Tinkebell. Beeld Artur Krynicki
Tinkebell.Beeld Artur Krynicki

Ik had een fabriek in de tuin staan waar ik tasjes produceerde van katjes die ik voor de lol had doodgemarteld

PlusTinkebell

Tinkebell

Samen met bonsaikittens.com (een website met kittens waarvan werd geclaimd dat ze niet groter zouden groeien doordat ze maanden in glazen potjes hadden gezeten) was het een van de eerste dingen ooit die viral gingen. En hoewel er een groot verschil was tussen bonsaikittens en de tas die ik van mijn eigen kat Pinkeltje had gemaakt (ik toonde, obviously, onze dubbele moraal ten opzichte van verschillende dieren), was de overeenkomst tussen deze eerste internethits: de kat.

Ik hoef u denk ik niet te vertellen, noch uit te leggen dat de wereld boos was. Wat wél interessant is om te vertellen is hoe die boosheid zich online manifesteerde. Er was namelijk, tóen, nog geen social media. Geenstijl.nl bestond nog niet. Alleen de early adopters hadden een hotmailadres.

Daardoor begon het binnen een kleine niche van nerds met kettingmails: ‘Dit wijf heeft haar eigen kat vermoord dus ze moet dood, ga niet naar haar website want daar verdient ze alleen maar geld mee. Stuur dit bericht door naar al je contacten.’ Toen kwamen, voor een groter publiek, Orkut, Hyves, Facebook. En werd het een ‘ding’ om zoveel mogelijk likes voor je anti-TINKEBELL.pagina te krijgen. Dus verzonnen mensen er verhalen bij voor meer clicks en werd bij elke ‘antipagina’ het verhaal over die crazy Dutch artist erger gemaakt. Ik had een fabriek in de tuin staan waar ik tasjes produceerde van katjes die ik voor de lol had doodgemarteld en verdiende zo een kapitaal. Buitenlandse journalisten namen het verhaal over in slechte BabelFish-vertalingen, die weer werden gekopieerd op social media, door mensen die het verhaal, wéér voor de likes, nog wat bloederiger maakten, wat weer een aanleiding was voor meer slecht vertaalde nieuwsberichten wereldwijd, et cetera.

Zo zag (en archiveerde) ik de ontwikkeling van online woede-uitingen en ontving ik een paar honderdduizend haat- en dreigberichten. En was ik tegelijk getuige van de geboorte van het fenomeen fake news.

Geschiedenis inmiddels. En vandaag, bijna twintig jaar nadat ze een tas werd, is ‘My dearest cat Pinkeltje’ zelfs onderdeel van het kunstcanon in CKV-lesboeken.

Bovenstaande is een superbeknopte opsomming van gebeurtenissen rondom De Tas. Ik denk dat u zich kunt voorstellen dat hier een aardige Netflixserie over valt te maken en dat ik inmiddels wel weet hoe met obscuriteiten in deze context te dealen.

Maar nee. Mensen blijven me verbazen. Soms weet ik nog steeds niet hoe te reageren.

De afgelopen weken meerdere mailtjes naar mij en mijn galerie. En een bevestigend telefoontje ook. Van een dame die bij het Stedelijk Museum Amsterdam werkt en een boek schrijft waarin ze mensen wil triggeren na te denken over kunstwerken.

Of ze een foto mag gebruiken van de tas die ik van het hoofd van een asielzoeker maakte.

Tinkebell schrijft elke week een column in Het Parool. Lees al haar columns hier terug.

Meer over