PlusReportage

Geen festival Into The Great Wide Open, wel een podcast

Weer moest festival Into The Great Wide Open op Vlieland worden gecanceld. Maar een deel van het voorwerk in april heeft nu de literaire podcast De Dagdelen opgeleverd.

Marjolijn De Cocq
De uitgenodigde groep kunstenaars en theatermakers dit voorjaar op Vlieland. Beeld Tom van Huisstede
De uitgenodigde groep kunstenaars en theatermakers dit voorjaar op Vlieland.Beeld Tom van Huisstede

‘Moeder waar zijn de vlinders henen? Moeder, waarom zijn zij verdwenen?’ Het schalt deze zonnige vrijdagavond eind april door de Nicolaaskerk op Oost-Vlieland. Aanstichter is de oude theatermaker Carel Alphenaar die teruggrijpt naar de Vlinderopera van de ‘Insektensekte’ waarin zich eind jaren zestig kunstenaars hadden verenigd, onder wie Alphenaar, Cor Jaring en violist Hub Mathijsen.

Alphenaar gaat voor als de oude provo, maar het is de bedoeling dat alle aanwezigen in de herk (mondkapjes, anderhalve meter afstand) meezingen. Een keer, twee keer, voor de opnames. En met steeds grotere hilariteit en trefzekerheid nog ene keer. De tranentrekker: ‘Kindlief, wat vraag je mij? Er zijn geen vlinders meer, Dat is voorbij, voorbij.’

Het is schrijver Alma Mathijsen – dochter van – die Alphenaar heeft uitgenodigd op Vlieland voor de opnames van een podcast die als titel De Dagdelen (die vanaf morgen te beluisteren is) zal krijgen. Samen met haar beste vriend, kledingontwerper en kunstenaar Bonne Reijn heeft ze een bonte bubbel van makers op het eiland gegroepeerd. Zelftests zijn aan de orde van de dag, de uitgelatenheid van eindelijk weer samen creëren is groot.

Bonne Reijn en Alma Mathijsen Beeld Tom van Huisstede
Bonne Reijn en Alma MathijsenBeeld Tom van Huisstede

Mathijsen en Reijn zijn oude vrienden, ze werken ook samen bij de happenings en exposities in Galerie Schans; in de woning op de Oude Schans die Reijn met zeven medebewoners deelt. Ze verblijven zelf de hele week op het eiland op uitnodiging van Into The Great Wide Open. Het festival kon vorig jaar niet doorgaan, in april is niets nog zeker over 2021 – de afgelasting komt later. Maar de organisatie biedt makers ook in lockdownmaanden een podium.

In samenwerking met Stichting Literaire Activiteiten Amsterdam (Slaa) hebben Mathijsen en Reijn zes schrijvers, vier muzikanten en twee kunstenaars uitgenodigd om verhalen van Vlieland te verzamelen en te vertalen naar eigen kunstvormen. Die komen weer samen in een vierdelige audioserie.

Tot diep in de nacht

Elke ochtend komen de makers tezamen om te beluisteren wat is opgenomen en te beslissen of er plek voor is en, zo ja, waar precies. Wordt het Ochtend, Middag, Avond of Nacht? De morgen na het Vlinderlied, in De Bolder op Stortemelk, ligt muzikaal mastermind KC (Kees Koenders) van hiphopcollectief SMIB nog uit te slapen, de musici zijn tot diep in de nacht aan het opnemen geweest.

Uit de luidsprekers klinkt van spoken-wordartiest Munganyende, die in het Boldertheater van camping Stortemelk dat met bierbrouwerij Fortuna Vlieland het opnamecollectief vormt, haar ter plekke geschreven gedicht over het vreemdeling zijn op een eiland. Ze heeft, zegt ze na de opnames de middag ervoor, haar ziel en zaligheid in de microfoon gepompt nadat ze zo lang niet heeft kunnen optreden. ‘Heb jij je wel eens afgevraagd/ van wie dit eiland is.’

Metafoor

Gelachen wordt om de montage van Lisette Ma Neza die mensen bevraagt over de betekenis van water voor hen – terwijl ze niet weten dat ze water als metafoor voor seks zal gebruiken; dat horen ze nu pas als ze de podcast beluisteren. Mathijsen gaat een dialoog aan met de zee. Maartje Wortel leest gedichten voor die ze net heeft voltooid. En dat Vlinderlied, zo wordt geopperd, zou dat misschien passen aan het einde van de allerlaatste aflevering? “Daar staat-ie al,” reageert opnameleider Arno Peeters.

Het is de voorlaatste dag op het eiland, de druk wordt voelbaar van alles wat nog moet worden opgenomen en gemonteerd. Iedereen is volkomen vrij geweest om thema’s aan te dragen en allianties aan te gaan. Peters: “Nu moeten we de dingen gaan samenbrengen, we moeten sorteren.” Lacht: “Als je tegen creatieven zegt dat er een rode draad is, maar dat je die ook mag loslaten, is het eerste wat ze doen: loslaten. Dus zijn we nu de zak. We kunnen natuurlijk later nog nawerken en monteren. Maar hier, op het eiland, moet het al een geheel worden.”

Meer over