PlusColumn

Een stuk waar veiligheid en gevaar langs elkaar koorddansen

Massih Hutak
Massih Hutak Beeld Robin de Puy
Massih HutakBeeld Robin de Puy

Heel soms zie je een theatervoorstelling met een bescheiden productie die, in een niet te grote zaal, je hart verovert. En je weet meteen: dit verdient een wereldpodium. Een voorstelling die meer potentie heeft dan alleen in Nederland gespeeld en gezien te worden. Een voorstelling die je ontroert, vermaakt en opvoedt. Een voorstelling die je blik op de wereld bevraagt en beproeft.

Deze week zag ik in het Frascati Theater in de Nes de voorstelling Bagdad van schrijver en journalist Chris Keulemans en theatermaker Enkidu Khaled. De sterrenrecensies en lovende krantenartikelen die ik voorbij zag komen op Facebook, las ik bewust niet.

Ik zit makers liever niet in de weg met mijn verwachtingen. Na het stuk gezien te hebben, wilde ik de recensies helemaal niet meer lezen. Niets mocht mijn eigen conclusie en formulering van deze ervaring manipuleren.

Een paar weken eerder stond ik zelf in Frascati en een van de dingen die mij het meest was bijgebleven, was de moussaka die uitstekend had gesmaakt. Op de avond dat ik met mijn vrouw naar de voorstelling Bagdad ging, opperde ik dus ook om voorafgaand in het theatercafé te eten.

De moussaka smaakte echter minder lekker dan ik mij herinnerde maar ik maakte het goed door mijn lief daarna te laten winnen met dammen, maar dat mag ze niet weten.

Bij binnenkomst dacht ik dat als de kwaliteit van de inloopmuziek de rest van de avond voorspelde, het wel goed ging komen. Ata Güner, die verantwoordelijk is voor alle muziek en soundscapes in de voorstelling, deed met geluid precies wat de sprekers deden met hun tekst; de juiste nuances en accenten aanbrengen op een slimme en spannende manier binnen een stuk waar veiligheid en gevaar langs elkaar koorddansen. Net als Enkidu en Chris.

Het is een prettig duo om naar te kijken en te luisteren. De een speels en scherp humoristisch, de ander beheerst en beschouwend. Ze zijn beiden geboren in Bagdad maar hun verhalen en herinneringen hebben net zoveel met elkaar gemeen als dat ze van elkaar verschillen. Wie vertelt de waarheid?

Alles wordt benoemd en vertoond. Zelfs als het meta wordt en gaat over de theatermaker met een migratieachtergrond die alleen succesvol kan zijn als zijn werk gaat over die achtergrond. Of een discussie over decorstukken die al dan niet functioneel zijn. Dit allemaal pal voor een levensgroot scherm dat de achterkant van het decor bestrijkt.

Op dat scherm komen recente en oudere fragmenten voorbij van films, series en homemade video's die zich allemaal afspelen in Mesopotamië, het huidige Irak. Het scherm laat indrukwekkende zandstormen zien die verarmd uranium, het afval van nucleaire wapens, strooien over de stad.

Niemand ontkomt eraan, zelfs niet achter gesloten deuren en met een doek over het hoofd. De zandstormen leggen alles stil. Zelfs voor heel even, zo vertelt Chris, de oorlog.

Rapper en schrijver Massih Hutak (25) schrijft elk weekend een column voor Het Parool. Reageren? m.hutak@parool.nl

Meer over