Nieuws

Zestien besmette embryo’s geplaatst bij ivf-behandeling Amsterdam UMC

Bij zestien vrouwen die in een ivf-traject zitten, is in Amsterdam UMC afgelopen week een embryo teruggeplaatst dat mogelijk besmet is met sphingomonas koreensis, een bacterie die bij mensen in uitzonderlijke gevallen een hersenvliesontsteking kan veroorzaken.

De besmetting kwam aan het licht bij een dagelijkse controle van kweekschaaltjes. Beeld Getty Images
De besmetting kwam aan het licht bij een dagelijkse controle van kweekschaaltjes.Beeld Getty Images

Uit voorzorg heeft het ziekenhuis alle ivf-behandelingen voor ten minste een à twee weken gestaakt. Dat betekent uitstel van de behandeling voor circa 250 vrouwen, zegt hoofd verloskunde en gynaecologie Christianne de Groot van Amsterdam UMC. In schrijnende gevallen kijkt het ivf-centrum of deze vrouwen voor een behandeling naar een ander behandelcentrum kunnen uitwijken.

Gezonde mensen met een goede weerstand lopen een kleine kans om ziek te worden van de sphingomonas koreensis, zegt De Groot, die het voorval enorm betreurt. “Wij verwachten geen problemen bij de vrouwen. We adviseren vrouwen wel als ze buikpijn, koorts of andere klachten krijgen om contact met het ziekenhuis op te nemen.”

Geen vergelijkbare casussen

Hoe schadelijk de bacterie voor embryo’s is, en of het de innesteling negatief beïnvloedt, weten de artsen van het Amsterdam UMC niet. De specialisten hebben de medische literatuur doorgespit, maar vooralsnog geen vergelijkbare casussen gevonden. Zo weten de artsen bijvoorbeeld niet of een bacterie al grip kan krijgen op een embryo. In medisch jargon: heeft een embryo eigenlijk al receptoren die een bacterie gebruikt om cellen binnen te dringen?

Naast de zestien potentieel besmette embryo’s die zijn teruggeplaatst, zijn er ook nog eens vijftien mogelijke besmette embryo’s ingevroren. Alle betrokken vrouwen en de behandelaren van doorverwijzende ziekenhuizen zijn op de hoogte gesteld van de besmetting.

Het ziekenhuis doet onderzoek naar hoe de bacterie in de kweekbakjes terecht kon komen. “Soms kan het voorkomen dat een bacterie van een vrouw daarin gevonden wordt,” zegt De Groot.

Check, check, dubbelcheck

Afgelopen weekend werd duidelijk dat de embryo’s mogelijk besmet waren, in het laboratorium van het IVF-centrum aan de De Boelelaan. De bacterie kwam bij een controle aan het licht, zegt De Groot. “De embryo’s liggen in een kweekbakje met kweekvloeistof, met daarop een klein laagje olie, die moet voorkomen dat de vloeistof verdampt. Uiteraard wordt het embryo gecheckt tijdens alle kweekdagen, maar wij checken ook altijd de achtergebleven vloeistof in het bakje, nadat de embryo is geplaatst. Check, check, dubbelcheck. Wij willen uiterst zorgvuldig te werk gaan. Als we het kweekrestant hadden weggegooid, dan hadden we het nu niet geweten.”

Detecteren

Bij een laatste check bleek dat het mis was. “Wij denken dat de bacterie toen pas dusdanig vermeerderd was dat we het konden detecteren.”

Of de bacterie nog in het laboratorium huist, moet eerst worden uitgesloten, voordat nog meer vrouwen een ivf-behandeling krijgen. “We hopen toch wel binnen een week de bron te hebben gevonden.” Juist omdat het tijd kost voordat de bacterie waarneembaar is voor de meetapparatuur, gaat er minimaal een week tijd overheen voordat het ivf-laboratorium weer ‘schoon’ kan worden verklaard.

Meer over