Lezersbrieven

Opinie: ‘Ik dacht Oekraïense vluchtelingen te zien, maar dat was helemaal niet zo’

Briefschrijver Atze Lourens dacht dat hij Oekraïense vluchtelingen trof toen hij ging zwemmen, maar het bleken ‘gewoon’ Litouwers. Ben ik een egoïst als ik meer interesse in de ene persoon heb dan in de andere? vraagt hij zich af.

Atze Lourens
null Beeld Mats van Soolingen
Beeld Mats van Soolingen

Een lang paasweekend bood bij uitstek de gelegenheid voor mij om de eerste duik van het jaar te nemen. Een dok aan de Amsterdamse Schinkel bleek de beste loopplank hiervoor te zijn. Ik stapte met teenslippers, een handdoek en een dosis optimisme op de fiets.

Op het dok zat een vijftal andere optimisten van de zon te genieten. Ik bekeek de groep: vier witte mannen en een witte vrouw, allen tussen de 40 en 60 jaar en ze spraken een (voor mij) als Russisch klinkende taal. Met alle indrukken werden binnen 1 seconde meerdere vinkjes gezet: dit moesten Oekraïense vluchtelingen zijn.

Ik voelde mij licht bezwaard. Die ochtend waren er op de televisie nog beelden voorbijgekomen van Marioepol, vernietigde gebouwen en de diepe wanhoop in de ogen van onschuldigen. Nu zag ik mensen uit datzelfde land op 5 meter afstand samenkomen met mijn eigen zorgeloze leven.

Dik, vet kruis

In de reflectie van het koude water zag ik mijn eigen zorgeloze ogen. Ik besloot een duik in het diepe te nemen en het gesprek aan te gaan. Na het gesprek te openen met “Nice weather, hè?” vroeg ik aan de man met arctisch blauwe ogen waar hij vandaan kwam. Litouwen, antwoordde hij met een vriendelijke en trotse lach.

Plots voelde ik de bureaucraat in mijn achterkamer een vinkje veranderen in een dik, vet kruis. Wreed en wrang als het klinkt, was het alsof deze mensen nu niet in aanmerking zouden mogen komen voor ‘hulp’ van mijn kant.

De dagen die volgden, bleef dit gesprek mij achtervolgen. Ben ik dan zo’n egoïst?

Toen in de zomer van vorig jaar de bom barstte in Kabul resulteerde dit in een massale toestroom van Afghaanse vluchtelingen naar Nederland. Destijds zag ik online dat vrijwilligersprojecten waar ‘Afghaanse vluchtelingen’ voor stond bomvol zaten, terwijl andere projecten leeg bleven.

Misschien ben ik niet de enige egoïst – die wel goed probeert te doen, maar voorkeuren heeft. Goedheid kan zichzelf ondermijnen. En een besef hiervan kan het eerste opstapje zijn om mijn voorkeuren te ontmantelen.

Meer over