PlusInterview

Ilja Gort over zijn nieuwe programma: ‘Ik ben geen presentator, ik beleef avonturen’

Ilja Gort: ‘Ik ben geen presentator. Dat is iemand als Rick Nieman.’ Beeld AVROTROS
Ilja Gort: ‘Ik ben geen presentator. Dat is iemand als Rick Nieman.’Beeld AVROTROS

In Ilja Gorts nieuwe serie Gort over de grens is wijn niet langer het hoofdonderwerp. Gort praat net zo makkelijk over Romeinse viaducten en vogelspotten. Hoe een wijnboer een kijkcijferhit werd.

Stefan Raatgever

Ook in het dertiende-eeuwse Chateau de la Garde is de wifi inmiddels van moderne kwaliteit. Met een wijnglas gevuld met water verschijnt Ilja Gort (71) op het computerscherm voor een vestingmuur met wat overgebleven kerstversiering.

Gort is sinds 1994 kasteelheer in het glooiende landschap tussen wijnhoofdsteden Bordeaux en Saint-Emilion, maar niet langer de grootvorst van de vijftien hectaren wijnranken die het landgoed rijk is: zoon Klaas heeft deze winter de dagelijkse leiding bij het bedrijf overgenomen. En ongeveer tegelijkertijd werden de twee florerende merken van de Gorts, La Tulipe en Slurp, van de hand gedaan. De nieuwe ‘liefdeswijn’ heet Chateau Gort & Gort.

Hoe bevalt de machtsoverdracht?

“Het is toch allemaal wat minder makkelijk dan gedacht. Klaas en ik hebben nog steeds ontzettend veel plezier samen, maar ik kan niet meer de zachtmoedige dictator zijn die ik hier altijd was. Ineens krijg ik tegenspel. Dat is wennen voor iemand die vindt dat er in beginsel maar één juiste mening bestaat, namelijk die van hem. Zeker omdat mijn zoon heel af en toe ook echt gelijk heeft.”

Gort was tot halverwege de jaren negentig succesvol als schrijver van muziek voor reclames en films. Onder meer Duo Penotti (‘Twee kleuren in een potti’) en de panfluittune van Nescafé zijn van zijn hand. Hij verkocht zijn bedrijf en schafte het Chateau de la Garde aan. Zijn wijnbedrijf werd, mede dankzij verkoop bij Albert Heijn, een florerende business.

U vertrok naar Frankrijk nadat u daar een wijnboer tevreden had zien dommelen onder een boom naast zijn wijngaard. Dat wilde u ook. Komt u dichter bij dat ideaalbeeld?

“Ik raak alleen maar verder weg. Het probleem is: het is allemaal zo leuk! We leven hier heerlijk op het chateau, met mijn vriendin Caroline, mijn zoon, zijn vrouw en hun eerste kind. En wijn maken blijft interessant. Voor de Slurpwijn was onze uitdaging: maak voor zo min mogelijk geld een zo goed mogelijke wijn. Verdomd lastig, maar het ging erg goed. Alleen werd het allemaal zo massaal dat we het niet meer leuk vonden.”

Stemt het weemoedig om uw levenswerk te verkopen?

“Het is een enorme opluchting! We zijn van veel ballast af en doen weer wat we echt leuk vinden: wijn maken. En wat blijkt? Naarmate de wijn beter wordt, zijn mensen ook bereid daarvoor te betalen. Verrassend inzicht. Onze nieuwe wijn kost een tientje. Vinden sommigen veel geld, maar de wijn is écht lekker. Want, dat kan ik nu wel onthullen, die Slurpwijn dronk ik zelf bijna nooit. Waarom zou ik wijn van 4 euro drinken als die van 10 euro veel lekkerder is? En het blijkt dat er veel klanten van Albert Heijn zijn die er net zo over denken.”

U bent inmiddels tien jaar op televisie. Wijn speelt in uw nieuwe tv-serie, waarin u Franse regio’s bezoekt, een veel kleinere rol.

“Mijn eerste programma Wijn aan Gort ging alleen maar over wijn. Maar dat vonden we na een tijdje wat eendimensionaal. Dus kwam er ook eten bij. En daarna dachten we: de geest moet ook worden gevoed. Dus pakken we nu ook cultuur en geschiedenis erbij. Over wijn gaat het nog af en toe, maar copieuze diners laat ik schieten. Als vegetariër kom je er in Frankrijk bekaaid af. Ik had weinig zin om in de Dordogne een item over ganzenleverpaté te draaien.”

Had u in zichzelf eigenlijk altijd al een televisiegezicht vermoed?

“Nee nooit. En nog steeds niet. Ik ben ook geen presentator. Dat is iemand als Rick Nieman. Ik vind het gewoon leuk om met die jongens van de tv-ploeg avonturen te beleven. In twee busjes scheuren we door Frankrijk, net als we vroeger deden met de band (Gort was begin jaren zeventig drummer in rockgroep After Tea, red.). We hebben ontzettend veel lol, drinken ontzettend veel wijn en hebben diepgravende gesprekken die soms nog ergens over gaan ook.”

U bent op uw 61ste begonnen aan een carrière op een medium waar jong en knap de norm zijn. Wat is uw geheim?

“Op straat word ik verrassend genoeg vaak aangesproken door jongeren. Die vinden het te gek wat ik doe. Ik denk dat ze mijn ongedwongenheid en enthousiasme leuk vinden. En ik ben los in de bek. Van omroep Avtrotros mag alles, alleen moeten we soms schuttingtermen wegpiepen. Dat doe ik dan wel zo dat je de ‘k’ en ‘t’ wel hoort, maar alleen de tussenliggende ‘u’ niet.”

U bent enigszins rebels?

“Het slaafs opvolgen van bevelen is mij inderdaad vreemd. Als iemand zegt dat we rechts gaan, wil ik automatisch links. Dat is een slechte eigenschap, dat weet ik. En waarschijnlijk ook de reden dat ik al zes of zeven regisseurs voor dit programma heb versleten.”

Wat ging er mis?

“Het kwam meestal doordat regisseurs de hinderlijke eigenschap hebben te willen regisseren. Ze stonden dan te zwaaien met een script, dat ik eenmaal op locatie vaak totaal losliet. Daar werden die mensen gek van. Maar ik heb nu in Stefan Coppers mijn gouden match gevonden. Hij is niet bang voor schema’s die uitlopen als ik onderweg een leuke wijnproeverij tegenkom en uitstap om te vragen of we even mogen filmen. Deed ik in de Languedoc, werd een geweldig spontaan item. Niet dat promotionele gezever van zo’n wijnboer, maar gewoon een man die zei: ‘Dit is het vat. En daar zit de wijn in.’ Heerlijk! Raad ik ook alle kijkers aan: gewoon aanbellen als je ergens iets leuks ziet. Dan maak je mooiste dingen mee.”

Gort over de grens. Zaterdag 8 januari. 20.35 uur. NPO2.

Meer over