Lale Gül. Beeld Artur Krynicki
Lale Gül.Beeld Artur Krynicki

Zo’n incident met een sinterklaaslied is echt te min voor een rel

PlusLale Gül

Lale Gül

Soms word ik heel moe van het racismedebat in Nederland. Niet omdat er geen racisme meer bestaat in de wereld of in Nederland waar we het over moeten hebben, zeker wel, maar omdat de prominente activisten die het debat kapen kiezen voor incidenten die echt te min zijn om er een mediarel over te beginnen.

Zelf zal ik nooit vergeten dat er racistische appjes van de Rotterdamse politie uitlekten over de doodgeschoten 16-jarige Hümeyra die uit eerwraak door haar ex was vermoord, nadat ze viermaal aangifte had gedaan van bedreigingen en stalkgedrag. ‘Weer een Turk minder,’ werd geschreven door een agent in de appgroep. Ik werd er onpasselijk van. Dus ja: racisme bestaat.

Maar wat mij ergert is dat bekende Nederlanders die volgens mediarellen een racist zouden moeten zijn, vaak zo weinig overtuigend racist zijn. Of tenminste niet op dat moment in die kwestie. En dan kan ik niet laten om te denken: als dit jullie beste voorbeeld is van een racist hebben we blijkbaar niets meer om ons zorgen over te maken.

Bovendien werken deze stormen in een glas water averechts: terwijl de talkshowtafels zich aan weerszijden vullen met pratende kaken die ofwel vóór ofwel tegen de ‘gecancelde’ BN’er en zijn uitspraken zijn, haalt de rest van Nederland z’n schouders op en neemt men de groepen die daadwerkelijk antiracisme en progressie voorstaan steeds minder serieus.

Afgelopen week ging het over programmamaker Tim den Besten die tijdens een live Pride-uitzending van de NPO een sinterklaasliedje zong (‘Sinterklaasje kom maar binnen met je ‘knecht’). Het gebruik van het woord knecht zou van hem een ongewassen racist moeten maken.

Wat veel mensen kennelijk ontgaan is, is dat hij onlangs op Twitter heeft gezegd dat de enige reden dat Humberto Tan bij het programma Zomergasten mocht aanschuiven, zijn zwarte huidskleur is, omdat de redacties op zoek waren naar diversiteit. Hiermee legt hij in feite zijn racistische denken bloot: kan een zwarte presentator die al jaren tv maakt niet interessant genoeg zijn voor Zomergasten? Die uitspraak vind ik veel erger dan het zingen van een sinterklaasliedje.

Maar dit gevoel van racisme-dat-geen-racisme-is-moeheid herkende ik nog al te goed van december vorig jaar, toen YouTuber Défano Holwijn in NRC vertelde dat hij zeker wist dat de enige reden dat hij geen talkshow op tv kreeg, zijn zwarte huidskleur was. Zijn argument: ‘dat voel je gewoon’. Dat zijn eerdere tv-show genaamd TV Avondklok geen kijkers trok, was voor hem kennelijk geen reden om te denken dat dat wellicht de reden kon zijn dat hij niet nog een show kreeg.

Bovendien slaakte ik diezelfde diepe zucht toen SP-Kamerlid Renske Leijten door prominente BIJ1-leden werd uitgemaakt voor racist, omdat ze niet genoeg zou benadrukken dat de Belastingdienst racistisch handelde. Toen ze Sylvana Simons vroeg of ook zij haar een racist vond, antwoordde Simons dat ze het niet wist.

Dit alles terwijl meldpunt Discriminatie Amsterdam in juli 2020 waarschuwde voor toenemend antizwart racisme. Zo kwam uit hun rapport naar voren dat veel mensen met een afrokapsel opmerkingen kregen bij sollicitaties omdat kroeshaar volgens werkgevers er te onverzorgd uitziet. In de VS is in 2019 een wet aangenomen die discriminatie op natuurlijk haar, zoals afro’s en vlechten, verbiedt.

Dat is nou wel een belangrijke kwestie om te volgen. Laten we ons eens op echt racisme richten en stoppen met onzinracisme.

Lale Gül schrijft elke week een column voor Het Parool. Lees al haar columns hier terug.

Reageren? l.gul@parool.nl