PlusAchtergrond

Pop op z'n Sinatra's: verguisd popalbum na vijftig jaar heruitgegeven (en dat klinkt lang niet slecht)

Frank Sinatra. Beeld Getty Images
Frank Sinatra.Beeld Getty Images

Watertown was Frank Sinatra’s slechtst verkochte album. Tegenwoordig geldt de plaat uit 1970 als een meesterwerk, vooral onder popliefhebbers. Voor een nieuwe heruitgave is de muziek geremasterd en opnieuw gemixed.

Peter van Brummelen

De opkomst van de rockmuziek plus bijbehorende tegencultuur waren in de jaren zestig niet voor iedereen een feestje. Frank Sinatra (1915-1998) háátte de muzikale en maatschappelijke ontwikkelingen in het roerige decennium. Lang was hij zo ongeveer de coolste man op aarde, ineens was hij – in de ogen van jongeren althans – een regelrechte square.

Vooral aan The Doors had Sinatra een hekel. Toen tijdens een autorit in 1967 elk radiostation dat hij opzette hun hit Light my Fire leek te draaien, was voor Sinatra de maat vol. Hij zette de wagen aan de kant van de weg en trapte met de hak van zijn schoen de radio aan gruzelementen.

Maar het tij was niet te keren natuurlijk, pop en rock waren dé nieuwe muziekvormen. En de verkoop van de platen van Sinatra kelderde. Nadat hij als een voorzichtige knieval aan de moderne tijd al uitvoeringen van songs van The Beatles en Simon & Garfunkel had opgenomen, verscheen van Sinatra in 1970 een volledig popalbum.

Het is wel pop op z’n Sinatra’s die we horen op Watertown, dat nu is verscheen in een geremasterde en opnieuw gemixte versie: rijk georkestreerd, heel zorgvuldig gezongen, stijlvol. Maar het is wel degelijk pop. Als de bedoeling van Watertown was een nieuw publiek aan te boren, is de plaat volledig mislukt.

Lang was Watertown Sinatra’s slechtst verkochte album. Zijn traditionele fans vonden er niets aan (net als veel critici), anderen namen niet eens de moeite ernaar te luisteren. Maar tegenwoordig wordt Watertown geprezen. Die nieuwe waardering komt, niet heel verrassend, vooral uit de pophoek. Een paar jaar geleden maakten in Nederland popmuzikanten als Anne Soldaat, Berend Dubbe en Yorick van Norden nog een voorstelling rond Watertown voor De Parade.

Carrière van 54 jaar

Watertown is een prachtig album, maar meesterwerk is een wel heel groot woord. Tegen veel van Sinatra’s reguliere albums legt dit het beslist af, vooral als het gaat om werk uit zijn alom geprezen Capitolperiode. Maar interessant is Watertown zeker, al is het alleen al omdat de plaat zo ontzettend afwijkt van alles wat Sinatra in zijn leven uitbracht (59 studioalbums en 297 singles in een carrière van 54 jaar).

Het begint al bij de hoes van de plaat, waarop niet zoals gebruikelijk bij Sinatra een portret van de zanger is te zien, maar een tekening van een treinstation. Het is het station van Watertown, het fictieve plaatsje in upstate New York waar de songs van het album zich afspelen.

Tezamen vertellen die het verhaal van een niet bij naam genoemde man die door zijn vrouw is verlaten en het moet zien te rooien met zijn zoons Michael en Peter. Watertown is wat in de jaren zestig een conceptalbum ging heten, maar Sinatra nam al in de jaren veertig elpees op waarvan de nummers een centraal thema hadden.

Het idee voor Watertown kwam van Frankie Valli, de leadzanger van de Italiaans-Amerikaanse popgroep The Four Seasons, een bekende van Sinatra. Jake Holmes, ook van The Four Seasons, schreef de teksten. Bij de nieuwe heruitgave van Watertown staan die afgedrukt in het hoesboekje. Handig, maar als altijd zingt Sinatra op de plaat zo dat je elk woord letterlijk kunt verstaan.

Bijna een hoorspel

Dat zingen doet hij op Watertown verder wel anders dan gebruikelijk. Zijn stem herken je al binnen een paar maten, maar de man die uitblonk in verrassende timing en frasering zingt hier vooral ‘recht vooruit’. Ook in de begeleiding wordt niet geswingd. Die manier van zingen en spelen geeft de muziek iets statisch, maar waarschijnlijk juist daardoor komt er nog meer nadruk op de teksten, het verhaal, te liggen.

Luisteren naar Watertown is bijna als luisteren naar een hoorspel. Heel overtuigend maakt Sinatra de luisteraar deelgenoot van de gevoelens van de ik-figuur: zijn verbazing en vertwijfeling, zijn verdriet ook, vooral, en toch de hoop dat het weer goed komt. Die is ijdel, blijkt uit The Train, de afsluitende song waarin we erachter komen dat de vrouw voorgoed is vertrokken, vanaf dat station voorop de hoes.

Hoezeer de teleurstellende verkoop erop van invloed was, is niet duidelijk, maar in juni 1971 maakte Frank Sinatra zijn vertrek uit de muziekwereld bekend. Hij had er genoeg van, nog maar 55 jaar oud ging hij met pensioen. Lang hield hij het niet vol. Al in 1973 maakte hij een glorieuze comeback met de tv-show en het album Ol’ Blue Eyes is Back.

null Beeld
Meer over