Opinie

Opinie: ‘Ontwaakt, linkse leiders! Stop met kletsen en fuseer als de bliksem’

Ooit zorgde de PvdA voor de Nederlandse verzorgingsstaat. Tegenwoordig is de partij slechts een irritante splinter. Linkse partijen moeten fuseren om te kunnen strijden tegen het neoliberalisme, stelt Ludo Grégoire.

Het Parool
Attje Kuiken (PvdA) na afloop van een fractievergadering van de PvdA waarin zij tot nieuwe fractievoorzitter werd verkozen.  Beeld ANP
Attje Kuiken (PvdA) na afloop van een fractievergadering van de PvdA waarin zij tot nieuwe fractievoorzitter werd verkozen.Beeld ANP

Attje Kuiken ‘wil niet op de winkel passen’, ziet zichzelf ‘niet als tussenpaus’ en meent dat ‘de PvdA een brede volksbeweging is’, zo is te lezen in Het Parool van 22 april. Ik hou mijn hart vast. De sociaaldemocratie is een volksbeweging, net zoals de christendemocratie. De partijpolitieke pendanten van die volksbewegingen, de PvdA en het CDA, hebben na WOII de verzorgingsstaat opgebouwd. En vervolgens hebben diezelfde partijen – maar vooral de PvdA – het vanaf 1994 mogelijk gemaakt dat een derde ideologie, het neoliberalisme, de verzorgingsstaat ontmanteld heeft. Door dwaalweg na dwaalweg is de PvdA een beklagenswaardige splinter geworden en zijn wij sociaaldemocraten ontheemd. Het gedachtegoed is echter allerminst over de datum, zoals momenteel nogal eens geventileerd wordt.

Inderdaad, het gaat niet meer om de sociale thema’s van de jaren vijftig. Anno 2022 gaat het over voedselbanken, over witte en zwarte scholen, over kinderen die ’s ochtends geen ontbijt krijgen.

Hoe is het mogelijk dat zoveel mensen heel hard werken en niet genoeg verdienen om zonder dagelijkse stress te leven? Waarom vinden we het goed dat ze het met dat harde werken mogelijk maken dat anderen veelvoudige inkomens en vermogens vergaren? Waarom komen de geprivilegieerden nog steeds weg met de drogreden dat zulks hun ‘eigen verdienste’ is? Waar wordt voorrang verleend aan het bestrijden van overlast en criminaliteit, waar mensen in volksbuurten het meest onder lijden? Waar zijn de systematische programma’s om discriminatie bij sollicitaties en opsporing te bestrijden? Waar zijn de bijspijkerklassen voor kinderen van wie de ouders geen bijlessen of Luzac kunnen betalen? Waar zijn de initiatieven om dit alles te bekostigen door mensen met vijf (of meer) vinkjes te belasten?

Linkse leiders moeten een enorme schop onder de kont krijgen. Stel: progressieve partijen hebben na een verkiezing gezamenlijk de meerderheid. Dan zullen ze ongetwijfeld een regeerakkoord kunnen sluiten. Waarom sluiten ze datzelfde akkoord niet vóór de verkiezingen en noemen dat Eerlijk&Groen? Hooguit tien programmathema’s op vijf pagina’s. Rutger Bregman helpt vast wel met schrijven. En daarmee naar de kiezer. De discussie moet – zoals bij de SPD – bínnen een progressieve partij gevoerd worden, niet tussen linkse splinters.

Ontwaakt, leiders op links! Hou op met jullie versnipperde beuzelarijen. Spring over de eigen schaduw en die van twijfelende leden heen. Als de bliksem fuseren en dan vanaf 2024 campagne voeren. Electoraal staat minimaal 30% van de Nederlanders klaar om jullie fakkels te volgen.

Ludo Grégoire (70, jurist Staats- en bestuursrecht), Leiden

Meer over