PlusFilmrecensie

Humanistisch drama Tre piani mist Nanni Moretti’s kenmerkende speelsheid

Elise van Dam
null Beeld

Tre piani is als een fletse kopie van een Nanni Morettifilm. Het is een humanistisch drama in de lijn van zijn vorige film Mia madre (2015) en van La stanza del figlio, waarmee hij twintig jaar geleden de Gouden Palm won in Cannes. Maar hij weet bij lange na niet zo veel indruk achter te laten.

Gebaseerd op een roman van de Israëlische schrijver Eshkol Nevo, vertelt de film de verhalen van drie gezinnen die wonen in een statig appartementencomplex in Rome. In de pakkende openingsscène slingert een auto een nachtelijke straat in, rijdt een vrouw aan en boort zich in de pui van het gebouw. De bestuurder blijkt Andrea te zijn, de dronken tienerzoon van het strenge rechters­echtpaar Dora (Margherita Buy) en Vittorio (Moretti zelf), dat boven in het complex woont.

Als een dwarsdoorsnede van Freuds id, ego, superego-theorie heerst boven in het complex de ratio, terwijl onderin de driften tieren, en de fragiele Monica (Alba Rohrwacher) zich daartussenin staande tracht te houden ten opzichte van de realiteit. Het is een vrij schematisch concept en Moretti weet niet genoeg leven in de personages te blazen om dat conceptuele te ontstijgen.

Aan de hoeveelheid drama die in elke verhaallijn is gestopt, ligt dat niet. Met twee tijdsprongen van vijf jaar omvat de film een decennium vol rechtszaken, familieruzies en dubieuze affaires. Je zou bijna gaan denken dat een gemiddeld mensenleven aaneenhangt van spectaculaire gebeurtenissen. Maar ondanks dat blijft het een emotioneel verbazingwekkend vlakke film.

Tre piani mist het speelse dat Moretti’s werk vaak juist zo kenmerkt. De volleyballende kardinalen uit Habemus Papam, Moretti met losse handen op zijn Vespa in het bruisende Aprile; het is zijn humor en spitsvondigheid die zijn films, ook de meer zwaarmoedige, iets levens­lustigs geven. En juist dat ontbreekt hier. Wat overblijft is een vermoeiende herhaling van zetten.

Tre piani

Regie Nanni Moretti
Met Margherita Buy, Alba Rohrwacher, Riccardo Scamarcio
Te zien in Cinecenter, Eye, Filmhallen, Rialto

Meer over