard.

Daarna klom de maakster van het lied het podium op. Tranen in de ogen. Ze had tijdens het luisteren aan ‘die andere Stien’ gedacht. “Dit is ook voor haar,” zei ze. “En voor al die andere mensen die op die plek zijn geweest. Het kan dus gewoon goed komen.”

Het was die ochtend, in gezelschap van een hele rits vrienden, haar familie en een colonne journalisten, al goed. Maar afgelopen dinsdag werd er op die gelukzaligheid nog een extra verdieping gebouwd met de kwalificatie voor de finale van het Songfestival. Daarin zingt ze op zaterdag haar lied De Diepte voor een topklassering. De bookmakers zien haar de top 10 halen van de grootste liedjeswedstrijd ter wereld.

Die andere Stien, dat was de Stien den Hollander in haar vroege tienerjaren. Een meisje dat, zoals ze zelf zegt, ‘best lang heel verdrietig was’. In de minidocumentaire Dit is S10 formuleerde ze het zo: “Uiteindelijk is dat verdriet een beetje overgeslagen naar waanzin.” Ze kreeg psychoses en moest ‘een tijdje wonen op een plekje met andere kinderen die ook waren doorgeslagen naar de waanzin’.

Haar traject in de kind- en jeugdpsychiatrie leidde tot herstel. Sinds haar 17de voelt ze zich goed en steeds gelukkiger. Haar eerdere pijn legde ze vast in haar eerste zelfgeschreven liedjes. Ze kwamen op de ep’s Antipsychotica (2017) en Lithium (2018), vernoemd naar de medicijnen die haar in die donkere periode op de been hielden.

Een teckeltje

Met De Diepte schreef ze een liefdesbrief aan haar eigen verdriet, vertelde ze. “Ze kijkt met compassie terug op die moeilijke periode,” zegt haar manager en goede vriendin Froukje Bouma vanuit Turijn. “Het verdriet van toen is er nog. Met dit nummer rijt ze de wond steeds een beetje open, maar ze heeft nu de controle om dat te doen zonder dat het haar pijn doet. Dat maakt dat ze het nummer transparant en eerlijk kan zingen zonder in de emoties van toen terecht te komen.”

Bouman (32) behartigt sinds drie jaar de belangen van de zangeres. Maar, haast ze zich te zeggen, die functie is veel meer dan eenzijdige zakelijke dienstverlening. “Stien ziet mij ook voor wie ik ben. Je zou denken dat ze door haar ervaringen moeilijk mensen durft te vertrouwen, maar ze is een klein teckeltje dat zegt: ‘Aai me maar over mijn buikje’.”

Die ervaring hebben ook zangeres Wende Snijders (43) en haar partner Wouter van Ransbeek (44). De twee trokken voor het eerst met S10 op tijdens een concert in het kader van Snijders’ minifestival Kaleidoscoop in Carré, waar de twee zangeressen indruk maakten met een duetversie van Voor alles, een tekst van Joost Zwagerman.

Van Ransbeek: “Aan het begin van de coronatijd nodigden we Stien uit om bij ons thuis te komen eten. Aan het eind van de avond vroegen we: ‘Kom je volgende week weer?’ Daarna is ze twee jaar lang elk week geweest.”

Genoeglijke avonden met gesprekken ‘die dwars door het leven gingen’, vertellen ze. Snijders kookte, Van Ransbeek assisteerde. Snijders: “Sindsdien zien we Stien als extra familie. En omdat ik als artiest natuurlijk het een en ander heb meegemaakt, ben ik soms ook een soort mentor voor haar. Maar Wouter en ik hebben haar ook geholpen met verhuizen van Amersfoort naar Amsterdam.”

Midden in die coronaperiode vond in Rotterdam het Eurovisie Songfestival plaats. Den Hollander keek thuis op de bank en was diep onder de indruk. Een paar dagen erna stuurde ze een tweet de wereld in: ‘Schatjes, hoe gaan we ervoor zorgen dat ik volgend jaar mee mag doen aan het Songfestival?’

‘Ze is een spons’

Het leek een longshot: de muziek van S10 was sinds haar debuut weliswaar van hiphop verkleurd naar elektropop, maar van de mainstream was ze tot dan toe ver weg gebleven. Maar, wist Bouman: “Als Stien iets wil, wil ze er alles voor doen om zo’n droom te verwezenlijken. Ik heb haar nog proberen te beschermen, heb gezegd: ‘We kunnen het proberen, maar de kans is klein dat het lukt.’ Maar Stien was heel beslist.”

Vincent Patty, directeur van S10’s platenlabel Noah’s Ark, legde contact met Sander Lantinga, lid van de Eurovisie-selectiecommissie. Een eerste liedje werd opgestuurd. Maar S10 wilde meer. Bij een schrijfsessie met componist Arno Krabman (eerder medeverantwoordelijk voor de megahit Blijven slapen van Snelle en Maan) werd gewerkt aan een ander nummer. Het resultaat werd, nog in rudimentaire versie, naar AvroTros gestuurd. Enige tijd later volgde het verlossende telefoontje: op naar Turijn. Bouman: “Stien is pas 21. Ik had het niet vreemd gevonden als we nog een paar jaar hadden moeten wachten. Maar ze heeft gezorgd dat ze nu klaar is. Ze is een spons, ze leert supersnel.”

S10 nam extra zanglessen, ging in fysieke training, liet de biertjes staan en werkte met Snijders en Van Ransbeek aan haar performance op het podium, het maken van een spanningsboog, het theatraal vertellen van een verhaal.

Snijders moest ‘heel hard lachen’ toen Den Hollander haar vertelde over haar Eurovisieplannen. “Ik dacht: O God, Stien, daar ga je. Naar het hol van de leeuw. Haar muziek is nu niet meteen leuk en gezellig. Ze heeft ongelooflijk veel lef om met dit lied te gaan naar de plek waar de diepte nu niet per se wordt opgezocht, zal ik maar zeggen.”

Sterk en kwetsbaar tegelijk

Toch legt S10 tot nu toe een foutloos parcours af langs de vele hindernissen van het Songfestival. Wat is de kracht van de pas 21-jarige zangeres? Snijders meende in eerste instantie ‘een beetje een muizig type’ te ontmoeten, maar die impressie veranderde diametraal toen ze haar op het podium zag. “Je blíjft naar haar kijken. Ze heeft het vermogen heel sterk en heel kwetsbaar tegelijk te zijn.” En toen moest ze nog beginnen met zingen. “Die stem komt uit de krochten van haar ziel. Je kunt niet anders dan aangeraakt worden.”

Snijders is deze dagen wegens optredens thuis in Nederland, maar Van Ransbeek is in Turijn als officieel creatief adviseur van de Nederlandse Songfestivalact. “We zijn daarvoor vertrokken vanuit Stien, vanuit het verhaal van haar lied. Al vroeg besloten we dat ze alleen op het podium zou staan, zonder muzikanten. We wilden de kijker zo dicht mogelijk bij haar brengen. Je kijkt haar in de ogen en ze kijkt terug. Zo begrijp je haar, ook al spreek je de Nederlandse taal niet.”

Bijna twee weken is ze nu in Turijn. De machinerie van het Songfestival met z’n lopende band van meningen, interview, repetities en oplopende spanning, draait op volle toeren. S10 is in haar rol gegroeid, ziet Bouma. “Ze blijft open en eerlijk, maar ook vrolijk. We hebben tegen elkaar gezegd: ‘Dit avontuur is niets waard als we er niet van genieten.’ Dat doen we nu.”

Snijders blikt met vertrouwen naar de toekomst: “Stien gaat zo gigantisch veel leren van deze ervaring. Ze zal voor altijd beter kunnen omgaan met druk.” Van Ransbeek: “Ze zal altijd nieuwe dromen vinden om na te jagen. Als ze zich daarin net zo vastbijt als in deze, zijn haar mogelijkheden onbeperkt.”

Meer over