Opinie

Opinie: ‘Maak aparte ponten voor voetgangers en fietsers om chaos achter CS terug te dringen’

De ‘shared space’ achter het Centraal Station is geen succes, vindt Egbert Schuttert. Bestem liever één pont tot fietspont en een andere tot voetgangerspont, schrijft hij, zodat die twee verkeersstromen worden gescheiden.

Egbert Schuttert
De shared space achter Centraal Station is gevaarlijk voor ouderen, kinderen en mensen die slecht ter been zijn. Beeld Birgit Bijl
De shared space achter Centraal Station is gevaarlijk voor ouderen, kinderen en mensen die slecht ter been zijn.Beeld Birgit Bijl

Wie weleens met de pont vanuit Noord aankwam bij het Centraal Station is bekend met het verkeersinfarct van de elkaar kruisende en in de weg zittende voetgangers en fietsers. Sommigen noemen het een gezellige chaos, de gemeente noemt het ‘shared space’.

Het is een situatie waar de gemeente – met de handen in het haar – niet uitkwam en de verkeersregeling maar aan onszelf heeft overgelaten. Een goed systeem in rustige dorpen of op een plein waar voetgangers en fietsers, soms ook auto’s, elkaar de ruimte gunnen. Maar hier, achter het CS, waar twee superdrukke voetgangers- en fietsroutes elkaar kruisen, een volstrekt verkeerde oplossing.

Misschien vind je als toeschouwer de chaos ‘cool’, maar voor ouderen (zoals ik), mensen die slecht ter been zijn, kinderen en onbekenden is de kruising een gevaarlijke onderneming. Je hoort voortdurend ‘opletten opa’, ‘pas op dame’, ‘kijk uit meissie’ en allerhande, minder vrolijke verwensingen. Botsingen en bijna-botsingen zijn er aan de orde van de dag.

Waarom is de stad niet in staat hier een goede verkeersoplossing voor te bedenken? Waarom worden we achter het station aan ons lot overgelaten?

Veilige oplossing is mogelijk

Verkeerskundigen hebben voor dit soort kruisingen oplossingen bedacht die overal elders werken: verkeerslichten, voorrangsregelingen, voetgangersoversteekplaatsen (zebra’s). Voor de chaos bij de ponten is heel goed een goede en veilige verkeersregeling te realiseren. Want de problemen zijn vooral aanwezig bij het aanmeren van de ponten. Dan wil iedereen, en masse, te voet of op de fiets zo snel mogelijk verder en zit iedereen elkaar en de doorgaande fietsers in de weg. Bij vertrek van een pont is het relaxter, dan is de aankomst van zowel voetgangers als fietsers gedoseerd.

De oplossing moet dan ook gericht zijn op de momenten wanneer er een pont aankomt. Er zijn twee opties, de eerste is verkeerskundig, de tweede organisatorisch.

De eerste optie: zorg voor een goede verkeersregeling. Hef de ‘shared space’ op en maak achter het station een gewoon fietspad. Maak tegenover de aankomst- en vertrekplek van de ponten een brede zebra met verkeerslichten die groen zijn of oranje knipperen, maar die bij aankomst van een pont (bediend door de bemanning) op rood springen. Zo hebben zowel voetgangers als fietsers vanaf de pont voorrang en kunnen zij zonder schermutselingen hun weg vervolgen.

Ontvlechten

Optie twee: scheid voetgangers en fietsers. Dit is de betere optie: ontvlechting, scheiding van verkeerssoorten (zoals overal elders in de stad). Bestem één pont tot fietspont en een andere tot voetgangerspont. Beide met een eigen aanlegplek. De fietspont krijgt een rechtstreekse fietsaansluiting op het fietspad achter het CS en fietsers kunnen ongehinderd door voetgangers hun weg vervolgen.

Voetgangers zijn er in deze tweede optie weinig, want de voetgangerspont ligt aan de noordzijde. Daar waar de voetgangerspont aanmeert, ligt ter hoogte van het doorgaande fietspad een brede zebra. Fietsers horen hier te wachten en bij zo’n grote schare voetgangers werkt dit vanzelf (zoals elders in de stad).

Voetgangers en fietsers moeten wat langer op hun pont wachten, maar de frequentie is hoog genoeg om dit nadeel voor lief te nemen. Beide oplossingen kosten zo goed als geen geld en zijn bovendien ook als proef uit te voeren.

Misschien moet de gemeente haar meer creatieve verkeerskundigen eens aan zet laten. De ‘shared space’-oplossing is mode tegenwoordig, en goed voor Lochem of Veendam, maar niet voor de chaotische situatie achter het CS.

Egbert Schuttert, landschapsarchitect

Egbert Schuttert. Beeld
Egbert Schuttert.