Marcel Levi. Beeld Artur Krynicki
Marcel Levi.Beeld Artur Krynicki

Helaas: toch geen goed nieuws voor liefhebbers van dweilen en ramen lappen

PlusMarcel Levi

Marcel Levi

Het leek goed nieuws voor liefhebbers van dweilen, wassen of ramen lappen: in de laatste uitgave van het Journal of the American Heart Association staat dat deze activiteiten bij oudere vrouwen leiden tot een lagere kans op hart- en vaatziekten. Het artikel kreeg ruime belangstelling in de Amerikaanse media en was het hoofdonderwerp in The Oprah Winfrey Show.

Toch goed om voordat u onmiddellijk aan de slag dreigt te gaan met bezems en strijkijzers even te kijken wat dit onderzoek nu werkelijk heeft aangetoond. In de eerste plaats ging het helemaal niet alleen om huishoudelijk werk, maar om elke vorm van lichte beweging, zoals wandelen, tandenpoetsen of een maaltijd bereiden. Als je meer dan vier uur per etmaal hiermee bezig bent, neemt je kans op hart- en vaataandoeningen in 10 jaar af met circa 35 procent.

Dat klinkt goed, maar omgerekend betekent het voor een vrouw van gemiddeld 70 jaar dat deze activiteiten de jaarlijkse kans op hartinfarct of ernstige beroerte met 0,3 procent doet dalen. Niet erg indrukwekkend dus.

Het is zelfs nog minder interessant als je bedenkt dat de groep waarmee het risico werd vergeleken bestond uit ouderen die minder dan twee uur per dag besteedden aan deze minimale lichte lichamelijke inspanning. Als je zo inactief bent, verkeer je wellicht al in tamelijk matige conditie en is het dus niet gek dat je eerder komt te overlijden.

Kortom, ook dit artikel naar risico op ziekte is beter af in de open haard. Net zoals honderden andere onderzoeken naar risico’s die relatief misschien wat lijken voor te stellen, maar in absolute zin nauwelijks of niet, en die vergelijken met een niet-relevante controlegroep en alleen daarom al direct de prullenmand in kunnen.

Dus vergeet alle flauwekulinformatie zoals dat chocolade goed is voor je hart, rode wijn de kans op een beroerte verhoogt of dat je van veel of weinig slapen sneller dementie krijgt. Het betekent niks voor je individuele kans op ziekte.

Als je tot op hoge leeftijd een gezond hart- en vaatstelsel wilt houden, is het voldoende om niet te roken, je gewicht een beetje binnen de perken te houden, je bloeddruk af en toe te controleren, je cholesterol eens te laten checken, gevarieerd te eten en dagelijks te proberen wat te bewegen. Alle andere dingen voegen daaraan vrijwel niets toe.

Als je desalniettemin als vrouw op gevorderde leeftijd nu toch fanatiek aan de slag gaat met een voorjaarsschoonmaak om hart- en vaatsterfte te voorkomen, moet je je wel realiseren dat de kans dat je van het keukentrapje valt, of uitglijdt over je pas gedweilde keukenvloer en daarbij je heup breekt (met alle ellende die daarna kan volgen) een heel stuk groter is dan het risico op hartinfarct of beroerte.

Marcel Levi is voorzitter van de raad van bestuur van de Nederlandse Organisatie voor Wetenschappelijk Onderzoek (NWO). Daarvoor was hij ceo van University College London Hospitals en bestuursvoorzitter van het AMC. Lees al zijn columns hier terug.

Reageren? m.levi@parool.nl.

Meer over